مدیرمجتمع آموزشی مدارس دانشگاه صنعتی اصفهان
سال همدلی وهمزبانی دولت وملت را پاس می داریم
قالب وبلاگ

مهارت‌های زندگی


مهارت‌های زندگی مهارت‌هایی هستند که توانایی اجتماعی و روحی فرد را افزایش می‌دهند و موجب می‌شوند تا او بتواند به نحوی بهتر و موثر‌تر با مشکلات و دشواری‌های زندگی مواجه شود. هر قدر مهارت‌های زندگی فردی بالا‌تر باشد، او بهتر می‌تواند سلامت روان و رفتار خود را حفظ کند و به شیوه‌ای منطقی و کارآمد مشکلات پیش آمده را برطرف کند.


مهارت‌های زندگی قدرت سازگاری افراد را بالا می‌برد، شخص می‌توان مسئولیت‌های اجتماعی و شخصی زندگی را بهتر بپذیرد و توانمندی‌هایش را بروز دهدو از آسیب‌های ناشی از ناتوانی در حل مشکلات در امان بماند.

 

سازمان بهداشت جهانی مهارت‌های دهگانه‌ای را معرفی کرده است که هر کس باید این توانایی‌ها را برای داشتن زندگی فردی و اجتماعی موفق کسب کند:

1- مهارت خودآگاهی

2- مهارت همدلی

3- مهارت روابط بین فردی

4- مهارت ارتباط موثر

5- مهارت مقابله با استرس

6- مهارت مدیریت هیجان

7- مهارت حل مسئله

8- مهارت تصمیم گیری

9- مهارت تفکر خلاق

10- مهارت تفکر نقادانه

 

مهارت خودآگاهی

توانایی شناخت نقاط ضعف و قوت هر فرد است. اگر هر فرد بتواند تصویری واقع بینانه از خود کسب کند و نیاز‌ها و تمایلاتش را به خوبی بشناسد، می‌تواند با حقوق فردی، اجتماعی و مسئولیت‌های فردی و اجتماعی‌اش آشنا شود.

 

مهارت همدلی

همدلی به این معنی است که فرد در هر شرایطی، چه خوب و چه بد، بتواند دیگران و مشکلاتشان را درک کند. به این ترتیب، دیگران را دوست دارد و دیگران نیز او را دوست دارند و به هم توجه می‌کنند که در نتیجه، روابط اجتماعی افراد با یکدیگر بهتر می‌شود.

 

مهارت روابط بین فردی

این مهارت، مشارکت و اعتماد واقع بینانه و همکاری با دیگران را مشخص می‌کند و موجب می‌شود تا روابط دوستانه‌ای را با دیگران ایجاد کند و دوستی‌های ناسالم را خاتمه دهد تا کسی از چنین روابطی آسیب نبیند.

زندگی سرشار از مسائل ساده و پیچیده است. با کسب این مهارت بهتر می‌توانیم مشکلات و مسائلی را که هر روز در زندگی برایمان رخ می‌دهند، از سر راه زندگیمان برداریم

مهارت ارتباط موثر

با کسب این مهارت، افراد می‌آموزند برای درک بهتر دیگران، به شیوه‌ای درست، به صحبت‌های آن‌ها گوش دهند. همچنین فرد بتواند نیاز‌ها و احساسات خودش را با دیگران در میان بگذارد تا هم نیازهای دیگران و هم نیازهای خودش برآورده شود و در نتیجه ارتباطی رضایتبخش شکل گیرد.

 

مهارت مقابله با فشار عصبی

زندگی در دنیای مدرن با فشارهای روحی و روانی بسیاری همراه است. اگر این فشار‌ها بیش از حد به طول بینجامد بر زندگی افراد تاثیر منفی می‌گذارد و زمینه ساز بروز مشکلات جدی می‌شود. با آموختن این مهارت افراد هیجان‌های مثبت و منفی را در خود و دیگران می‌شناسند و سعی می‌کنند واکنشی نشان دهند که این عوامل مشکلی برای آن‌ها ایجاد نکنند.

 

مهارت مدیریت هیجان

هر انسانی که در زندگی خود با هیجانات گوناگونی از جمله غم، خشم، ترس، خوشحالی، لذت و موارد دیگر مواجه است که همه این هیجانات بر زندگی او تاثیر می‌گذارد. شناخت و مهار این هیجانات،‌‌ همان مدیریت هیجان است. برای کسب این مهارت فرد به طور کامل باید بتواند احساسات و هیجانات دیگران را نیز درک و به نوعی این هیجانات را مهار کند.

 

مهارت حل مسئله

زندگی سرشار از مسائل ساده و پچیده است. با کسب این مهارت بهتر می‌توانیم مشکلات و مسائلی را که هر روز در زندگی برایمان رخ می‌دهند، از سر راه زندگیمان برداریم.

 

مهارت تصمیم‌گیری

برای برداشتن هر قدمی در زندگی باید تصمیم گیری کنیم، مسیر زندگی انسان را تصمیم گیری کنیم، مسیر زندگی انسان را تصمیم گیری‌های او مشخص می‌کند. با آموختن این مهارت اهداف خود را واقع بینانه تعیین و از میان راه حل‌های موجود بهترین را انتخاب می‌کنیم و مسئولیت عواقب آن را نیز به عهده می‌گیریم.

 

مهارت تفکر خلاق

تفکر یکی از مهم‌ترین مهارت‌های زندگی است. مهارت تفکر خلاق،‌‌ همان قدرت کشف، نوآوری و خلق ایده‌ای جدید است تا در موارد گوناگون بتوانیم راهی جدید و موثر بیابیم. با آموختن تفکر خلاق، هنگام مواجهه با مشکلات و دشواری‌ها احساسات منفی را به احساسات مثبت تبدیل می‌کنیم.

هنگامی که تفکر خلاق را می‌آموزیم دیگر مشکلات زندگی مزاحم ما نیستند، بلکه هر کدام فرصتی هستند تا راه حل‌های جدید بیابیم و مشکلات را به گونه‌ای حل کنیم که کسی تاکنون این کار را نکرده باشد.

 

مهارت تفکر نقادانه

مهارت تفکر نقادانه موجب می‌شود هر چیزی را به سادگی قبول یا رد نکنیم و پیش از آن، موضوع مورد نظر را به خوبی مورد بررسی قرار دهیم و پس از آن، در مورد رد یا پذیرش آن تصمیم گیری کنیم. با آموختن تفکر نقادانه فریب دیگران را نمی‌خوریم و به عاقبت امور به خوبی فکر می‌کنیم و دقیق و درست تصمیم می‌گیریم و ارتباطات درستی برقرار می‌کنیم

 

[ ۱۳٩٤/۱/٦ ] [ ٩:٠۳ ‎ق.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

Image result for ‫تصاویر عید نوروز‬‎

عید نوروز را به همکاران محترم ،دانش آموزان گرامی ووالدین گرانسنگ تبریک وتهنیت عرض نموده واز خداوند متعال خواستاریم که سالی همراه با عزت ،سلامتی ، شادابی  وموفقیت را در پیش رو داشته باشید .

[ ۱۳٩۳/۱٢/٢۸ ] [ ۱٠:٢٢ ‎ق.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

بلوغ

 از مهمترین عواملی که گذر از دوران بلوغ را برای افراد سهل و آسان می‌نماید کسب اطلاعات و آموزش دوران بلوغ است.

عموماً والدین اظهار می‌دارند که شرم و حیا بیش از اندازه مانع از انتقال اطلاعات لازم این دوران به فرزندانشان می‌شود.

مدرسه نیز که دومین جایگاه آموزش فرزندان است به علت محدودیت و قوانین حاکم بر آن از ارائه آموزش‌های لازم و مهارت‌های خاص این دوره به نوجوان عاجز است. در شرح وظایف هیچ مؤسسه و سازمان یا نهادهای اجتماعی هم تعریف نشده است که چنین آموزش‌هایی را به نوجوان منتقل نمایند.

پس نوجوان برای آموزش‌های صحیح و سالم این دوران بایستی به کجا رجوع کند؟!!

حال تا تأسیس چنین سازمانی و یا واگذاری این وظیفه خطیر به یکی از سازمان‌ها و مؤسسات موجود چاره‌ای نیست که خانواده خود با جدیت بیشتر وارد عمل شده و با ایجاد ارتباط صحیح و صمیمی ضمن حفظ حرمت‌ها و ارزش‌های درون خانواده، اطلاعات و آگاهی‌های دوران بلوغ را به فرزندان ارائه دهد.

بدیهی است خانواده از طریق مطالعه کتب، مقالات، مطبوعات، بسته‌های آموزشی،‌رادیو و تلویزیون و رجوع به متخصصین، نیازمند است اطلاعات و آگاهی‌های خود را توسعه داده تا با ارائه آموزش صحیح مشکلات دوران بلوغ فرزندانشان را به حداقل ممکن برسانند.

 

تعریف دوران بلوغ

بلوغ به معنای رسیدن و مرحله‌ای از رشد است که با تغییرات و دگرگونی در خصوصیات جسمی، اجتماعی، رفتاری، جنسی و هیجانی در نوجوان ظاهر می‌شود.

اهمیت دوران بلوغ

شروع فعالیت غدد جنسی و افزایش فعالیت غدد رشد باعث تغییرات ظاهری و جسمانی در افراد می‌شود و این تغییرات به فرد اجازه می‌دهد تا از آن بهره‌برداری نماید ولی از آنجا که از نظر فکری و شناختی به مرحله کمال نرسیده است، روش بهره‌مندی صحیح از آن را نمی‌داند و برای کسب استقلال خود، علیه ارزش‌های خانواده طغیان می‌کند، به سمت دوست و گروه همسالانش گرایش پیدا می‌کند و ارزش‌های فردی و فکری و وجودی خویش را در دوستان جستجو می‌کند و بیش از هر زمان دیگر نیازمند است تا از طرف گروه مورد تأیید قرار گیرد.

فشارهای روانی، عاطفی، جنسی، اخلاقی و اجتماعی مانند احساس استقلال و بزرگی، رهایی از دوران کودکی و ورود به دنیای بزرگترها، قرار گرفتن در موقعیت‌های اجتماعی جدید، انطباق با محیط جدیدی، ترشح هورمون‌های بدن، از جمله عوامل ایجاد احساس دلهره، اضطراب و کشمکش افراد در دوران بلوغ می‌باشد.

با توجه به اینکه بیشتر رفتارهای نادرست انسان در طول حیات خویش می‌تواند در دوران بلوغ متجلی گردد به همین دلیل بعضی این دوران را «بحران بلوغ» نامیده‌اند. اکثریت کسانی که در طول زندگی خود به عنوان (افراد موفق) شناخته شده‌اند کسانی هستند که توانسته‌اند این دوران را به سلامت طی کنند و برای گذر از این دوران، خانواده می‌تواند با ایجاد برنامه‌های منظم و منسجم، مطابق با اصول تربیتی و ارزشی خانواده خود و همچنین با در نظر گرفتن ارزش‌ها و شخصیت نوجوان در سه مرحله‌ی : قبل از بلوغ، حین بلوغ و پس از بلوغ او را هدایت و راهبری نماید.

الف) در مرحله‌ی قبل از بلوغ: ارائه آگاهی و شناخت علائم و خصوصیات بلوغ به نوجوان ضروری است.

ب) در حین بلوغ: پذیرش بدون قید و شرط و درک موقعیت او کمک بزرگی برای تطبیق و هماهنگی و سازگاری هر چه بیشتر نوجوان با تغییر و تحولات سریع و پرشتاب دوران بلوغ است.

ج) در مرحله‌ی پس از بلوغ: در این مرحله نیز کمک خانواده به حفظ و استمرار ارزش‌های اخلاقی و رفتاری مثبت در نوجوان مورد تأکید است.

 

انواع بلوغ

در بلوغ جنسی، رشد و فعالیت غدد جنسی در افراد مذکر (پسران) به صورت احتلام و در مؤنث (دختران) به صورت قاعدگی دیده می‌شود و شروع آن معمولاً حدود 12 سالگی در دختران و 14 سالگی در پسران می‌باشد.

در بلوغ جسمی، افراد به اوج شکوفایی و رشد جسمی خود می‌رسند که در پایان این دوره، رشد طولی تقریباً متوقف شده و رشد عرضی شروع می‌شود و معمولاً پایان رشد جسمی را حدود سن 25 سالگی می‌دانند.

در بلوغ عاطفی و روانی اجتماعی، فرد سعی می‌کند به جهت دادن رفتارهای عاطفی و کنترل عواطف و احساسات و نیازهای روانی بپردازد و احساس استقلال و آزادی کرده و از وابستگی به دوران کودکی، خود را برهاند.

بلوغ اقتصادی: افراد مراحل رشد و بلوغ خود را به طور کامل و سلامت طی می‌کنند ولی باید در دوره‌ای از زندگی به رشد و توانمندی اقتصادی نیز برسند، فاصله زیاد بین بلوغ جسمی و بلوغ اقتصادی، سن ازدواج را به تأخیر انداخته و این خود می‌تواند به یکی از عوامل بروز نابسامانی‌ها و بحران‌های اجتماعی تبدیل شود.

 نشانه‌های بلوغ

این نشانه‌ها در پسران به شکل پیدایش جوش در صورت، رویش موهای زائد، رویش مود در دو طرف صورت و بالای لب، تغییر صدای آنان و دو رگه شدن صدا و در دختران به شکل بم شدن صدا، ظهور قاعدگی، رشد ظاهری اعضای بدن، تغییر ظاهری صورت (شادابی چهره) و مواردی از این قبیل نمایان می‌شود.

از نشانه‌های عاطفی این دوران می‌توان خشم و پرخاشگری، گذشت و فداکاری، اضطراب و دلهره، ترس، جلب توجه، محبت، احساس گناه همراه با شرم و خجالت، یأس و ناامیدی را نام برد.

احساس استقلال طلبی و برتری جویی، حس اعتماد به نفس، مقایسه بدنی خود با دیگران، عدم آگاهی کامل از آینده و مواردی از این قبیل را می‌توان از نشانه‌های روانی دوران بلوغ نام گذاشت.

گرایش به خود، حس قدرت‌نمایی، رفتارهای تند و پرخاشگرانه علیه دیگران مخصوصاً خانواده، انزواطلبی و گوشه‌گیری نیز از علائم و نشانه‌های رفتاری دوران بلوغ است.

از نشانه‌های اجتماعی این دوران، دوگانگی اخلاقی و رفتاری، تمایل به ارزش‌های اخلاقی برتر، احساس بی‌همتایی و یگانگی در اخلاق، تفکر و رفتار را می‌توان نام برد.

 بلوغ زودرس و بلوغ دیررس:

پیدایش نشانه‌های بلوغ در همه‌ی افراد یکسان نمی‌باشد، بعضی از افراد ممکن است بلوغ زودرس و یا دیررس داشته باشند، که این خود می‌تواند ناشی از عوامل مختلفی باشد از جمله ارث یا ژنتیک، تغذیه، تنوع آب و هوا و محیط فرهنگی و تربیتی افراد.

والدینی که خود بلوغ دیررس و یا زودرس داشته باشند ممکن است فرزندان آنان نیز چنین باشند. در مناطق سردسیر به علت سردی آب و هوا بلوغ دیررس و یا در مناطق جنوبی به علت گرمی آب و هوا بلوغ زودرس اتفاق خواهد افتاد، بجاست با بررسی شرایط در مورد فرزندانمان آن را امری طبیعی بدانیم و نسبت به آن حساسیت نشان ندهیم.

راهکارهایی برای والدین

1- دوران بلوغ با اضطراب روانی اجتماعی، جسمی همراه است، با صحبت کردن و همدلی با فرزند می‌توانیم در جهت کاهش اینگونه اضطراب‌ها قدم برداریم.

2- ترشح هورمون‌ها در دوران بلوغ باعث عدم کنترل فرد بر روی رفتار می‌شود، سعی کنیم در این دوران کمتر پرخاشگری آنان را تشدید کنیم گاهی اوقات بطور موقت آنها را تنها بگذاریم تا رفته رفته آرامش خود را بدست آورد.

3- یأس و ناامیدی یکی از ویژگی‌های دوران بلوغ است. نوجوان خود را ناامید و به بن‌بست رسیده می داند که این حالت را «قرار گرفتن در حالت بحران» می‌نامند، سعی کنیم افکارشان را مثبت کنیم یعنی به رفتارهای مثبت توجه داشته باشند، موفقیت‌های گذشته‌شان را به یادشان بیاوریم و شکست‌های آنان را به رخ نکشیم تا حالت ناامیدی را به امیدواری تبدیل کنیم.

4- دوری گزینی و تنهایی نیز در دوران بلوغ رخ می‌دهد، توجه والدین به فرزند، قرار دادن در محیط‌های اجتماعی و خانوادگی باعث می‌شود که فرزند فردیت خود را پیدا کند و از تنهایی کم کم دوری نماید.

5- وقتی فرد به بلوغ می‌رسد، حس استقلال‌طلبی او نیز به اوج می‌رسد ما والدین با واگذاری مسؤولیت و تصمیم‌گیری فرد در امور خصوصی و شخصی زندگی خود، اجازه دهیم حس استقلال طلبی او ارضاء شود.

6- بلوغ با افزایش انرژی و قدرت و توانمندی همراه است، ترغیب و جهت دادن او به فعالیت‌های بدنی و ورزشی باعث می‌شود، انرژی و توانمندی او در جهت مثبت و مفید مصرف شود.

7- در بعضی از موارد فرد به بلوغ جسمی، اجتماعی و روانی می‌رسد اما بلوغ جنسی در او رشد خوب و متعادلی ندارد و بعضی از صفات ثانویه جنسی دوران بلوغ مثل رویش مو در بالای لب و مواردی از این قبیل دیده نمی‌شود، در چنین مواقعی با توجه به در نظر گرفتن سن رشد بهتر است فرزندمان را نزد دکتر غدد ببریم.

8- وقتی فرد به بلوغ می‌رسد و بعضی از تغییرات ظاهری و درونی را در خود مشاهده می‌کند، سعی می‌کند روابط اجتماعی خود را نیز گسترش بخشد و به نوعی جامعه‌گزینی نماید، ما باید اجازه دهیم با نظارت و هماهنگی خانواده با بعضی از دوستان و همسالان خود ارتباط ایجاد نماید.

9- به نوجوان بیاموزیم اگر اطلاعات لازم را در مورد دوران بلوغ ندارد بهتر است به جای خجالت کشیدن و سؤال نکردن، از افراد متعهد و متخصص در این زمینه سؤال نماید تا بتواند با کسب اطلاعات مفید، به راحتی دوران بلوغ را سپری نماید و به سلامت روانی بهتری دست یابد.

10- سعی کنیم تربیت نوجوان را در جهت رشد استعدادهایش متوجه کنیم و عقل و اندیشه او را به سوی آن بارگاه خیر و سعادتی که به طرف آن بایستی حرکت کند و خوشبختی جاودانه را تضمین کند رهنمون سازیم.

11- دوران بلوغ دوران جدایی عاطفه است که نوجوان توانسته خود را از عرصه خانواده به بیرون بکشاند پس خانواده را جذاب کنیم تا این فاصله برای همیشه باقی نماند.

12- اگر می‌خواهیم نوجوان به اصول کلی برقراری رابطه انسانی مقید باشد پس او را محترم شمرده و به حقوقش احترام بگذاریم، متوجه نیازهای همه جانبه او باشیم و آنچنان که هست او را بپذیریم.

13- مشورت کردن با نوجوان، سهیم کردن او در برنامه‌ریزی خانوادگی، توجه به نیازها و علایق او همگی بیانگر احترام گذاشتن به اوست.

14- در این دوران از رشد، استراحت و تفریح را نباید از نظر دور داشت که این امر به ویژه در سلامت جسمانی و روانی او حائز اهمیت است و می‌توان گفت از ضروری‌ترین نیازهای نوجوان و جوان است.

15- در دوران بلوغ رعایت نکات بهداشت فردی و روانی اهمیت خاص دارد و باعث می‌شود که نوجوان به نیازهای دیگر خود آسانتر دسترسی پیدا کند و از مهمترین آن مصون بودن از بیماری‌های روانی و آسیب‌های اجتماعی است.

16- در دوران بلوغ والدین و مربیان باید نوجوان را یاری کنند تا در حد لزوم اشتباه کند، ناکام شود، محرومیت را تجربه کند، مشکلات را بفهمد، توانایی‌های خود را ارزیابی کند، آن موقع است که می‌تواند تصمیم بگیرد و استقلال نسبی را بدست آورد.

17- به گفته آلفرد آدلر: تقریباً برای همه بچه‌ها بلوغ یک معنی دارد و آن این است که (ما دیگر بچه نیستیم) و می‌خواهند این حرف را امتحان کنند. باید قبول کنیم که این حق طبیعی آنهاست و شرایط مناسب و مساعد را برای ایشان آماده سازیم.

اگر اینگونه فکر کنیم و عمل نماییم مشکلات خیلی کمتر شده و ناراحتی به وجود نمی‌آید.

18- به فرزندان بگوییم «حقیقت‌نگر» باشند چون اگر خود را از حقیقت دور بدارند زندگی‌شان لبریز از نگرانی می‌شود.

19- یکی از ویژگی‌های دوران بلوغ اضطراب است. اگر فرزند را مضطرب دیدیم برای کاهش اضطراب او حداقل کاری که می‌توانیم بکنیم این است که شنونده‌ی خوبی برای او باشیم چرا که اگر مضطرب بماند پیوسته عقب می‌ماند.

 


[ ۱۳٩۳/٩/۳٠ ] [ ۱٢:٢٥ ‎ب.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

 

به نام خدا

تقدیم به جوانان پاک ایران اسلامی وپدران ومادران، به عنوان راهنمایان فرزندان برای زندگی پاک وسالم

مقدمه

ازدواج یکی از مهمترین رویداد هایی است که درزندگی انسان رخ می دهد ومورد تاکید شرع مقدس اسلام وتوصیه ائمه اطهار علیهم السلام می باشد،لذا نظربه اهمیت ازدواج ونقش آن در تشکیل واستحکام خانواده وتاثیر آن در تداوم زندگی مطلوب،تربیت فرزندان صالح، داشتن زندگی سالم توام با رضایت وخوشبختی واحساس موفقیت ضرورت دارد دختران وپسران هنگام فراهم شدن زمینه تشکیل خانواده(دست یافتن به نیمه گم شده خود در جهت تکامل) به موارد مهمی توجه داشته باشند تا با رعایت آن وتوکل به عنایت باریتعالی در مسیر انتخاب شریک زندگی موفق باشند. بدین منظور با استفاده از منابع مختلف وتجارب میدانی در عرصه های مختلف زندگی ودغدغه جوانان در این خصوص برآن شدم تا ملاک ها ومعیار های انتخاب همسربرای جوانان (دختر وپسر) در آستانه ازدواج را به صورت کاربردی وکلید واژه ای گردآوری وتنظیم نمایم تادر اختیار افراد علاقه مند قرارگیرد که در مسیر انتخاب همسر مناسب با تعقل بیشتری عمل نمایند،بدیهی است کتب مختلف در زمینه ملاک انتخاب همسر وجود دارد که علاقه مندان می توانند برای مطالعه بیشتر به آن مراجعه کنند.

چند نکته:

ا- انسان به لحاظ اجتماعی وساختار جسمی وروانی موجودی پیچیده می باشد که امکان شناخت کامل او در ابعاد مختلف وجود ندارد اما     می توان با مطالعه وتحقیق به بخش عمده ای از آن دست یافت.

2- ملاک های انتخاب همسر تنوع وگستردگی فراوانی دارد اما در نوشتار پیوست تعداد81 شاخص جمع آوری شده است که ممکن است درنگاه اول بدیهی به نظر برسد ویا زیاد وهمپوشی داشته باشد اما با توجه به دگرگونی جوامع امروزی وتنوع سلائق وخواسته ها ذکر این موارد برای جوانان اجتناب ناپذیر است.

3- به جوانان عزیز تاکید می شود قبلا شناخت واقعی از ویزگی های اخلاقی ،رفتاری ،روانی ،عاطفی واجتماعی خود پیداکنند تا بتوانند در تعیین ملاک ها ومعیار های انتخاب همسربا تطبیق و همخوانی با روحیات خود به نحو موثر عمل نمایند.دراین راستا مطالعه ملاک های پیوست توصیه می شود تا اگر مواردی به نظرتان می رسد به آن اضافه وبادرک عمیق از مفاهیم آن به نقطه مطلوبی برسید،درصورت نیاز به توضیح وبسط مطلب در هر شاخص می توانید از افراد ذیصلاح کمک بگیرید،یاد آوری می شود این ملاک ها برای شما وصفات فرد مورد نظرتان جمع آوری شده است.

نکاتی که باید در جلسات خواستگاری وآشنایی رعایت شود.

-   در زمان خواستگاری زیباترین ومناسب ترین لباس های خود را به تن کنید وازآراستگی لازم برخوردارباشید چون اولین دیدار همیشه در اذهان باقی می ماند.

-   درتمام مراحل خواستگاری متانت ووقار از سوی هرخانواده رعایت شود(منظوراز متانت سکوت وخشکی نیست)

-   در هنگام صحبت کردن خود واعضای خانواده از مسیرصداقت ویک رنگی خارج نشوید ومتعهد شوید آنچه را می گویید از سر صدق وصفا باشد و به آن پایبند باشید.

-  هنگام معرفی کردن فرد مورد نظر ودیگر اعضای خانواده سراپاگوش دهید ومطالب آنان را به خاطر بسپارید تا بعدا در ارزیابی وسنجش وضعیت او با دقت بتوانید قضاوت کنید

- اگر می خواهید زندگی آینده شما از استحکام، انسجام وعطوفت خانوادگی برخوردار باشد آنطور که هستید معرفی شوید تا درصورت تفاهم وتصمیم گیری به زندگی مشترک بعدا دچار مشکل نشوید.

- توجه داشته باشید در هنگام جلسات آشنایی وگفتگو اسیر احساس وعواطف نشوید ودلبستگی به ظاهر ودو صفت مثبت نگردید که ارزیابی شما از شخصیت مورد نظرتان با بررسی ابعاد مختلف به واقعیت نزدیک شود.

- از نقش بازی کردن در جلسات آشنایی واظهارقابلیت هایی که فاقد آن هستیدپرهیز کنید،چرا که آینده شما به همین گفتمان ها بستگی دارد.

- توجه داشته باشید که نمی توان تمام ملاک ها را در یک دوجلسه خواستگاری مطرح کرد،سعی کنیدبا توافق خانواده ها و همسر احتمالی خود جلسات آشنایی را با رعایت موازین شرعی وعرفی افزایش دهید تا به شناخت ممکن برسید.

- ضمن ارزیابی از صفات فرد مورد نظر همزمان تحقیقات کامل از محل زندگی قبلی وفعلی ،محیط کار ،محل تحصیل و...... داشته باشید.

-  در هنگام تحقیق توجه داشته باشید که گاهی، افراد براساس حب وبغض صفات فرد را مثبت ویا منفی بیان می کنند بنابراین باید دامنه تحقیق را همه جانبه،گسترده واز افراد متعدد ومعتمد گسترش دهید.

- ابتدا معیار های انتخاب همسر را هر یک از طرفین باید به تنهایی بررسی کنند ویک ارزیابی درونی از خود داشته باشند تا بدانند که هریک دارای کدام یک از این ویژگی ها را دارند ، وسپس با اخذ برگه طرف مقابل به ارزیابی ووجود اشتراکات پرداخت .

- با توجه به اینکه ارزش های خانوادگی و عناصر اصلی مورد نظر هر خانواده وفرد ممکن است متفاوت با شد بنابراین توجه به رکن های پایه ای مورد تاکید می شود.

- در ارزیابی از صفات فرد مورد نظر آرمان گرا نباشید،چون هر انسانی قابلیت ها ومحدودیت هایی دارد که با درک  آن زمینه توافق حاصل می شود

- ابتدا معیار های انتخاب همسر را هر یک از طرفین باید به تنهایی بررسی کنند ویک ارزیابی درونی از خود داشته باشند تا بدانند که هریک دارای کدام یک از این ویژگی ها را دارند .

توجه داشته باشید عقل هزار چشم دارد وعشق فقط یک چشم ولی وقتی عشق می میرد نورزندگی از بین      می رود چون عاشق شدن آسان است ،عاشق ماندن هنر است.

- به خاطر داشته باشید یک انسان عاقل در حین جلسات آشنایی تحت هیچ شرایطی نباید از محور عقل وتدبیر خارج شود واحساسات آنی وزود گذر را جایگزین تعقل نماید چون انتخاب همسر برای یک عمر زندگی است ،خرید کفش نیست،عدم شناخت روحیات واقعی خود وطرف مقابل تاوان سنگینی را به دنبال دارد.

- فرض کنید زندگی مشترک خود را آغاز کرده اید ودر دنیای واقعی زندگی با همه فراز ونشیب های آن مواجه هستید ، بنابراین از رفتار های تصنعی وگلخانه ای در جلسات آشنایی خودداری شود .

- پس از گفتگو ها برای اخذ تصمیم از خدمات مشاوره ای ازدواج بهره بگیرید.

-  پشتوانه تمامی مطالب گفته شده پس از شناخت متقابل،توکل به خدای متعال، توسل به ائمه اطهار(ع) است چرا که خداوند پس از تدبیر تو تقدیر می کند وابعاد وجودی انسان همچنان نا شناخته، بنابر این از ابزار تدبیر که خداوند در وجود هر انسانی به ودیعه گذاشته است استفاده لازم را در تصمیم سرنوشت ساز ببرید.

-  فراموش نکنید زندگی عرصه کمال است نه صحنه پیکار، اول عقل بعد چاشنی عاطفه

-  آیا می دانید؟ واقعیت عشق در بقای آن است وحقیقت عشق در عمق آن، پس بعداز انتخاب تلاش کن که در هر دو وفادار باشید 

جدول ملاک های انتخاب همسر برای جوانان(دختر وپسر )در آستانه ازدواج

ردیف

شاخص

تعریف شاخص

1

ایمان واعتقادات مذهبی

دین باوری وایمان داشتن  یکی از پایه های مستحکم وپایبندی به حرمت گذاشتن نظام خانواده است

2

میزان تقید به احکام الهی

مقید بودن به انجام واجبات ،مستحبات وترک محرمات و...........................

3

اصالت خانوادگی

اصل ونسب داربودن ودارای ریشه خانوادگی اجدادی وخوشنام بودن .......................

4

نجابت

از تربیت خانوادگی مبتنی بر اعتقادات مذهبی ،اخلاقی واجتماعی برخوردار باشد.

5

اصل کفویت (هم شان بودن)

این اصل به تشابه زمینه های مذهبی ،فرهنگی ،اقتصادی و.................... دارد

6

تناسب سنی

سن برای ازدواج مناسب باشد واختلاف سنی نیز بیشتر از 3 تا4 سال نباشد(سن دختر کمترباشد)

7

وارستگی وآراستگی

موقر ،متین ،پوشش مناسب  ،وضعیت ظاهری معقول

8

طرز تفکر واندیشه

تفکر حاکم بر ذهن فرد بر ماهیت ازدواج وسایر مسائل اجتماعی چگونه است.

9

فرهنگ اجتماعی

نوع جهان بینی وبینش هریک ، نسبت به جامعه وخرده فرهنگ ها ی جامعه چیست ؟

10

آداب ورسوم

آداب ورسوم برگرفته از فرهنگ جامعه می باشد وقطعا وجوه اشتراک وافتراق وجود دارد.

11

آداب معاشرت

نحوه معاشرت های عمومی وفردی فرد چگونه است؟

13

شغل

آیا شغل وی متناسب باشان وی و طبقه اجتماعی شما می باشد،

14

میزان تحصیلات

آیا میزان تحصیلات وی برای شما مهم است؟

15

بلوغ اجتماعی

با توجه به سن فرد مورد نظر از سن عقلی نیز برخوردار می باشد.

16

ارزش های خانوادگی

ارزش های خانوادگی شما چیست؟ تحصیلات ،ثروت ،مسکن ،اصالت خانوادگی و..........

17

خصوصیات اخلاقی

از نظر خلق وخو ،عصبی (آستانه تحمل پایین) ،آرام ،خوش خلق ،معتدل و......

18

احساس مسولیت

در قبال مسائل خانوادگی مسولیت پذیر،علاقه مند به پذیرش نقش های اجتماعی می باشد.

19

حجاب وپوشش لباس

تعریف شما از حجاب چیست ؟ پوشش لباسی چگونه باشد؟ ساده وآراسته ،شیک پوش ونوخواه و...........

20

درونگرا

فردی هستید گوشه گیر ،درخود فرو می روید،تنهایی را دوست دارید و..............

21

برونگرا

اهل معاشرت ،علاقه مند به تعاملات اجتماعی ،دربرقراری ارتباط با دیگران مشکلی وجود ندارد.

22

نظم وانضباط

درامور فردی واجتماعی معتقد به نظم می باشم وعلاقه مند هستم که هر امری در شرایط خاص خود باشد

23

انعطاف پذیری

دربرابر مسائل مختلف، خودرای ومستبد یا با استدلال دیگران برخورد منطقی وانعطاف پذیر

24

حساسیت وتعصب

به امور فردی ،اجتماعی وخانوادگی تعصب خاصی دارید یا ازحق وانصاف جانبداری می کنید.

25

سابقه بیماری ،ارثی وخانوادگی

آگاهی ازسوابق بیماری فرد ضروری است، عدم توجه به این مورد ممکن است در آینده مشکل ساز باشد.

26

تفریحات وسرگرمی

مطالعه، گردش ،سینما، با دوستان خانوادگی ، اهل مسافرت

27

دوستان وارتباطات اجتماعی

اگر دوستانی دارید بعداز ازدواج نحوه ارتباط وتعامل شما چگونه است؟

28

سابقه نامزدی، عقد و ازدواج

چنانچه مثبت است علت جدایی چه بوده است؟

29

مسکن

برای سکونت وتشکیل زندگی از چه امکاناتی برخوردار هستید؟

30

میزان درآمد

میزان درامد با خواسته ها ونیاز های شما همخوانی دارد.

31

دروغگویی

دروغگویی یکی از آفت های فردی واجتماعی می باشد وبه زندگی مشترک آسیب می زند

32

اعتیاد

آیا به چیزی اعتیاد دارید،یاسابقه اعتیاد،(سیگار،مواد مخدر) و..........

33

صراحت وصداقت درکلام وعمل

درفرایندزندگی فردی واجتماعی به صداقت درکلام وتعاملات پایبندم.

34

غیبت

از غیبت دیگران متنفرم وعلاقه دارم هر سخنی را نسبت به دیگران در حضور آنان مطرح نمایم.

35

تعداد فرزند

تعداد فرزند مورد علاقه در زندگی مشترک

36

احترام به پدر ومادر

احترام به پدر ومادر به صورت متقابل ضروری است واز مشاوره با آنان درحد معقول بهره مند می شوم

37

تحصیلات اعضای خانواده

به میزان تحصیلات فرد مورد نظر واعضای خانواده چه قدر اهمیت می دهید.

38

تعداد اعضای خانواده

تعداد اعضای خانواده (پدر ،مادر،خواهر وبرادر و............) چه تاثیری بر روند زندگی شما دارد؟

39

سن پدر ومادر

سن پدر ومادر واختلاف سنی والدین طرفین چه تاثیری بر زندگی مشترک شما دارد؟

40

نوع ارتباط با بستگان

به ارتباط ورفت وآمد های خانوادگی وصله رحم چه نگاهی دارید؟

41

علاقه مندی به هنر وورزش

به هنروورزش علاقه مندم و دریکی از................. فعالیت دارم.

42

اعتماد به نفس

اعتماد به نفس یکی از عناصر مهم موفقیت درزندگی فردی واجتماعی می باشد.

43

عفت کلام

عفت کلام یکی از شاخص های مهم تربیتی واخلاقی در مواجهه با دیگران در گفتمان ها می باشد.

44

وضعیت روحی

از نظر روحی در چه وضعیتی قراردارید ؟آرام ،پرخاشگر وعصبی،خود کنترل و.............

45

مطالعه کتاب و..

مطالعه کتاب یکی از شاخص های توسعه اندیشه وبهبود روابط اجتماعی و.... می باشد.

46

موسیقی

موسیقی یکی از مواردی است که معمولا جوانان به آن علاقه دارند و....

47

حسد

حسد یکی از صفات مذموم می باشد،آیا این حس را در وجود خود احساس می کنید ؟

48

کینه ونفرت

نسبت به افرادی که از سوی آنان مورد آسیب قرارگرفته اید نحوه واکنش شما چگونه است؟

49

خجالتی بودن

خجالتی بودن یعنی اینکه فرد در برخورد با مسائل اجتماعی نمی تواندرفتار مناسب از خود نشان دهد.

50

حیا

حیا یک صفت پسندیده اخلاقی است که به خویشتن داری ارادی اشاره دارد ونوعی توانایی است.

51

مهریه

نگاه شما به مهریه چیست ؟ واز نگاه شمامیزان مهریه چقدر در تضمین وبقای زندگی دخیل است.

52

ساده زیستی ،تجملاتی

در فرایند زندگی به چه سبک از زندگی علاقه دارید.

53

بدبینی و خوشبینی

نوع نگاه شما در تعاملات اجتماعی چگونه است هر نوع نگاه می تواند زندگی را در مسیر دیگری قرار دهد.

54

نحوه تصمیم گیری در زندگی

در دوران زندگی انسان تصمیماتی را اتخاذ می کند که هریک می تواند تاثیر بسزایی داشته باشد تصمیم گیری با مشورت یا فردی

55

آرمانگرا یا واقعگرا

نگاه شما درزندگی برای تحقق آرزو ها ونیاز ها چگونه است؟ با توجه به قابلیت ها ومحدودیت های ................

56

بذله گو واهل شوخی

در محافل دوستان ورفت و آمد های خانوادگی شوخی می کنید؟

57

امید به آینده

به آینده امیدوارید یاگاهی نگران هستید ،تکیه گاه شما برای تداوم فعالیت ها چیست؟

58

نگرش شما به ماهیت ازدواج

ازدواج را یکی از حلقه های لازم برای زندگی سرشار از نشاط وامید می دانید یا سنتی که معمول بوده است

59

نوع تفکر نسبت به همسر

جایگاه همسر را در زندگی مشترک چگونه ارزیابی می کنید؟

60

جایگاه پدر ومادر همسر در زندگی

نقش پدر ومادر را در فرایند زندگی پس از ازدواج چگونه می بینید؟

61

آیا دارای مهارت نه گفتن رادارید؟

نه گفتن یکی از مهارت های زندگی است و لازمه آن اگاهی های اجتماعی برای تعاملات روز مره می باشد.

62

حساسیت های خانوادگی واجتماعی

حساسیت های شما در زندگی چیست که ممکن است  شما را ازتعادل  خارج کند؟

63

نقش پول و درآمد درزندگی

میزان درآمد وپول را چه قدر در زندگی مایه خوشبختی وسعادت می دانید؟

64

میزان وفاداری وتعهد به همسر

ملاک ومعیار شما در میزان وفاداری همسرتان چیست؟

65

تحمل کمبود های اقتصادی زندگی

آستانه تحمل شما در کمبود های اقتصادی در زندگی وپایبندی شما به زندگی در این زمینه چگونه است؟

66

زیبایی صورت یا زیبایی سیرت

کدام یک از ملاک های ذکر شده برای انتخاب همسر از نظر شما اهمیت دارد؟

67

نقش قضا وقدر

قضا وقدر را در زندگی خود برای موفقیت ها وناکامی ها چگونه تفسیر می کنید؟

68

نقش همسر در تربیت فرزند

در تربیت فرزند چه سهمی را برای همسر قائلید؟

69

لجباز وتلافی جویا منطقی همرا با گذشت

در تعاملا ت وارتباط با همسر ودیگران اگر به خواسته خود نرسید چه واکنشی دارید؟

70

نوع واکنش نسبت به خطا

آستانه تحمل شما ونحوه واکنش نسبت به خطای انجام گرفته توسط همسر ودیگران چگونه است؟

71

بروز اختلاف

در صورت بروز اختلاف در زندگی ونرسیدن به تفاهم بر سر یک موضوع چگونه عمل می کنید؟

72

قابلیت ها ومحدودیت ها

قابلیت ها ومحدودیت های واقعی شما در فرایند زندگی چیست؟

73

اشتغال و استقلال مادی زن

به اشتغال زن در خارج از منزل علاقه مند هستید؟ یا خیر

74

درآمد زوجه

آیا به درآمد زوجه برای تامین زندگی به عنوان یک اصل واقعی اهمیت می دهید؟یا نه

75

آزادی واختیار

ملاک شما در آزادی همسر  در زندگی مشترک چگونه است؟ محدوده آزادی را مشخص کنید.

76

جهزیه

بینش شما نسبت به جهزیه چیست؟تعدد وتنوع آن چه نقشی در سلامت زندگی دارد؟

77

سلامت نفس

ویژگی های سلامت نفس چیست ویک فرد چگونه دارای سلامت نفس است؟

78

دوران نامزدی

در دوران نامزدی چگونه عمل می کنید که بتوانید به خصوصیات درونی فرد مورد نظر پی ببرید.

79

خود اتکایی

چه ملاکی برای پی بردن به خود واقعی وخود اتکایی دارید؟

80

حقوق اجتماعی

در تعاملات زندگی ،حقوق متقابل را از چه منظری مورد بررسی قرار می دهید،حقوق اجتماعی چیست؟

81

موقعیت اجتماعی خانواده طرفین

چه شناختی از طبقه اجتماعی وفرهنگ حاکم بر فضای خانوادگی طرفین دارید.

 

 

[ ۱۳٩۳/٩/٤ ] [ ٤:۳٤ ‎ب.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

ارتباط مؤثر والدین تأثیرگذار

 

در دنیای امروز که «عصر ارتباطات» نامیده می‌شود، هر انسانی که بتواند با دیگران، حتی با اشیاء اطراف و لحظه‌های زندگی‌اش ارتباط خوب و مؤثری را برقرار نماید، انسان موفقی است.

امروزه با توجه به فاصله گرفتن بسیار زیاد «دنیای فرزندان» با «دنیای والدین» بسیاری از صاحب‌نظران معتقدند که: «اختلاف نسل‌ها» به «گسست نسل‌ها» تبدیل شده است.

اغلب والدین از اینکه کمتر می‌توانند بر فرزندانشان تأثیری مطلوب بگذارند و فرزندانشان به حرف‌های آنها گوش نمی‌دهند و ارزش‌های خانوادگی را که برای والدین اهمیت دارد، رعایت نمی‌کنند، گله‌مندند و می‌پرسند چه کار کنیم تا در ارتباط با فرزندانمان تأثیرگذاری بیشتر و مطلوبتری داشته باشیم؟ در مقابل بسیاری از فرزندان به ویژه نوجوانان نیز گله‌مندند که چرا والدین به حرف‌های آنها گوش نمی‌دهند و آنها را درک نمی‌کنند و در ارتباط با آنها بیشتر دستور می‌دهند و نصیحت می‌کنند؟

در پاسخ این دو گروه باید گفت دلایل عدم ارتباط خوب، نداشتن «باورها و مهارت‌های ارتباطی» مناسب است. و چون آدم‌ها محصول عادت‌ها هستند بهتر است با کشف راههای جدید ارتباطی عادت‌ها را شکست. گام اول کسب آگاهی و اطلاعات درست و یافتن روش‌های ارتباط جدید و مؤثر است.

 تعریف ارتباط مؤثر

ارتباط مؤثر رابطه‌ای است که در آن شخص به گونه‌ای عمل می‌کند که در آن علاوه بر اینکه خودش به خواسته‌هایش می‌رسد، افراد مقابل نیز احساس رضایت دارند.

 

انواع ارتباط بین فردی

1- ارتباط قدرت مدار خود محور

شخصی که چنین رفتاری دارد معمولاً:

  • می‌خواهد نظر خودش را به دیگران تحمیل کند.

  • حوصله گوش دادن به حرف‌های دیگران را ندارد.

  • بیشتر نصیحت می‌کند، پند و اندرز می‌دهد.

  • رفتارش مستبدانه و دیکتاتوری است.

  • حرف، حرف خودش است، دائم فرمان می‌دهد.

  • دیگران را از عاقبت کارهایشان می‌ترساند.

  • اینگونه اشخاص در درون خود اغلب احساس گناه و خجالت دارند.

  • از دیگران واکنش‌های منفی دریافت می‌کنند و مقبولیت چندانی ندارند.

  • دیگران از آنها کناره‌گیری می‌کنند یا با آنها با رنجش و عصبانیت برخورد می‌کنند.

  • اینگونه افراد معمولاً تنها می‌مانند.

    با رفتار تلافی‌جویانه دیگران روبرو می‌شوند اما تقصیر تمام این ها را متوجه دیگران می‌دانند و آنان را سرزنش می‌کنند.

     2- ارتباط منفی و منفعل: در این روش شخص آگاهانه سعی می‌کند:

    - از درگیری اجتناب کند حتی اگر نتیجه‌اش رنج بردن خودش باشد.

    - به جای عمل، عکس‌العمل نشان می‌دهد.

    - خواسته‌های دیگران را به خواسته‌های خود ترجیح می‌دهد و اطرافیان هم بیشتر از رفتار او سوء استفاده کرده و از طرف آنها تصمیم می‌گیرند و سهم آن ها را در رابطه انکار می‌کنند یا به آن ها کار بیشتری ارجاع می‌دهند.

    زمینه اینگونه رفتارها بیشتر عامل ترس است:

  • ترس از باختن در درگیری‌ها از سویی و نیاز به آبروداری از سوی دیگر.

  • ترس از روبرو شدن با عدم قبول و توافق دیگران از سویی و نیاز به مورد محبت قرار گرفتن و به هر قیمتی مورد قبول بودن از سویی دیگر.

  • ترس از طرد شدن و عدم اهمیت دیگران به اندیشه‌ها و عقاید خود.

  • ترس از دست دادن کنترل اخلاقی و رنجاندن دیگران.

  • معمولاً چنان تحت تأثیر احساسات و هیجانات قرار می‌گیرند که حتی عادی‌ترین خواسته‌هایشان را هم نمی‌توانند بیان کنند.

  • اغلب عصبانی، مأیوس، رنجیده، انزواطلب و غیراجتماعی‌اند.

  • در درون خود دائماً احساس نگرانی، نارضایتی و رنجش دارند.

     3- ارتباط مثبت و مؤثر: شخصی که رفتاری مثبت و تأثیرگذار دارد:

    - در درجه اول با خودش و درونش رابطه‌ای آگاهانه دارد.

    - خود و دیگران را آنطور که هستند می‌پذیرد.

    - به نیازها، احساس‌ها، افکار و ارزش‌های خود واقف است.

    - به رهبری اراده خود برای تأمین نیازهای خود فعالیت می‌کند.

    - در صورتی که در این زمینه به کمک دیگری نیاز پیدا کند، آن را بیان می‌کند و از دیگران کمک می‌خواهد و در عین حال برای دیگران و حقوقشان هم احترام قائل است.

    - از سلامت روانی برخوردار است.

    - برای کسب حقوق خود مقاومت می‌کند.

    - مستقیماً رابطه برقرار می‌کند.

    - می‌تواند احساس‌ها، خواسته‌ها و عقاید خود را صادقانه بیان کند.

    - قابل اعتماد، سازگار، باز و روراست است.

    - نظر و اراده خود را به دیگران تحمیل نمی‌کند.

    - به حقوق دیگران آسیب نمی‌رساند.

    - از عزت نفس بالایی برخوردار است و برای رسیدن به خواسته‌هایش قدم اول را برمی‌دارد.

    راههای کسب ارتباط مؤثر در خانواده

    1-فرزندانمان را همانگونه که هستند بپذیریم، نه اینکه بخواهیم آنها را در قالب خواسته‌های خود شکل بدهیم.

    2- اگر یکی از رفتارهای فرزندمان، مثلاً سخن‌چینی او برایمان قابل پذیرش نیست، همان رفتار را زیر سؤال ببریم نه کل شخصیت او را مثلاً بگوییم سخن‌چینی تو کار بدی است، نه اینکه «تو بچه بدی هستی»

    3- وقتی مسأله‌ای به وجود می‌آید اول مالکیت مسأله را معین کنیم که مسأله متوجه چه کسی است یا چه کسی را ناراحت کرده است. آیا مسأله مربوط به ماست، مربوط به فرزندمان است یا نوع رابطه مسأله دارد.

    (معمولاً کسی که ناراحت شده مالک مسأله می‌باشد). مسؤولیت و مالکیت خودمان را به عهده بگیریم و آن را با پیام «من» بدون مقصر دانستن یا سرزنش دیگران بیان کنیم و به دیگر اعضای خانواده اجازه و فرصت دهیم که به احساس ما احترام بگذارند و رفتارشان را طوری تغییر دهند که مسأله حل شود. مثلاً: «من» امروز خسته‌ام لطفاً صدای تلویزیون را کمتر کنید.

    4- اگر فرزند مسأله دارد، سعی کنیم مسؤولیت و مالکیت مسأله را به خود او واگذار کنیم و با گوش دادن فعال و همدلی، توجه کردن بدون سرزنش کردن، مقصر دانستن و ارائه راه حل به او، کمک کنیم که خودش به راه حل برسد. در این صورت بهتر به آن راه حل عمل خواهد کرد و به استقلال و خودباوری بیشتری می‌رسد.

    5- در صورتی که نوع رابطه مسأله دارد، مسأله را به روشنی مشخص کنیم و با شرکت تمام افراد درگیر مسأله و یادداشت تمام راه‌حل‌های ممکن که از طرف همه افراد بیان می‌شود، به راه حلی برسیم که مورد توافق همه باشد. در عین حال برای عمل به راه حل، زمانی را در نظر بگیریم، در صورتی که راه حل مورد توافق در زمان مقرر به نتیجه نرسید دوباره سعی کنیم راه حل تازه‌تری را انتخاب نماییم. به بیان دیگر: «اگر یکبار راه حلی را انتخاب کردیم و به نتیجه نرسیدیم یعنی باید راه دیگری را انتخاب کنیم.»

    6- در صورتی که مشکلاتمان در مورد اختلاف نظر در ارزش‌هاست، دقیقاً به فرزندانمان گوش بدهیم و در صورتی که ارزش مورد علاقه او تناقضی با ارزش‌های مهم اعتقادی و فرهنگی ما نداشت، بگذاریم به آن عمل کند. در عین حال بگوییم که ما آن را دوست نداریم و اگر تناقضی داشت سعی کنیم با گوش دادن به صحبت‌های او و بیان نظرات خود بر ارزش‌های او تأثیر بگذاریم که از طریق عمل کردن به ارزش‌های خود (الگو قرار گرفتن) و یا در میان گذاردن عقاید، دانش و تجربیاتمان (مشاوره) می‌توانیم بر ارزش‌های او تأثیر بگذاریم، فقط نباید حرفمان را زیاد تکرار کنیم بلکه بایستی به او فرصت دهیم تا در مورد حرف‌هایمان فکر کند و خودش تصمیم بگیرد.

    7- راه حلی را انتخاب کنیم که دو طرف برنده باشند نه اینکه در انتها یک طرف بازنده شود، یعنی (همیشه به دنبال این باشیم که «برد، برد» بیافرینیم).

    8- در مقابل مقاومت دیگران، آن مقاومت را تأیید کنیم. مثلاً بگوییم: «اگر من هم بودم، همین احسساس را داشتم» چرا که: «این مقاومت ما در مقابل مقاومت دیگران است که مشکل‌آفرین است نه مقاومت دیگران به تنهایی».

    9- چون نگرش و دنیای هر فرد با دیگری متفاوت است یقیناً انسان‌ها، دنیا را متفاوت درک می‌کنند پس با آدم‌های متفاوت بایستی برخوردهای متفاوت داشت. به تعبیری: «اول باید به دنیای دیگران پا بگذاریم بعد آنها را به دنیای خود با دیگری هدایت کنیم.»

    10- بر این باور باشیم که هم من خوبم و هم فردی که با او ارتباط برقرار می‌کنم تا در ارتباط به تفاهم برسیم، مشکل امروز خانواده‌ها عدم تفاهم نیست بلکه سوء تفاهم است. پس به نقل از «آلبرت هریس» با خود بگوییم: « من خوبم، شما خوبید.»

     


 

[ ۱۳٩۳/٩/۳ ] [ ٤:۱٤ ‎ب.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

شناخت نوجوانی

دوره‌ی نوجوانی دوران تحول، تغییرات، تجلی، شکل‌گیری شخصیت و یا دوره‌ی «تولد دوباره» انسان است.

دوره‌ی نوجوانی «دوران منفی»، «دوره‌ی زندگی تشنج‌انگیز» و «دوره‌ی طوفان و فشار» است.

دوره‌ی نوجوانی دوره‌ی «نشاط و شادابی»، «دوره‌ی هدایت و هویت‌یابی» و «دوره‌ی مسؤولیت‌پذیری» است.

دوره‌ی نوجوانی «نقطه‌ی عطف زندگی انسان» است.

دوره‌ی نوجوانی برزخی است که حد فاصل بین کودکی و بزرگسالی است. نوجوان از یک سو در حال گسیختن پیوندهای خود با دوران کودکی و از سوی دیگر شیفته دستیابی به استقلال دوره‌ی جوانی و بزرگسالی است ولی به طور کامل نه این است و نه آن و خود نیز در این کشمکش اسیر است.

بی‌شک نوجوان پس از گذر از دوران حساس و هیجان‌آمیز بلوغ به تدریج با نرمی و آرامش به کانون گرم و پرعطوفت خانواده علاقمندتر می‌شود و محبت و جوشش و دلبستگی و همدلی خود را بیش از پیش به خانواده ابراز می‌کند.

خوشبخت والدینی که تا پایان دوران نوجوانی، با صبر و شکیبایی و سعه صدر و انعطاف‌پذیری منتظر آرامش فرزند نوجوان خود باقی می‌مانند. معمولاً ما والدین با توجه به طرز تفکر و برداشت خود افکار و رفتار نوجوان را ارزیابی می‌کنیم، در صورتی که بهتر است به دورانی که خود نوجوان بوده‌ایم برگردیم و احساسات، عقیده‌ها و آرمان‌ها و آرزوهایی را که داشتیم بخاطر بیاوریم. در این صورت توفیق آن را خواهیم یافت که مسائل را از دید نوجوان خود نگاه کنیم تا بتوانیم با او ارتباط مناسبتری برقرار کنیم. به تعبیر سهراب سپهری:

«چشم‌ها را باید شست              جور دیگر باید دید   

چترها را باید بست                  زیر باران باید رفت»

 تعریف نوجوانی:

دوره‌ی انتقال از کودکی به بزرگسالی است. تقریباً از یازده سالگی آغاز می‌شود و تا هیجده سالگی ادامه می‌یابد. دوره‌ای است آکنده از تعارض و نوسان بین وابستگی و استقلال. نوجوانی دوره‌ای است شبیه به رؤیا که در آن هر حادثه و اتفاقی ممکن است رخ دهد. در این دوره اضطراب‌ها، دلهره‌ها، کابوس‌ها، ترس‌ها، در هم شکستن‌ ارزش‌ها و در هم آمیختن تفکرات یا خیالپردازی‌ها امری عادی تلقی می‌شود.

رابطه‌ی نوجوان با خودش، با خانواده‌اش، با دوستانش و بطور کلی با همه بهم می‌خورد، کم‌حوصلگی، حساسیت، استقلال‌طلبی، حادثه‌جویی، بهانه‌جویی و مواردی از این قبیل نوجوان را ناآرام جلوه می‌دهد اما این جلوه‌های گوناگون نوجوانی هیچکدام بیهوده و بیمارگونه نیستند، هر کدام برای خود فلسفه‌ای دارند مثلاً:

- اگر نوجوان ستیزه‌جوست در ستیزه‌جویی‌هایش میل به مهم جلوه کردن دارد، دوست دارد مورد توجه اطرافیان قرار بگیرد، در گروه خود موقعیت خاصی داشته باشد، همه او را به عنوان یک فرد با ارزش بشناسند.

- مد پرستی و قهرمان دوستی‌اش حاکی از نیاز یک نوجوان به مدل و راهنما و الگوست.

- نوجوان اگر خرده‌گیر و عیب‌جوست برای این است که حس داوری و تشخیص او رو به توسعه است، می‌خواهد معنا و مفهوم درست زندگی را دریابد، می‌خواهد حقایق دینی و مذهبی را بهتر بشناسد، او می‌خواهد بهترین نوع حکومت‌ها را دریابد و راجع به جامعه‌ی خود اظهار نظر کند.

- نوجوان اگر بی‌انضباط و گریزان از اطاعت و مقررات است، می‌تواند به این دلیل باشد که میل به استقلال و کسب شخصیت دارد.

- اگر نوجوان لجباز و سرکش است می‌تواند به این دلیل باشد که شوق به آزادی و خودمختاری دارد، دوست دارد بزرگسالان در کارهایش دخالت نکنند، دوست دارد اتاق مخصوص به خود داشته باشد و با سلیقه خودش آن را تزیین کند.

- نوجوان در رؤیاسازی‌ها و خیالپردازی‌هایش در جستجوی آینده‌ای نامعلوم و کشف استعدادها و آرمان‌های نهایی خویش است اگر جلوه‌های نوجوانی به درستی فهمیده و شناخته شوند، زندگی با نوجوانان کار دشواری نخواهد بود و اگر میل‌های طبیعی نوجوان به اندازه‌ی صحیح ارضاء شوند و در مسیر خود به حرکت درآیند، نوجوان می‌تواند به آسانی خود را با جامعه تطبیق دهد.

نیازهای نوجوانی

1- نیاز به امنیت خاطر:

- نوجوان در این دوره بیش از هر زمانی نیازمند آرامش درونی برای تحصیل و فعالیت می‌باشد و هر چه خانه و مدرسه و جامعه بتوانند آرامش روحی او را فراهم نمایند رشد و بالندگی مطلوب او را تأمین نموده‌اند.

2- نیاز به عدالت:

 روحیه غالب نوجوان در این دوره عدالت‌خواهی و آرمان‌گرایی است و در مقابل کوچکترین تبعیض و ظلمی که احساس کند واکنش نشان داده و اعتراض می‌کند.

3- نیاز تعلق به گروه:

 نوجوان میزان لیاقت خود را با توجه به تعلق گروه می‌سنجد. حتی برای عضویت در گروه خاص و مورد علاقه خود حاضر است به کارهای خطرناک دست بزند. در این دنیای متغیر نوجوان با تعلق به گروه احساس آرامش می‌کند.

4- نیاز به هویت‌یابی:

 بخشی از شخصیت را به نام هویت می‌شناسیم و نوجوان مایل است با کشف پاسخ به این سؤال که من کیستم؟ و برای چه زندگی می‌کنم؟ هویت و شخصیت خود را بشناسد و بشناساند.

5- نیاز به معنویت:

 معنویت و ایمان به خدا داربست وجودی نسل نوجوان است و گرایش به دین و ابعاد اخلاقی نیز از این مقوله است.

6- نیاز به موفقیت و عزت نفس:

برای درک صحیح و تقویت موفقیت و عزت نفس در نوجوان بهتر است او را با رفتار خودش مقایسه کرد نه با دیگران و این موفقیت برای او همانند آب گوارایی خواهد بود در صحرای سوزان.

7- نیاز به تکریم و محبت:

نوجوان بیش از بزرگسالان نیازمند تکریم و محبت از سوی دیگران (به ویژه والدین) می‌باشد تا همواره روانی شاد و دلی بانشاط داشته باشد.

 8- نیاز به نوجویی:

نوجوان کنجکاوانه به دنبال کشف پدیده‌های جدید است و از رفتارهای عادی و یکنواخت همیشگی گریزان است و همواره به دنبال هوای تازه‌تری می‌گردد.

ویژگی‌های نوجوانی:

قد و وزن نوجوان رشد سریع دارد.

از نظر اخلاقی، روح عرفان، اخلاق و معنویت در نوجوان تجلی می‌یابد.

احساس فداکاری و مبارزه‌طلبی دارد.

در مقابل ناکامی‌ها حالت یأس و نومیدی دارد.

حالت خودآراستگی، رؤیایی و خیالپردازی دارد.

نوجوان خود را کشف می‌کند، یعنی حالت «خودگردانی» پیدا می‌کند.

معیار دوستی‌اش بیشتر بر مبنای عواطف شکل می‌گیرد.

به جنس مخالف گرایش و تمایل ارتباط پیدا می‌کند.

نوجوان مسؤولیت‌پذیر می‌شود، اتخاذ تصمیم می‌کند و مسؤولیت اعمال خویش را به عهده می‌گیرد.

نوجوان با دیگران (به ویژه همسالان)، ابراز همدردی نموده و دیگران را درک می‌کند.

ابتدای نوجوانی دوره‌ی «حساسیت» است، نوجوان با کوچکترین تحریکی عصبانی می‌شود.

هیجان‌های دوره‌ی نوجوانی بسیار متغیر و متناقض هستند.

نوجوان دارای خلق و خوی کاملاً متنوع است.

در موقع خشم، رفتار ظاهری خویش را نمی‌تواند کنترل کند و دارای حالت عدم تعادل عاطفی و هیجانی است.

 اندیشه‌های نوجوان:

نوجوان دنیا را زیبا و قشنگ می‌بیند.

نوجوان به ندای فطری و الهام وجدان اخلاقی پای‌بند می‌باشد، عاشق حق و حقیقت و علاقمند به پاکی و تقدس است.

نوجوان برای نیکی و درستکاری حساسیت دارد و از آن لذت می‌برد و خوشحال و بانشاط می‌گردد. نوجوان همواره در اندیشه پاکی، فضیلت و نجابت است، می‌کوشد گفتار و رفتارش بر راستی و درستی استوار باشد.

نوجوان از اعمال نادرست دیگران رنج می‌برد و مایل است دنیای جدیدی بر اساس اخلاق، عدل و انصاف پایه‌گذاری کند.

دوست‌یابی نوجوان به لحاظ اهمیت زیاد، فداکاری، میل به سوی حقیقت، از هر نوع ناپاکی و تباهی مصون است.

نوجوان برای بنیاد شخصیت خویش نیاز به راهنما و رهبری دارد تا بتواند وی را الگوی خود قرار دهد، بهترین الگو ابتدا، والدین هستند.

 


[ ۱۳٩۳/٧/٢۱ ] [ ٥:٠٤ ‎ب.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

عید غدیر خم را خدمت همه همکاران محترم ، والدین گرامی دانش آموزان ، دانش آموزان عزیز تبریک عرض می کنیم

[ ۱۳٩۳/٧/٢۱ ] [ ٥:٠۱ ‎ب.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

برنامه هفتگی دبیرستان پسرانه  کمال دانشگاه صنعتی اصفهان در سال تحصیلی 94-93

ایام هفته

جلسه

اولA

اول B

اول C

دوم َA

دوم  B

دوم  C

سوم A

سوم B

سوم  C

چهارم A

چهارم  B

چهارم C

شنبه

اول

زبان

ریاضی

اجتماعی

دینی

ریاضی

جغرافیا

جبر

دینی

حسابان

دیفرانسیل

شیمی

فیزیک

دوم

اجتماعی

زبان

ریاضی

جغرافیا

دینی

ریاضی

حسابان

جبر

دینی

شیمی

فیزیک

دیفرانسیل

سوم

ریاضی

اجتماعی

زبان

ریاضی

جغرافیا

دینی

دینی

حسابان

جبر

زبان

دیفرانسیل

شیمی

چهارم

زبان

 

پرورشی

اجتماعی

پرورشی

دینی

جغرافیا

جبر

دینی

فیزیک/آز

دیفرانسیل

گسسته/هندسه

زبان

اجتماعی

زبان

جغرافیا

پرورشی

دینی

دینی

جبر

دینی

یکشنبه

اول

فیزیک

شیمی

زیست

آزمایشگاه

عربی

شیمی

فارسی

هندسه

فیزیک

 

 

 

دوم

شیمی

زیست

فیزیک

شیمی

آزمایشگاه

عربی

فیزیک

فارسی

هندسه

 

 

 

سوم

زیست

فیزیک

شیمی

عربی

شیمی

آزمایشگاه

هندسه

فیزیک

فارسی

 

 

 

دوشنبه

اول

ورزش

دینی

ریاضی

ریاضی

هندسه

ادبیات

حسابان

تاریخ

زبان

گسسته

دیفرانسیل

هندسه

دوم

ریاضی

ورزش

دینی

ادبیات

ریاضی

هندسه

زبان

حسابان

تاریخ

دیفرانسیل

هندسه

گسسته

سوم

دینی

ریاضی

ورزش

هندسه

ادبیات

ریاضی

تاریخ

زبان

حسابان

هندسه

گسسته

دیفرانسیل

چهارم

 

 

 

 

 

 

 

 

 

گسسته

دیفرانسیل

هندسه

 

 

 

 

 

 

 

 

 

هندسه

گسسته

سه شنبه

اول

فارسی

دینی

آزمایشگاه

ورزش

زبان

فیزیک

ادبیات

فیزیک

شیمی

 

 

 

دوم

آزمایشگاه

فارسی

دینی

فیزیک

ورزش

زبان

شیمی

ادبیات

فیزیک

 

 

 

سوم

دینی

آزمایشگاه

فارسی

زبان

فیزیک

ورزش

فیزیک

شیمی

ادبیات

 

 

 

چهارشنبه

اول

ریاضی

عربی

پرورشی

فارسی

آمار

شیمی

عربی

حسابان

ورزش/انفور

فارسی

فیزیک

معارف

دوم

پرورشی

ریاضی

عربی

شیمی

فارسی

آمار

حسابان

ورزش/انفور

عربی

فیزیک

معارف

فارسی

سوم

عربی

اجتماعی/زبان

ریاضی

آمار

شیمی

فارسی

ورزش/انفور

عربی

حسابان

معارف

فارسی

فیزیک

چهارم

 

 

 

 

 

 

 

 

 

فیزیک

زبان

دیفرانسیل

 

 

 

 

 

 

 

 

 

پنجشنبه

اول

ادبیات

فیزیک

شیمی

دفاعی/دینی

فیزیک

ریاضی

هندسه

قیزیک/آز

شیمی/ آز

فیزیک

زبان

شیمی

دوم

شیمی

ادبیات

فیزیک

فیزیک

ریاضی

پرورشی/دفاعی

فیزیک /آز

شیمی/آز

هندسه

شیمی

فیزیک

زبان

سوم

فیزیک

شیمی

ادبیات

ریاضی

جغرافیا/دفاعی

فیزیک

شیمی/آز

هندسه

فیزیک/جبر

زبان

شیمی

فیزیک

 

[ ۱۳٩۳/٦/۳٠ ] [ ٩:٤٥ ‎ب.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

به نام خدا

 ضمن تبریک به دانش آموزان  عزیز  که با تلاش شبانه روزی موفق به کسب رتبه های برتر کنکور سراسری سال93 (رتبه های زیر2000)شده اند این موفقیت را به والدین محترم ، همکاران گرامی نیز تبریک وتهنیت عرض می نماییم وآرزو می کنیم که این عزیزان با اتکال به خداوند متعال قله های علم ودانش را تسخیر وبه دوبال علم وایمان آراسته گردند.

ردیف نام نام خانوادگی رتبه رشته قبولی دانشگاه
1 امیرسعید یزدانی 55 مهندسی برق صنعتی شریف
2 شهاب الدین شهابی مطلق 183 مهندسی نفت صنعتی شریف
3 محمد فخرالدین 230 مهندسی نرم افزار صنعتی امیر کبیر
4 سجاد نوروزی 246 مهندسی مکانیک صنعتی امیر کبیر
5 سروش سمیعی 361 مهندسی برق صنعتی اصفهان
6 فریدون نجفیان 376 مهندسی عمران صنعتی امیر کبیر
7 محمد حسام احمدیان 547 مهندسی هوا فضا صنعتی شریف
8 حسین صفری 1106 مهندسی برق فردوسی مشهد
9 فرزاد حاج هاشمی 1311 مهندسی برق صنعتی اصفهان
10 محمد دهقانی 1335 مهندسی مکانیک صنعتی اصفهان
11 علی  شاهین 1653 مهندسی شیمی صنعتی اصفهان
12 علی حقیقی پور 1932 مهندسی کامپیوتر صنعتی اصفهان
13 بنیامین بیاتی راد 1997 مهندسی برق دانشگاه اصفهان
[ ۱۳٩۳/٦/٢٢ ] [ ۸:٠٥ ‎ب.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

به نام خدا

حلاوت یک ماه روزه داری با بازمزمه ربّنا واللهم انی اسئلک سحرگاهان وفضیلت های لیالی قدر گوارای وجود تان باد،ماهی که زلالی دل ها ورسوب زدایی ذهن ها را به دنبال داشت ،از خداوند متعال می خواهیم که همه مارا درزُمره روزه داران واقعی خود قراردهد ونگذارد زنگاری در وجود ما رخنه کند واز مسیر حق منحرف نماید عید فطر براُمت اسلام ومسلمین مبارک باد واز درگاه باریتعالی بخواهیم که سرزمین فلسطین را از وجود صهیونیست های کودک خوارپاک نماید وقبله اول مسلمین را به صاحبان اصلی برگرداند آمین یا رب العالمین

[ ۱۳٩۳/٥/٧ ] [ ٥:۱٦ ‎ق.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

به نام خدا

به اطلاع دانش آموزانی که اسامی آنان ذیلا اعام می گردد می رساند ازتاریخ 93/3/28 و93/3/31 فرصت دارند تا برای ثبت نام  به دبیرستان مراجعه نمایند بعد از این تاریخ از افراد ذخیره ثبت نام به عمل می آید.

ردیف شماره کارت نام  نام خانوادگی
1 127 امیرحسین ربیعی
2 88 امیرحسین رضایی
3 13 حامد قاسمی
4 70 سیدعلی  لقمانیان
5 163 علی پارساگهر
6 105 محمد عابدی
7 168 علی ظهیری
8 89 داود شیخی
9 56 سیدمحسن حسینی
10 92 علیرضا یاوری
11 155 امیرحسین جعفری
12 80 محمدرضا  فردوست
13 183 آریا آقاجانی
14 101 علی طالبی
15 107 الیاس شریعتمداری
16 139 محمدحسین  ترابی
17 99 علی مهرابی
18 169 احسان دهقانی
19 170 مهران غفوری
20 181 حسین موسوی
21 145 مجید حاج هاشمی
22 115 پدرام سعادت
23 135 بهزاد  مزروعی
24 153 فربد شفیعیان
25 143 سید رضا امام جمعه
26 195 امیر احمدی
27 11 آرمین قاسمی
28 57 علی عمادی
29 100 محمدمهدی توانایی مقدم
30 200 علی  عباسیان
31 3 حمیدرضا  رنجبران
32 140 مهدی طریقت خاکسار
33 133 امیرحسام نادی پور
34 184 مهرداد قصابی
35 50 حمیدرضا  زکی پور
36 141 علیرضا بهرامی
37 164 محمدرضا فانیان
38 62 پیام غلامی
39 31 محمدحسین  عابدی
40 91 امیر عابدی
41 16 سیدمجید مرتضوی
42 75 محسن مانی
43 68 ماهان ملاوردی
44 20 محسن مزروعی
45 126 محمد زرمهر
46 42 رضا صادقپور
47 210 امیرحسین مزروعی
48 120 محمدمهدی عارف
49 151 فرهاد اردستانی
50 161 مهدی جوانی
51 96 عرفان اکبری
52 225 محمدعلی آقایی
53 110 مرتضی روح الهی
54 25 محمدحسین  آقایی
55 47 مهدی اکبری
56 72 علی جلال زاده
57 65 سورنا جوادی
58 82 محمدحسین  عطایی
59 197 امیرحسین زمانی
60 83 شهاب باقرپور
61 213 نوید کنعانی
62 24 علی محمد  حیدریان نجفی
63 81 آریا بلوچی
64 69 علی لطفی
65 94 امیرحسین احمدیان
66 172 علی شاه نظری
67 12 ایلیا ابراری
68 41 محمدحسین  قاسمی
69 180 سیدامیرحسین برزانیان
70 157 امیرحسین آذران مهر
71 15 حسین عابدی
72 45 علی مکتوبیان
73 71 متین کلانی
74 54 محمد باقرزاده
75 222 محمدمهدی منشئی
76 152 مجتبی اشرفیان
از دانش آموزان نامبرده ذیل دعوت می شود برای مصاحبه در تاریخ93/3/28به دبیرستان مراجعه نمایند   
77
شماره کارت نام نام خانوادگی
78 131 احسان غدیریان
79 202 ابوالفضل کوچکیان
80 90 عرفان امینی
81 33 محمد عکاف زاده
82 78 محمدامین اسفندیاری
83 137 سروش خاکی
84 154 سپهر رهرومستقیم
85 7 سیدمعین موسوی خواه
86 34 مهدی روح الامین
87 162 مهدی امینازاده
88 104 رضا مولایی
89 231 محمدرضا بابایی
90 19 حمیدرضا  روح الهی
91 229 فرشاد رحمانی
92 230 احسان پریشانی
93 190 فرشید باقری
94 46 ابوالفضل اکبری
95 4 محمدامین مرادمند
96 51 عرفان بیدرام
97 223 فواد ریسناد
98 218 ابراهیم ضیایی
99 87 حسین باقری
100 228 علی شیاسی
101 22 محمدهادی صنیعی
102 146 سید محمد حسینی
103 86 کیان عباسپور
104 123 پویا یداللهی
105 27 علی نادری
[ ۱۳٩۳/۳/٢٧ ] [ ٤:۳۳ ‎ب.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

افسردگی

افسردگی یکی از اختلالات خلقی است که با درجات مختلف از غمگین ، یاس و نا امیدی ، تنهایی ، شکست و تردید و احساس گناه همراه است .

افسردگی یکی از بیماری های رایج است که اکثر مردم جهان به آن مبتلا هستند و تا حدی که آن را به عنوان « سرما خوردگی روانی » نام می برند. این بیماری توانمندی انسان را در رفتار و عملکرد، تفکر واحساس تحت تاثیر قرار می دهد ، فرد به نوعی منزوی و گوشه گیر می شود و ارتباط فرد با اطرافیان کاهش می یابد.

دامنه اختلال افسردگی از احساس غم ، ناتوانی ، بی کفایتی و بی میلی به زندگی شروع شده و در مراحل  بالاتــر و گذشت زمان به پوچی و خودکشی سوق  داده می شود.

افراد افسرده احساس ناتوانی و کرختی دارند و در بعضی مواقع نیز ، احساس توانمندی و حــرکات مضاعف و بی قراری و انــرژی حرکتی زیادی از خود نشان  می دهند . این افراد معمولا به زندگی امیدوار نیستند، آینده را تاریک و تمام شده می بینند. قدرت کلام ضعیف است و در فعالیتهای اجتماعی حضور کمتری دارند.

در محفل خود راه مده همچو منی را       افسرده دل افسرده کند انجمنی را

 علائم افسردگی

1- نشانه های عاطفی

  •  افراد نسبت به انجام فعالیت های روزمره بی علاقه هستند.

  •  در زندگی روزمره و در انجام فعالیت ها احساس لذت نمی کنند.

  •  احساس گناه دارند و خود را بی ارزش و بی کفایت می دانند.

  •  دارای احساس ترس و اضطراب و دلهره و بیقراری  می باشند.

  •  زود رنج ، غمگین ، بی حوصله و اغلب اوقات خلق شان گرفته است.

     2- نشانه های جسمی

  •  انرژی و تحرک لازم برای انجام امور در آنها ضعیف است .

  •  احساس خستگی دائمی نموده و سعی دارند کارها را به تاخیر بیندازند.

  •  اختلال در خواب آنان ظاهر می شود ( پر خوابی یا کم خوابی پیدا می کنند)

  •  اختلال در خوردن پیدا می کنند ( کم خوری یا پر خوری همراه با کاهش یا افزایش شدید وزن)

  •  نوعی احساس گرایش به مصرف مشروبات الکلی یا سیگار دارند و سعی می کنند با مصرف آنها غم و اندوه خود را کاهش دهند.

  •  از مشکلات بدنی مثل درد معده، حالت تهوع ، سردرد و.... صحبت

    می کنند بدون آنکه علائم بیماری جسمی در آنان دیده شود.

     3- نشانه های  اجتماعی و ارتباطی

  •  در ارتباط اجتماعی با دیگران ضعیف هستند و معمولا گوشه گیری

     می کنند.

  •  نسبت به ظاهر و آراستگی خود توجه ندارند.

  •  در صورت عدم موفقیت ، خود را مسئول ناکامی و شکست می دانند.

  •  اگر موفقیت و یا پیروزی بدست آورند ، دلیل آن را بر شانس و تصادفی بودن می پندارند نه بر توانایی و اراده خود.

  •  ارزش خود را کمتر از دیگران می بینند، همیشه فکر می کنند که مزاحم و سربار دیگران هستند.

    4- نشانه های شناختی

  •  نگرانی و دلواپسی شدید ذهنی نسبت به سلامتی خویش دارند.

  •  در تصمیم گیری ، ضعیف عمل می کنند.

  •  کاهش تمرکز و درک را دارند.

  •  احساس بی ارزشی ، گناه و شکست نموده و دائم به گذشته فکر می کنند.

  •  از زندگی احساس رضایت کلی ندارند.

  •  افکار و احساس خود کشی در سر دارند.

    عوامل ایجاد افسردگی

    1- وراثت یا به ارث بردن

  •  این بیماری می تواند از طریق والدین به وسیله ژن به دیگران منتقل شود.

    2- عوامل روان شناختی

    گاهی اوقات افراد از طریق برداشت ها ، طرز تلقی ها و افکار منفی مداوم که در سردارند. باعث بروز افسردگی در افراد می شود

    O عدم تعامل هورمون های شیمیایی در مغز و بدن باعث از هم پاشیدگی سیستم روانی و در نهایت منجر به بروز افسردگی می شود.

     3- عوامل اجتماعی ، رفتاری

    مثل شکست های پیاپی ، از دست دادن شغل ، خانواده ، حادثه غم بار و ... سببب افسردگی افراد می گردد.

     4- افسردگی فصلی ( موسمی)

    در این نوع افسردگی افراد با توجه به شروع و آغاز فصل علائم و نشانه های افسردگی در آنان ظاهر می شود که در پایان فصل نیز آن علائم از بین می رود.

     انواع افسردگی

     1- افسردگی حاد:

    اختلال و مشکل در اثر حادثه ، شکست خوردن در زندگی و شغل و تحصیل و نظایر آن به وجود می آید و معمولا درمان آن راحت تر و زمان کمتر است .

     2- افسردگی مزمن:

    در این افسردگی اختلال و مشکل از گذشته های دور با فرد همراه بوده و طول درمان کمی سخت تر و طولانی تر از افسردگی حاد می باشد.

    قابل توجه اینکه انواع افسردگیهای دیگر نیز وجود دارد که جنبه تحصصی داشته و پرداختن به آن در این مختصر نمی گنجد.

     افسردگی و اعتیاد به مواد مخدر

    مواد مخدر از جمله مشکلاتی است که فرد افسرده به آن گرفتار می شود . فردی که دارای احساسات و تفکرات منفی است ، خود را نسبت به دنیای بیرون شکست خورده و ناتوان می پندارد، همه چیز را برای خود تمام شده می داند و از طرفی چون حاضر به تغییر نگرش و رفتار و افکار منفی خود نیست و همچنین توانمندی خود را ضعیف می پندارد ، به دنبال راه حلی آسان و بدون زحمت می گردد تا خود را به آرامش برساند و برای لحظه ای فارغ از دردهای روحی و فکری بسر ببرد . فرد با مصرف مواد مخدر نیاز روانی خود را تامین شده می داند، از آنجا که آستانه مصرف مواد مخدر همیشه رو به افزایش است ، و مقدار مواد مخدر در مراحل اولیه جوابگوی مراحل بعدی نیست، بنابراین سعی می کند مقدار مصرف یا تعداد  دفعات مصرف را افزایش دهد و رفته رفته فرد ناخواسته در دنیای اعتیاد به مواد مخدر گرفتار می شود.

     شیوه های پیش گیری و درمان

    یقینا افسردگی قابل درمان بوده و افراد افسرده با مراجعه به متخصصین مربوطه سلامت و بهبودی خود را بدست می آورند:

    1- مشاوره و روان درمانی

    در صورت  مراجعه به مشاور یا روان شناس او با تغییر نگرش منفی و ایجاد افکار مثبت در ذهن و از بین بردن افکار مزاحم و ارائه راهکارهای مشاوره ای مناسب سلامت روانی فرد افسرده را به او باز می گرداند.

    2- دارو درمانی

    با مراجعه به روانپزشک و مصرف داروهای تجویز شده سلامتی ، مجدد بدست می آید.

    3- کمک فرد به خود

    افراد افسرده می توانند از راهکارهای زیر برای کاهش یا درمان افسردگی خود استفاده نمایند:

  •  ایجاد تقویت باورهای مذهبی و دینی و ارتباط معنوی با خدای سبحان

  •  انجام فعالیتهای ورزشی منظم

  •  شناسایی خود و آرمانها و اهداف خود.

  •  پذیرش بی چون و چرای خود ، آن طور که هست خود را بپذیرد.

     عدم حضور در محافل همراه با غم و اندوه و شرکت در مجالس خوشحال کننده

  •  برای هر روز خود یک فعالیت شادی آور و لذت بخش هر چند کوچک را در نظر بگیرد.

  •  موفقیتهایی را که در طی روز بدست می آورد، ثبت نماید تا احساس توانمندی وارزشمندی بیشتر پیدا کند.

  •  دوری از تنهایی و حضور در جمع خانواده یا دوستان

  •  سعی کند موفقیت های بدست آورده را از تلاش خود بداند نه از شانس و تصادف

  •  نسبت به خود و زندگی ، تفکر و نگاه مثبت داشته باشد.

    چگونه ما می توانیم به یک دوست افسرده کمک کنیم.

    صحبت های صادقانه به عنوان یک دوست با شخص افسرده در مورد نگرانی او

    می تواند ارزشمند باشد به شرطی که موارد زیر را رعایت کنیم.

  •  بی جهت او را دلخوش نکنیم

  •  او را سرزنش نکنیم.

  •  باعث خجالت و شرمندگی او نشویم.

  •  ادعا نکنیم ما نیز مانند او احساس می کنیم.

  •  سعی کنیم او را به شدت خشمگین نکنیم.

     بیان وصف رفتارهایی که به آنها توجه کرده ایم نیز برای افراد افسرده سودمند است. (مثلا متوجه شدم تازگی خودت نیستی ، مثل سابق شاد نیستی )

  •  هدف اصلی ما این باشد که فرد افسرده بداند ما نگران او هستیم و می خواهیم کمکش کنیم.

  •  اگر به نظر برسد که افکار افسردگی در حال تبدیل شدن به خودکشی است شخص را مجبور به جستجوی کمک حرفه ای( هدایت و راهنمایی به سمت مشاور یا روان شناس) نماییم و در صورت مقاومت خودمان او را نزد متخصص مربوطه ببریم.

  •  موارد ذکر شده تنها بخش کوچکی از راهکارهاست که به آنها اشاره شد. اگر در خود جستجو کنیم راهکارها و کمکهای بسیاری را نیز در خود می توانیم کشف کرده و به کار بگیریم.

     

     

     

[ ۱۳٩۳/۳/۱ ] [ ۳:٠٩ ‎ب.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

به نام او که خواندن ونوشتن را آموخت

مدیران محترم ،،معاونینارجمند، معلمان گرامی و کلیه دست اندرکاران عرصه تعلیم وتربیت

با سلام وآرزوی بهترین ها برای شما

آن روز که خداوند نادانسته هارا به انسان آموخت وبه برکت آموخته ها اورا برکشید وفرشتگان، در بهتی سنگین به تماشای دانش آموز بزرگ هستی ایستادند ، همگان حتی خود انسان دریافت که همه شرافت ها و عظمت ها ره آورد آموختن است و خوبتر اندوختن ودر شعله آموختن ها سوختن ، آن روز معلوم شد که نیلوفر وجود انسان دور ساقه علم می پیچد و تا پشت بام آسمان، قامت می کشد.

آن روز معلوم شد خدا معلم است، هستی ، کلاس ، انسان، دانش آموز و هرآن که نمی آموزد از سفر آسمان باز مانده و در کوچه های تنگ خاک گم شده است .

مدرسه ، بهشت معرفت و محبت ، سکوی پرواز به سمت روشن فردا وقطعه کوچکی از آسمان  است که خداوند به زمین بخشیده است ومعلم راخلیفه خود قرارداده است .

معلم گلی است که عطر وجودش نسل های پسین را لذت و آرامش می بخشد وزیر آفتاب مهربان مدرسه ، شکفتن وبالیدن را آغاز می کند . معلم معمار شخصیت ، ناخدای روح وروان دانش آموز و باغبان بزرگ فردا می باشد.

معلمان دلسوز ، مربیان درد آشنا ، مدیران شایسته ، کارمندان صبور وصادق مدارس ، همه و همه مجموعه ای هستند که پیش پای نسل نوپا ،جاده های آگاهی و پاکی را می گشایند و روزنه های تباهی وسیاهی را به روی قلب ها می بندند تا بیگانه ، قلمرو قلب ونسل دانش آموز را در سیطره و سلطه خویش نیاورد .

اینجانب حلول ماه رجب ،ماه خدا ،ماه رحمت الهی و میلاد خجسته امام محمد باقر (ع) وروز معلم که به نام ویاد استاد شهیر وشهید آیت الله مطهری تبرک یافته است واین ایام خجسته که به حق در پاسداشت زحمات مربیان تعلیم وتربیت نام گذاری شده است صمیمانه به همه دست اندر کاران تعلیم وتربیت تبریک عرض می کنم و با دیگر دانش آموختگان می گوییم :

سلام بر شما که  شمیم واژه های سخت کوشی کاشتید تا سعادت و سرافرازی درو کنید، سلام برشما که اراده و اندیشه افشاندید تا ابتکار و خلاقیت به دست آورید،  سلام بر شما که جوانی خویش را به علم ، اراده ، ایمان ، ابتکار و زیور اخلاق آراستید تا جامعه را به حضور فرهیختگان زینت بخشید ، سعادت و سلامتی شمارا از درگاه باریتعالی آرزومندم .

 

 وزیریان مدیر مجتمع آموزشی دانشگاه صنعتی اصفهان

 

[ ۱۳٩۳/٢/۱۱ ] [ ۱٠:٢۱ ‎ب.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

معرفی رشته های دانشگاهی رشته شیمی

شیمی علم اتم‌ها، پیوندها و مولکول‌ها است. دانشی که می‌تواند خواص ماده، چگونگی تغییرات و شیوه تولید آنها را از هسته اتم گرفته تا کهکشان‌ها بررسی کند و رشته‌ شیمی، رشته‌ای است که به پرورش متخصصانی می‌پردازد که با مطالعه و تحقیق و آزمایش به ابداع و نوآوری پرداخته یا فرآورده‌های شیمیایی را کنترل می‌کنند. این رشته در سطح کارشناسی به بررسی‌ و مطالعه‌ اجمالی‌ ترکیب‌، ساختار و ویژگی‌های‌ ماده‌ و همچنین‌ کنترل‌ آزمایشگاهی‌ فرآیندهای‌ شیمیایی‌ می‌پردازد. رشته‌ شیمی‌ دارای‌ دو بخش‌ علم‌ شیمی‌ و صنایع‌ شیمی‌ است‌ که‌ علم‌ شیمی‌ به‌ عنوان‌ یکی‌ از علوم‌ پایه‌ زیربنای‌ علوم‌ مختلفی‌ همچون‌ بیولوژی‌، بیوتکنولوژی‌، پزشکی‌، دندانپزشکی‌، داروسازی‌ و رشته‌های‌ متعدد مهندسی‌ است‌. اما صنایع‌ شیمیایی‌ عبارت‌ است‌ از صنایعی‌ که‌ در آنها واکنش‌ شیمیایی‌ انجام‌ می‌گیرد؛ یعنی‌ اقسام‌ مواد اولیه‌ تبدیل‌ به‌ محصولات‌ جدید می‌گردد که‌ خواص‌ این‌ محصولات‌ تا حدودی‌ با مواد اولیه‌ متفاوت‌ است‌. رشته‌ شیمی‌ دارای‌ دو گرایش‌ محض‌ و کاربردی‌ است‌ که‌ در گرایش‌ محض‌ مبنای‌ کار، علم‌ شیمی‌ است‌ و دانشجو درباره‌ چهار گرایش‌ اصلی‌ علم‌ شیمی‌ که‌ عبارتند از:


شیمی‌آلی‌، معدنی‌، تجزیه‌ و شیمی‌ فیزیک‌ دروسی‌ را مطالعه‌ می‌کند. اما در شیمی‌ کاربردی‌، دروس‌ پایه‌ شیمی‌ کمتر مطالعه‌ می‌شود و دانشجو یکسری‌ از دروس‌ مربوط‌ به‌ مهندسی‌ شیمی‌ مثل‌ اصول‌ صنایع‌ شیمیایی‌ و تصفیه‌ آب‌ و فاضلاب‌ را می‌گذراند. می‌توان گفت که فارغ‌التحصیل شیمی محض در شروع یک فعالیت صنعتی نقش دارد چرا که راه‌کارهای تئوریک ساخت یک ماده را ارائه می‌دهد و سپس یک فارغ‌التحصیل شیمی کاربردی طراحی نیمه‌صنعتی ماده موردنظر را ارائه می‌دهد.


توانایی‌های‌ لازم‌
شیمی؛ یعنی حفظ کردن صدها فرمول، عدد و رقم" بسیاری از دانش‌آموزان چنین تصوری نسبت به شیمی دارند. زیرا حجم مطالب کتاب شیمی دبیرستانی زیاد و فرصت تدریس محدود است و به ناچار دبیران و محصلان به جای تحلیل و استدلال مفاهیم به سوی مسائل ذهنی و حفظی کشیده می‌شوند در حالی که شیمی تلفیقی‌ از مهارت‌های‌ ذهنی‌ و استدلالی‌ است‌ و اگر کسی‌ بخواهد در این‌ رشته‌ موفق‌ گردد، باید در هر دو زمینه‌ توانمند باشد و حتی‌ می‌توان‌ گفت‌ که‌ قدرت‌ استدلال‌ بیش‌ از قدرت‌ حافظه‌ در این‌ رشته‌ اهمیت‌ دارد. دانشجوی‌ شیمی‌ لازم‌ است‌ در دروس‌ ریاضی‌، شیمی‌ و فیزیک‌ قوی‌ باشد و رشته‌ شیمی‌ را دوست‌ بدارد، یعنی‌ از مطالعه‌ درس‌ شیمی‌ لذت‌ ببرد و خسته‌ نشود. گفتنی است که رشته شیمی از بین داوطلبان گروه ریاضی و فنی و علوم تجربی دانشجو می‌پذیرد. البته برخی از دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی فقط از گروه آزمایشی علوم‌تجربی دانشجو می‌پذیرند.


موقعیت‌ شغلی‌ در ایران
تعدادی‌ از فارغ‌التحصیلان‌ شیمی‌ جذب‌ صنایع‌ شیمیایی‌ مختلف‌ مثل‌ صنایع‌ رنگ‌ سازی‌، چرم‌ سازی‌، پتروشیمی‌، مواد غذایی‌، لوازم‌ بهداشتی‌ و آرایشی‌ می‌شوند و در بخش‌ آزمایشگاه‌های‌ کنترل‌ کیفیت‌ محصولات‌ شیمیایی یا واحد تولید آنها کار می‌کنند. هر کارخانه‌ای‌ که‌ دایر شود، در بخش‌ کنترل‌ کیفیت‌ کالاهای‌ ساخته‌ شده‌ نیاز به‌ یک‌ شیمیست‌ دارد. همچنین‌ در تمام‌ صنایع‌ احتیاج‌ به‌ فارغ‌التحصیلان‌ شیمی‌ داریم‌ تا مواد اولیه‌ را با توجه‌ به‌ استانداردهای‌ جهانی‌ بررسی‌ کرده‌ و ردّ یا قبول‌ بکنند. گفتنی‌ است‌ که‌ فارغ‌التحصیلان‌ این‌ رشته‌ توانایی‌ تغییر و تبدیل‌ بر روی‌ مواد خام‌ را دارند و به‌ یاری‌ همین‌ توانایی‌، تعداد زیادی‌ از فارغ‌التحصیلان‌ این‌ رشته‌ کارگاه‌ها‌ یا کارخانه‌های‌ شیمیایی‌ کوچک‌ یا بزرگ‌ دایر کرده‌ و در کار خود نیز موفق‌ بوده‌اند.


درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل‌


دروس‌ مشترک‌ در گرایش‌های‌ شیمی‌
ریاضی‌ عمومی‌، فیزیک‌ پایه‌، شیمی‌ عمومی‌، معادلات‌ دیفرانسیل‌، شیمی‌ آلی‌، شیمی‌ تجزیه‌ ، شیمی‌ تجزیه‌ دستگاهی‌، شیمی‌ فیزیک‌، شیمی‌ معدنی‌، زبان‌ تخصصی‌ شیمی‌، کاربرد طیف‌سنجی‌ در شیمی‌ آلی‌، جداسازی‌ و شناسائی‌ ترکیبات‌ آلی‌، مبانی‌ کامپیوتر و برنامه‌نویسی‌، روش‌ استفاده‌ از متون‌ علمی‌ شیمی‌، کارگاه یا شیشه‌گری.


دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ شیمی‌ محض‌

اصول‌ صنایع‌ شیمیایی‌، شیمی‌ آلی‌ فلزی‌، مبانی‌ شیمی‌ کوانتومی‌، گرافیک‌ و نقشه‌خوانی‌، شیمی‌ فیزیک‌ آلی‌، طیف‌سنج‌ مولکولی‌.


دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ شیمی‌ کاربردی‌
کارگاه‌ یا شیشه‌گری‌، گرافیک‌ و نقشه‌خوانی‌، اصول‌ محاسبات‌ شیمی‌ صنعتی‌، شیمی‌ صنعتی‌، کارآموزی‌ تابستانی‌، گزارش‌نویسی‌ و سمینار، اصول‌ تصفیه‌ آب‌ و پساب‌های‌ صنعتی‌، خوردگی‌ فلزات‌. (بسیاری‌ از درس‌‌های این‌ رشته‌ همراه‌ با آزمایشگاه‌ است‌).

  • فیزیک

شاید بشر اولین بار با کشف قانون حرکت، قانونی که حیات و هستی وابسته به آن است، با علم فیزیک آشنا شد. علمی که به یاری ‌آن چرخ‌ها را ساخت، شکار کرد و شکارش را حمل نمود و سپس به مرور با کشف قوانین بیشتری از علم فیزیک توانست بنیاد مسائل و قوانین طبیعت را درک و با به خدمت در آوردن و استفاده از این قوانین به تمدن قرن بیستم دست پیدا کند. به زبان دیگر فیزیک‌ علم‌ زندگی‌ است‌ و می‌توان‌ گفت‌ که‌ جهان‌ در بزرگترین‌ مقیاس‌ تا ریزترین‌ مقیاس‌ در ارتباط‌ با علم‌ فیزیک‌ می‌باشد اما آنچه‌ در رشته‌ فیزیک‌ در حد لیسانس‌ آموزش‌ داده‌ می‌شود عبارت‌ است‌ از فیزیک‌ دبیرستانی‌ به‌ اضافه‌ فیزیک‌ قرن‌ بیستم‌ . از سوی‌ دیگر می‌توان‌ گفت‌ که‌ فیزیک‌ در حد لیسانس‌ مفاهیم‌ فیزیک‌ دبیرستانی‌ را عمیق‌تر کرده‌ و طرز برخورد با مسائل‌ فیزیکی‌ را آموزش‌ می‌دهد. این‌ رشته‌ در دوره‌ کارشناسی‌ دارای‌ 5 گرایش‌ اتمی‌ ـ مولکولی‌، هسته‌ای‌، حالت‌ جامد، هواشناسی‌ و اختر فیزیک است‌ که‌ تعداد واحدهای‌ تخصصی‌ هریک‌ از این‌ گرایش‌ها در دوره‌ کارشناسی‌ بسیار محدود است‌ و به‌ همین‌ دلیل‌ گرایش‌های‌ فوق‌ در این‌ دوره‌ تفاوت‌ محسوسی‌ با یکدیگر ندارند.(این رشته در دو مقطع دکترای پیوسته و کارشناسی در آزمون سراسری دانشجو می‌پذیرد).


گرایش‌ اتمی‌ ـ مولکولی
فیزیک‌ اتمی‌ به‌ بررسی‌ نقل‌ و انتقال‌ الکترون‌های‌ اطراف‌ هسته‌ می‌پردازد و خواص‌ آنها را مورد بررسی‌ قرار می‌دهد؛ یعنی‌ ما در فیزیک‌ اتمی‌ کاری‌ به‌ این‌ نداریم‌ که‌ هسته‌ از چه‌ تشکیل‌ شده‌ است‌ بلکه‌ هسته‌ برای ‌ما‌ مرکزی‌ با بار مثبت‌ است‌ و بیشتر توجه‌ ما جلب‌ الکترون‌های‌ اطراف‌ هسته‌ می‌شود.


درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل


دروس‌ مشترک‌ بین‌ گرایش‌های‌ مختلف‌ فیزیک‌
ریاضی‌ عمومی‌ ، معادلات‌ دیفرانسیل‌، فیزیک‌ پایه‌ ، شیمی‌ عمومی‌، مبانی‌ کامپیوتر و برنامه‌سازی‌ ، فیزیک‌ جدید ، مکانیک‌ تحلیلی‌ ، ترمودینامیک‌ و مکانیک‌ آماری‌، ریاضی‌ فیزیک‌ ، الکترومغناطیس‌ ، مکانیک‌ کوانتومی‌ ، اپتیک‌ .


دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ اتمی ‌ـ مولکولی
اپتیک‌ کاربردی‌، اسپکتروسکپی‌، روش‌های‌ تجربی‌ در فیزیک‌ اتمی‌، کاربردهای‌ لیزر، تکنیک‌ خلاء .


گرایش‌ فیزیک‌ هسته‌ای‌
در فیزیک‌ هسته‌ای‌، خود هسته‌، مورد مطالعه‌ قرار می‌گیرد؛ یعنی‌ متخصصان‌ و دانشمندان‌ بررسی‌ می‌کنند که‌ هسته‌ از چه‌ تشکیل‌ شده‌ و چه‌ نیروهایی‌ بین‌ اجزای‌ هسته‌ حکمفرما است‌ و در نتیجه واکنش‌های‌ انجام‌ شده‌، چقدر انرژی‌ آزاد می‌گردد؟


دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ هسته‌ای
فیزیک‌ هسته‌ای‌ ، فیزیک‌ راکتور ، آشکار سازها و سیستم‌ها، اندازه‌گیری‌ هسته‌ای‌، شتاب‌دهنده‌های‌ ذرات‌، رادیوایزوتوپ‌ و کاربرد آن‌، شیمی‌ هسته‌ای‌، حفاظت‌ در برابر پرتوها.


گرایش‌ فیزیک‌ حالت‌ جامد
گرایش‌ حالت‌ جامد مربوط‌ به‌ سیستم‌های‌ بس‌ ذره‌ای‌ مخصوصاً جامدات‌ است‌. ابتدایی‌ترین‌ کار در این‌ گرایش‌ بررسی‌ بلورهای‌ جامدات‌ و خواص‌ اپتیکی‌، مکانیکی‌، الکتریکی‌ و صوتی‌ امواجی‌ است‌ که‌ در آن‌ منتشر می‌شود. این‌ بررسی‌ منجر به‌ پدیده‌های‌ مختلفی‌ مثل‌ ابر رسانایی‌، نیمه‌رسانایی‌ یا پخش‌ و انتقال‌ گرما می‌گردد.


دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ حالت‌ جامد
فیزیک‌ حالت‌ جامد، فیزیک‌ لایه‌های‌ نازک‌، فیزیک‌ قطعات‌ نیمه‌رسانا ، ابررسانایی‌ و کاربرد آن‌، بلورشناسی‌، الکترونیک‌ ، رشد بلور و تکنولوژی‌ نیمه‌رساناها است.


گرایش‌ هواشناسی‌
گرایش‌ هواشناسی‌، اطلاعات‌ پایه‌ای‌ و متنوعی‌ درباره‌ انواع‌ پدیده‌های‌ جوی‌ و برخورد علمی‌ با آنها ارائه‌ می‌دهد و همچنین‌ با مطالعه‌ دینامیک‌ وضعیت‌ هوا می‌توان‌ بررسی‌ کرد که‌ شرایط‌ هوا چگونه‌ تغییر کرده‌ و چه‌ پارامترهایی‌ برای‌ ایجاد این‌ تغییر لازم‌ است‌؟


دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ هواشناسی
هواشناسی‌ سینوپتیکی‌ ، هواشناسی‌ دینامیکی‌ ، هواشناسی‌ فیزیکی‌ ، آمار در هواشناسی‌.


گرایش‌ اختر فیزیک
سه‌ بخش‌ اصلی‌ این‌ گرایش‌ را نجوم‌ رصدی‌، اخترشناسی‌ و کیهان‌شناسی‌ تشکیل‌ می‌دهد. در بخش‌ نجوم‌ که‌ جنبه‌ مشاهداتی‌ دارد، پدیده‌های‌ مختلف‌ نجومی‌ را رصد و ثبت‌ کرده‌ و سپس‌ از آنها عکس‌ گرفته‌ و طیف‌ آنها را می‌سنجند. در اخترشناسی‌ که‌ جنبه‌ نظری‌ دارد وضعیت‌ ستارگان‌ مورد مطالعه‌ قرار می‌گیرد؛ یعنی‌ بررسی‌ می‌شود که‌ هر ستاره‌ در چه‌ مرحله‌ای‌ قرار دارد و چه‌ اتفاقاتی‌ برایش‌ رخ‌ می‌دهد؟ کیهان‌شناسی‌ نیز به‌ صورت‌ کلاسیک‌ به‌ چگونگی‌ ایجاد جهان‌ و تشکیل‌ ساختارهای‌ کهکشانی‌ مانند خوشه‌ها و ابر خوشه‌ها می‌پردازد.


توانایی‌های‌ لازم
برخلاف‌ رشته‌های‌ مهندسی‌ که‌ با اتفاقات‌ علمی‌ سر و کار دارند در رشته‌های‌ علوم‌ پایه‌ از جمله‌ فیزیک‌ به‌ چگونگی‌ پیش‌آمدهای‌ علمی‌ توجه‌ می‌کنند و در واقع‌ به‌ دنبال‌ یافتن‌ دلایل‌ و چرایی‌ هر پدیده‌ یا اتفاق‌ هستند و به‌ همین‌ دلیل‌ داوطلبانی‌ که‌ مستعد، باهوش‌ و کنجکاو هستند، می‌توانند در این‌ رشته‌ موفق‌ گردند. از سوی‌ دیگر فیزیک‌ منهای‌ ریاضی؛‌ یعنی‌ صفر به‌ همین‌ دلیل‌ دانشجویان‌ این‌ رشته‌ باید از نظر ریاضیات‌ در سطح‌ بسیار بالایی‌ باشند.


موقعیت‌ شغلی‌ در ایران‌
اگر کسی‌ فیزیک‌ را خوب‌ خوانده‌ باشد در سازمان‌های‌ مختلف‌ کشور از قبیل‌ صداوسیما، برنامه‌ و بودجه‌، مخابرات‌ و همچنین‌ در صنایع‌ مختلف‌ مفید واقع‌ شده‌ و موفق‌ می‌گردد. چون‌ دانشجویان‌ فیزیک‌ مطالب‌ مختلفی‌ از قبیل‌ الکتریسیته‌ و مکانیک‌ می‌خوانند و در زمینه‌های‌ مختلف‌ دید وسیعی‌ پیدا می‌کنند. همچنین‌ فارغ‌التحصیلان‌ این‌ رشته‌ در حد کارشناسی‌ می‌توانند در نیروگاه‌های‌ هسته‌ای‌، مراکز تولید قطعات‌ غیرهادی‌ و سلول‌های‌ خورشیدی‌، صنایع‌ تولید و نگهداری‌ لیزر در صنعت‌، مراکز پزشکی‌ و نظامی‌ و سازمان‌ انرژی‌ اتمی‌ فعالیت‌ کنند.
 

 

 

 

 

 

 

آشنایی مختصر با رشته آمار

 

 

چند سال پیش مجله "Science" به دنبال یک نظرخواهی از دانشمندان علوم مختلف 20 کشف و اختراع مهم قرن بیستم را معرفی کرد. که در میان این اختراعات و اکتشافات علم آمار نیز پس از اختراعات مهمی مثل ترانزیستور و کامپیوتر و قبل از لیزر قرار داشت. البته حضور علم آمار در این فهرست چیز عجیبی نیست چون جهان امروز، جهان مدیریت اطلاعات است و بخش عظیم اطلاعات نیز در هر علم، رشته، سازمان یا مرکز شامل اعداد و ارقام می‌شود که در مرحله جمع‌آوری و تجزیه و تحلیل این اعداد و ارقام علم آمار مورد نیاز است. برای مثال هنگام آزمایش تأثیر یک داروی جدید،‌ انتخاب یک نوع بذر در بین بذرهای مختلف، مقایسه کیفیت دو روش تدریس در آموزش زبان، کنترل کیفیت محصولات، تعیین حق بیمه، پیش‌بینی نرخ ارز، نظرسنجی و پیش‌بینی انتخابات،‌تعیین نرخ بیکاری، تعیین شاخص هزینه خانوار، تأثیر و رابطه افسردگی بر تحصیل نیاز به تحقیقات آماری داریم.اما علم آمار که حضور بسیار گسترده‌ای در زندگی ما دارد، چیست؟ علم‌ آمار به‌ زبان‌ ساده‌، پیشگویی‌ براساس‌ اعداد و ارقام‌ است‌. به‌ عبارت‌ دیگر یک‌ آماردان‌ می‌تواند براساس‌ مجموعه‌ اطلاعات‌ عددی‌ و بر مبنای‌ مدل‌های‌ ریاضی‌ و مدل‌های‌ نظریه‌ احتمال‌، پیشگویی‌ کند؛ یعنی‌ به‌ یاری‌ اطلاعات‌ گذشته‌، نحوه‌ رفتار یک‌ فرآیند را پیش‌بینی‌ نماید. از همین‌ رو می‌توان‌ گفت‌ که‌ علم‌ آمار نتیجه‌گیری‌ از جزئیات‌ و یا رسیدن‌ از جزء به‌ کل‌ است. کار علم‌ آمار کمک‌ به‌ تفکر علمی‌ است‌ و آمارشناس‌ کسی‌ است‌ که‌ مشاهده‌ می‌کند و اطلاعاتی‌ به‌ دست‌ می‌آورد و سپس‌ با اطلاعات‌ به‌ دست‌ آمده‌، اتفاقات‌ و حوادث‌ را پیش‌بینی‌ می‌کند.


توانایی‌های‌ لازم‌
در یک نظرخواهی که از 12 استاد و 132 دانشجوی آمار دانشگاه‌های کشور انجام گرفته است، 10 استاد و 99 دانشجو، قوی بودن در علم ریاضی را برای موفقیت در رشته آمار ضروری دانسته‌اند. چون مباحثی که در علم آمار مطرح می‌شود با ریاضیات ارتباطی تنگاتنگ دارد و در واقع علم آمار یکی از شاخه‌های مهم از علم ریاضیات است. بنابراین دانشجوی آمار باید در درس‌ ریاضی‌ قوی‌ باشد و ابتکار و توانایی‌ تجزیه‌ و تحلیل‌ و حل‌ مسائل‌ ریاضی‌ را داشته‌ و به‌ آموزش‌ و یادگیری‌ علوم‌ کامپیوتر علاقه‌مند باشد.


موقعیت‌ شغلی‌ در ایران
بیشتر سازمان‌های‌ دولتی‌ از آمار برای‌ ارائه‌ ارقام‌ و اعدادی‌ که‌ مربوط‌ به‌ فعالیت‌های‌ واحدهایشان‌ می‌شود، استفاده‌ می‌کنند و چون‌ این‌ کار را چندان‌ تخصصی‌ نمی‌دانند به‌ جای‌ به‌ کارگیری‌ کارشناسان‌ آمار از افرادی‌ بهره‌ می‌برند که‌ آشنایی‌ مختصری‌ با این‌ علم‌ دارند. در حالی‌ که‌ اکثر برنامه‌ریزی‌های‌ زیربنایی‌ کشور را می‌توان‌ با استفاده‌ از روش‌های‌ پیشرفته‌ آمار انجام‌ داد. البته‌ گمنام‌ بودن‌ علم‌ آمار و کاربردهای‌ آن‌ در جامعه‌، مانع‌ از جذب‌ فارغ‌التحصیلان‌ رشته‌ آمار نشده‌ است‌ بلکه‌ بسیاری‌ از استادان و دانشجویان‌ این‌ رشته‌ معتقد هستند که‌ فارغ‌التحصیلان‌ آمار کمتر با مشکل‌ بیکاری‌ روبرو می‌شوند. فارغ‌التحصیلان‌ این‌ رشته‌ می‌توانند در سازمان‌ برنامه‌ و بودجه‌، مرکز آمار ایران‌، بانک‌ها، ادارات‌ بیمه‌، مراکز صنعتی‌ و کارخانجات‌ ، واحدهای‌ آماری‌ وزارتخانه‌های‌ مختلف‌ همچون‌ جهاد کشاورزی‌، کار، بهداشت‌، اقتصاد و امور دارایی‌، فرهنگ‌ و ارشاد اسلامی و به‌ طور کلی‌ در هر مرکزی‌ که‌ نیاز به‌ جمع‌آوری‌ و تجزیه‌ و تحلیل‌ آمار و اطلاعات‌ دارد، مشغول‌ به‌ کار شوند.

 

درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل‌
دروس‌ پایه
ریاضی‌ عمومی‌، مبانی‌ اقتصاد، مبانی‌ جامعه‌ شناسی‌ ،مبانی‌ جمعیت‌ شناسی‌ ، فیزیک‌ پایه‌ ،
آمار و احتمال‌ ، روش‌های‌ آماری‌، مبانی‌ ریاضی‌.

 

دروس‌ تخصصی
ریاضی‌ برای‌ آمار، جبر خطی‌ برای‌ آمار، آنالیز ریاضی‌ ، مبانی‌ کامپیوتر و برنامه‌نویسی‌ ، احتمال‌ و کاربرد آن‌ ، آمار ریاضی‌، روش‌های‌ ناپارامتری‌ ، رگرسیون‌ ، طرح‌ آزمایش‌ها، روش‌های‌ نمونه‌گیری‌ ، فرآیندهای‌ تصادفی‌ ، سری‌های‌ زمانی‌، زبان‌تخصصی‌ ، روش‌های‌ پیشرفته‌ آماری‌ ، روش‌های‌ چند متغییری‌ گسسته‌ ، روش‌های‌ چند متغییری‌ پیوسته‌، محاسبات‌ آماری‌ با کامپیوتر، کنترل‌ کیفیت‌ آماری‌، پروژه‌.

 

 

 

 

  • آشنایی با رشته ریاضی

 

دیباچه: هر روز چند بار از چهار عمل اصلی استفاده می‌کنید؟ مفاهیم هندسی از قبیل طول، مساحت و حجم چقدر در زندگی روزمره شما کاربرد دارد؟ خیابان‌ها و میدان‌هایی که محل عبور و مرور شما است، ساختمانی که در آن زندگی می‌کنید و وسایل زندگیتان چه شکلی دارند؟ آیا غیر از این است که همه آنها از اشکال هندسی هستند یا ترکیبی از این اشکال می‌باشند؟ می‌بینید که همه ما در زندگی روزمره خود به میزان زیادی از دانش ریاضی استفاده می‌کنیم از سوی دیگر ریاضیات،‌ پایه علوم و مهندسی است و امروزه همه رشته‌هایی که پایه علمی دارند، از الگوهای ریاضی استفاده می‌کنند و در واقع هر چقدر که شغل یک فرد تخصصی‌تر شود،‌ میزان ریاضیاتی که لازم دارد،‌ بیشتر می‌گردد.برای مثال یک مهندس الکترونیک از آنالیز تابعی و فرآیندهای تصادفی استفاده می‌کند یا یک برنامه‌ریز پروژه‌های اقتصادی،‌ از مطالب پیشرفته آماری مانند سری‌های زمانی، به عنوان ابزار کار یاری می‌گیرد. به همین دلیل امروزه تربیت متخصصان علم ریاضی؛ یعنی افرادی که قادر هستند ریاضیات مورد نیاز را آموزش داده و یا تولید کنند، اهمیت بسیار زیادی دارد. چرا که لازمه پیشرفت در تکنولوژی، توجه به دانش ریاضی می‌باشد.اما این دانش مهم و پایه چیست؟ آیا می‌توان این علم را در چند جمله معرفی کرد؟ بدون شک معرفی علوم پایه بخصوص علم ریاضی که مادر همه علوم است، کار بسیار دشواری است.زیرا این علم از یک سو ذهنی و تجریدی و از سوی دیگر عملی می‌باشد و در نتیجه یک تعریف باید کلی باشد تا بتواند تمامی ابعاد دانش ریاضی را در بربگیرد.در کل می‌توان گفت که ریاضیات‌ هنری‌ است‌ باستانی‌ و از همان‌ آغاز از جمله‌ ذهنی‌ترین‌ و در عین‌ حال‌ عملی‌ترین‌ تلاش‌های‌ آدمی‌ بوده‌ است‌؛ یعنی‌ از همان‌ 1800 سال‌ پیش‌ از میلاد که‌ بابلی‌ها در زمینه‌ خواص‌ تجریدی‌ اعداد به‌ پژوهش‌ پرداختند، ریاضیات‌ در کنار جنبه‌های‌ ادراکی‌ نظری‌، به‌ صورت‌ ابزاری‌ که‌ هر روز برای‌ مسّاحی‌ زمین‌، دریانوردی‌ و ساختن‌ بناهای‌ بزرگ‌ مورد نیاز بود، به‌ کار می‌رفت‌. امروزه‌ نیز وضع‌ به‌ همین‌ منوال‌ است‌ و شاید به‌ همین‌ دلیل‌ ما در رشته‌ ریاضی‌ با دو گرایش‌ ریاضی‌ محض‌ و کاربردی‌ روبرو هستیم‌. در این‌ میان‌ عموماً ریاضیات‌ کاربردی‌ را به‌ شاخه‌ای‌ از ریاضی‌ می‌گوییم‌ که‌ کاربرد عملی‌ مشخصی‌ داشته‌ باشد برای‌ مثال‌ در اقتصاد، کامپیوتر، فیزیک‌ یا آمار و احتمال‌ کاربرد داشته‌ باشد و ریاضی‌ محض‌ نیز به‌ شاخه‌ای‌ گفته‌ می‌شود که‌ به‌ نظریه‌پردازی‌ ریاضی‌ می‌پردازد اما باید توجه‌ داشت‌ که‌ امروزه‌ این‌ دو گرایش‌ آن‌چنان‌ درهم‌ ادغام‌ شده‌اند که‌ مرزی‌ را نمی‌توان‌ بین‌ آنها مشخص‌ کرد. زیرا گاه‌ یک‌ تئوری‌ کاملاً محض‌ وارد مرحله‌ کاربردی‌ شده‌ و چون‌ در عمل‌ با مشکل‌ روبرو می‌شود، بار دیگر به‌ حوزه‌ تئوری‌ برمی‌گردد و در نهایت‌ پس‌ از رفع‌ نقایص‌، دوباره‌ وارد مرحله‌ کاربردی‌ می‌شود؛ یعنی‌ یک‌ تعامل‌ و ارتباط‌ دوجانبه‌ای‌ بین‌ ریاضی‌ کاربردی‌ و محض‌ وجود دارد.

 

توانایی‌های‌ لازم:
دانشجوی‌ رشته‌ ریاضی‌ باید شخصی‌ صبور و با حوصله‌ باشد و از صرف‌ وقت‌ در حل‌ مسائل‌ دریغ‌ نکند و در کل‌ لازم‌ است‌ که‌ به‌ درس‌ ریاضی‌ علاقه‌مند بوده‌ و در دوره‌ متوسطه‌، دانش‌آموز موفقی‌ در رشته‌ ریاضی‌ باشد. این‌ رشته‌ نیازمند دانشجویانی‌ است‌ که‌ از نظر ذهنی‌،آمادگی‌ جذب‌ ایده‌های‌ جدید را داشته‌ باشند و بتوانند الگوها و نظم‌ را درک‌ کرده‌ و مسائل‌ غیرمتعارف‌ را حل‌ کنند. به‌ عبارت‌ دیگر یک‌ روحیه‌ علمی‌، تفکر انتقادی‌ و توانایی‌ تجزیه‌ و تحلیل‌ داشته‌ باشند.

 

موقعیت‌ شغلی‌ در ایران :
کاربرد ریاضی‌ در علوم‌ مختلف‌ انکارناپذیر است‌. برای‌ مثال‌ مبحث‌ آنالیز تابعی‌ در مکانیک‌ کوانتومی‌، کاربرد بسیار زیادی‌ دارد یا در بیشتر رشته‌های‌ مهندسی‌ معادله‌ "لاپ‌ لاسی‌" که‌ یک‌ معادله‌ ریاضی‌ است‌، مورد استفاده‌ قرار می‌گیرد. در جامعه‌شناسی‌ نیز نظریه‌ احتمال‌ و نظریه‌ گروه‌ها نقش‌ بسیار مهمی‌ ایفا می‌کند. در کل‌ باید گفت‌ که‌ همه‌ صنایع‌، زیرساخت‌ ریاضی‌ دارند و به‌ همین‌ دلیل‌ در همه‌ مراکز صنعتی‌ و تحقیقاتی‌ دنیا، ریاضیدان‌ها در کنار مهندسین‌ و دانشمندان‌ سایر علوم‌، حضوری‌ فعال‌ دارند و آنچه‌ در نهایت‌ ارائه‌ می‌شود، نتیجه‌ کار تیمی‌ آنها است‌. در جامعه‌ ما نیز اگر مشاغل‌ جنبه‌ علمی‌ داشته‌ باشند، قطعاً به‌ تعداد قابل‌ توجهی‌ ریاضیدان‌ نیاز خواهیم‌ داشت‌ چون‌ یک‌ ریاضیدان‌ می‌تواند مشکلات‌ را به‌ روش‌ علمی‌ حل‌ کند. البته‌ این‌ به‌ آن‌ معنا نیست‌ که‌ در حال‌ حاضر هیچ‌ فرصت‌ شغلی‌ برای‌ یک‌ ریاضیدان‌ وجود ندارد اما باید حضور ریاضیدان‌ها در مراکز تحقیقاتی‌ و صنعتی‌ پررنگ‌تر باشد. یک‌ لیسانس‌ ریاضی‌ به‌ دلیل‌ نظم‌ فکری‌ و بینش‌ عمیقی‌ که‌ در طی‌ تحصیل‌ به‌ دست‌ می‌آورد، می‌تواند با مطالعه‌ و تلاش‌ شخصی‌ در بسیاری‌ از شغل‌ها، حتی‌ شغل‌هایی‌ که‌ در ظاهر ارتباطی‌ با ریاضی‌ ندارد موفق‌ گردد.(این رشته در دو مقطع دکترای پیوسته و کارشناسی در آزمون سراسری دانشجو می‌پذیرد).

 

درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل

 

دروس‌ مشترک‌ بین‌ گرایش‌های‌ ریاضی :
ریاضی‌ ، آنالیز ، جبر ، مبانی‌ ریاضیات‌، آمار ، معادلات‌ دیفرانسیل‌، جبر خطی‌ ، مبانی‌ هندسه‌، توابع‌ مختلط‌، آنالیز عددی‌ ، مبانی‌ کامپیوتر، گراف‌، نظریه‌ معادلات‌ دیفرانسیل‌، نظریه‌ اعداد.

 

دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ ریاضی‌ محض‌:
جبر ، آنالیز ، هندسه‌ موضعی‌، توپولوژی‌، هندسه‌ دیفرانسیل‌.

 

دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ ریاضی‌ کاربردی‌:
تحقیق‌ در عملیات‌ ، آنالیز عددی‌ ، فرآیندهای‌ تصادفی‌، ساختمان‌ داده‌ها، سری‌های‌ زمانی‌، زبان‌ برنامه‌نویسی‌ پیشرفته

 

 

 

 

 

 

 

آشنایی با رشته مهندسی پزشکی

 

مهندسی پزشکی رشته ی نوپایی است که دامنه ی مهارت های آن به طور روز افزون در حال گسترش است. این رشته یکی از تازه ترین رشته هایی است که قدم به عرصه دنیای تکنولوژی جهانی نهاده و این رشته بدین منظور شکل یافته تا پزشکان را در تشخیص و درمان یاری دهد.

 

مهندسی پزشکی دقت و تنوع در تشخیص را گسترش داده است بطوری که تشخیص بدون دستگاهها امکان پذیر نیست تاکنون دستگاهایی از جمله PET,EEG,ECG,MRI,CT-Scan کمک بسیار بزرگی به پزشکی نموده اند و هم راستای وسایل تشخیصی وسایل و ملزومات درمانی گسترش یافته تا بیماران را به گونه ای تحت درمان قرار گیرند که می توان سمعک، ونتیلاتور ،دیالیز، اولتراسوند و کاربردهای متعدد لیزر را نام برد.

 

مهندس پزشک در گام های اولیه بهره برداری ، تعمیر ، پشتیبانی و نگهداری و تنظیم و استانداردسازی دستگاه های را انجام می دهد و در مراحل بالاتر توسعه ، ارتقا و بهبود دستگاههای پزشکی و یا حتی می تواند به طراحی و ساخت یک دستگاه اقدام کند.

 

این رشته به علت ابداعات و نوآوری وسیعی که صورت میگیرد شاخه های جدیدی از مهندسی پزشکی سازمان می گیرند که شرح مختصری از زیرشاخه های این رشته ذکر شده است.

 

هدف این رشته تربیت متخصصانی است که بتوانند با بهره گیری از مهارت های مهندسی و آنلایز مسائل بیولوژیکی و پزشکی وسایلی را طراحی کنند که به پزشکان در تشخیص دقیق تر و درمان بهتر کمک کند.

 

البته پر واضح است که اگر علم مهندسی در حیطه ی پزشکی قدم نمی گذاشت ، بی شک این علم (پزشکی) امروزه چنین پیشرفت نمی کرد . به طور مثال اگربسیاری از وسایل تصویر برداری پزشکی ساخته نمی شد ، بسیاری از بیماری ها قابل تشخیص نبود و یا اگر مثلا  پروتزها و ایمپلنت ها ساخته  نمی شد بسیاری از بیماران قسمتی از توانایی های خود را برای همیشه از دست میدادنند.

 

به دلیل دامنه گسترده ی این رشته ، در سطح دنیا به گرایشات زیر تقسیم میشود:

     •Bioinstrumentation

     •Biomechanics

     •Biomaterials

     •Cellular & Genetic engineering

     •Clinical engineering

     •Medical imaging

     •Orthopaedic Bioengineering

     •Rehabilitation engineering

     •System physiology

 

شایان به ذکر است که در دانشگاه های ایران این رشته از مقطع کارشناسی تا دکتری در چهار گرایش بیو الکترونیک ، بیو مواد ، بیو مکانیک و بالینی اراته می گردد که دانشگاه هایی همچون :
دانشگاه صنعتی امیر کبیر(بیو الکترونیک ، بیومواد، بیومکانیک)، دانشگاه  سهند تبریز(بیوالکترونیک)،دانشگاه شاهد(بالینی)، دانشگاه آزاد اسلامی واحدهای علوم و تحقیقات(بیو الکترونیک ، بیومواد، بیومکانیک، بالینی)  مشهد و دزفول در مقطع کارشناسی دانشجو می پذ یرند.(لازم به ذکر است که در مقطع کارشناسی ارشد بیومتریال فقط در حال حاضر سه دانشگاه امیر کبیر، علم و صنعت و علوم و تحقیقات دانشجو می پذیرند)


 
گرایش ابزار دقیق بیومدیکال
کاربردی است از الکترونیک و تشخیص و برررسی ساختاربیماری ها رایانه ها بخش اصلی این گرایش را بر عهده دارند سیستم های تصویر پزشکی به وسیله مهندسان این رشته ساخته می شوند.

 

 گرایش بیومواد
کاربرد این شاخه استفاده از بافت های زنده ومواد مصنوعی و کاشت آنها در بدن است انتخاب مواد صحیح برای کاشت و پیوند در بدن انسان و یکی از حساس ترین و مشکل ترین عملیات مهندسی پزشکی است.آلیاژهای فلزی،سرامیک ها،پلیمرها وکامپوزیت ها از مواد مورد استفاده در کاشت بافت ها مصنوعی هستند,اینگونه مواد باید غیرسمی،غیرسرطان زا،و از نظر شیمیایی غیر فعال و بادوام و دارای قدرت مکانیکی کافی باشند.

 

 گرایش بیومکانیک
بیومکانیک به استفاده از مکانیک کلاسیک در زمینه های مهندسی پزشکی و بررسی حرکت تغییرات مواد جریان های درون بدن و طرح آنها و انتقال مواد شیمیایی در محیط می پردازد.
پیشرفت در این شاخه به ساخت قلب مصنوعی ، دریچه های قلب ، مفاصل مصنوعی درک بهتر از عملیات و کارکرد قلب ، ریه ، شریان ها ،مویرگ ها ،استخوان ها ،غضروف ها ،تاندون ها، دیسکهای بین مهره ای و پیوندهای سیستم اسکلتی-عضلانی بدن شده است.

 

مهندسی پزشکی بالینی
بکارگیری تکنولوژی فرایند های بیماری دیابتی است. متخصصان این رشته همراه با گروهی متشکل از پزشکان، پرستارها و تکنسین ها یک تیم درمانی را تشکیل می دهند .مهندس پزشک بالینی مسئول خرید ،نگهداری ،تعمیر، بررسی اطلاعات کامپیوتری، تجهیزات پزشکی، ابزارکسب اطلاعات حیاتی و...است و همچنین تجهیزات مورد نیاز پزشکان وبیمارستان را در زمینه های خاص طراحی یا تطبیق می دهند.
تمامی این موارد مستلزم بهره گیری از سیستم های کامپیوتری ، به همراه تجهیزات ونرم افزارهای طراحی شده برای کنترل این تجهیزات و جمع آوری اطلاعات و تجزیه و تحلیل آنهاست. مهندس پزشک بالینی باید همواره از آخرین تکنولوژی های مربوط به درمان و مراقبت های پزشکی بهره گیری کند.

 

مهندسی سلول ، بافت و ژنتیک
این گرایش بیشتردر زمینه ی پزشکی ودرگستردهی میکروسکوپیک می پردازد در این شاخه تخصص درآناتومی بیوشیمی و مکانیک سلول ها و ساختارهای درون سلولی برای درک بیشتردر فرایند بیماری توا نایی داخل شدن به بخشهای ویژه سلول لازم است.

 

 تصویرگری پزشکی
در این رشته اطلاعات جمع آوری شده درتغییرات پدیده های فیزیکی در بدن را با بهره گیری از تکنولوژی تحلیل پردازش الکتریکی وسرعت بالای آن تجزیه وتحلیل می کنند و به صورت یک تصویر در می آورند و اغلب این تصاویررا می توان با اعمال غیر تهاجمی(بدون آسیب)بدست آورد به نحوی که هیچ اثر دردی برای بیمار نداشته با شد.

 

 
مهندسی توانبخشی
یک شاخه جدید و توسعه یافته مهندسی پزشکی است،متخصصان این رشته به بالابردن توانایی ها وبهبود بخشیدن به کیفیت زندگی افراد کمک می کند و با توجه به پیشرفت تکنولوژی به طراحی محل های جدید و روشهای نوین برای سکونت ارتباط و ... کمک می نماید.


 
مدل سازی سیستم های فیزیولوژیکی
در این زمینه سعی می شود با استفاده از قوانین موجود در مهندسی و تکنیک های پیشرفته و ابزار،لازم یک طرح کلی و جامع از ارگان های زنده،از باکتری گرفته تا انسان تهیه می کنند در این رشته برا ی تحلیل اطلاعات حاصل از آزمایشها و فرمول بندی کردن جزئیات فیزیولوژیکی با روبط ریاضی، از مدل سازی کامپیوتر استفاده می شود.سیستم های زنده دارای یک مجموعه بسیار باقاعده به همراه بازخورد برای کنترل خود هستند.

 

 طراحی اندام های مصنوعی و دستگاه ها
با استفاده از روشهای مهندسی ومحاسبات مکانیکی به بررسی اعمال وکارکرد استخوان ها ،مفاصل وعضلات می پردازد ومی تواند مفاصل راطراحی کند.متخصص این رشته اصطحکاک روان سازی و فرسایش طبیعی مفاصل مصنوعی رابررسی می کند و فشارهای وارد بر سیستم عصبی- اسکلتی بدن را تجزیه و تحلیل می نماید.او درباره مواد بیولوژیکی ومصنوعی جدیدتر برای جایگزینی استخوانها،غضروفها، تاندونهاودیسکهای بین مهره ای تحقیق می کند.

 

 

آشنایی کامل با رشته مهندسی پزشکی در گرایش بیو متریال


رشته‌ی بیومتریال که یکی از گرایش‌های زیر مجموعه‌ی مهندسی پزشکی است از حدود ۵۰ سال پیش به عنوان یک زمینه‌ی‌ علمی مطرح شد و همانند دیگر گرایش‌های مهندسی پزشکی برپایه‌ی ترکیب چند رشته بنا شد.
در این رشته‌ بطور معمول برروی تهیه‌ی مواد گوناگون مصنوعی و طبیعی، طراحی روش‌های ساخت و قالب‌گیری نهایی ماده و در نهایت اصلاح مواد برای کاربرد اختصاصی در پزشکی تحقیق صورت می‌گیرد. توسعه‌ی انواع مدل‌های وسایل پزشکی نیازمند انتخاب، ساخت و آزمایش مواد است که لازمه‌ی آن درک و فهم درست از شیمی و فیزیک مواد و شناخت محیط بیولوژیک بدن است. به عبارت دیگر باید توجه داشت که آینده‌ی علم بیومتریال در گرو توانائی ما در فهم کشفیات جدید در شیمی، فیزیک، بیولوژی و پزشکی است.

 

بطور کلی موارد استفاده‌ی بیومتریال‌ها در جایگزینی و تعویض اعضاء و اندام‌هایی از بدن است که بر اثر بیماری یا آسیب، کاربری خود را از دست داده‌اند تا از این طریق جراحت یا بیماری اعضاء مذکور التیام پذیرد، کاربری و عمل آنها اصلاح شود و ناهنجاری یا وضعیت غیر طبیعی آنها تصحیح گردد.

 

همچنانکه اشاره شد نقش رشته‌ی بیومتریال به طور قابل توجهی تحت تأثیر پیشرفت‌های بدست آمده در بسیاری از زمینه‌های پزشکی و مهندسی بوده است. در واقع وظیفه‌ی اصلی یک مهندس بیومتریال بدست آوردن اطلاعات لازم برای حل مسائل عملی و متداول در زمینه‌ی مواد مرتبط با بدن انسان است.

 

بطور مثال از آنجاکه بسیاری از اعضاء و بافت‌های جایگزین شونده، آسیب دیده و یا بیمار هستند، لذا یک محقق باید تغییرات سلولی را بشناسد که منجر به نارسایی عملکرد سلول و رفتار غیر معمول آن می‌گردد.

 

در خیلی از موارد اثر بیومتریال و یا وسیله‌ی پزشکی روی بافت، تنها بعد از در تماس قرار دادن ماده و سلول مشخص می‌شود و لذا محققان بیومتریال باید قادر باشند اثرات بیومتریال را روی سلول، بافت و اعضاء ارزیابی کنند. انجام بررسی‌های ایمنی، نیازمند درک چگونگی واکنش سلول و بافت با ماده کاشتنی است.

 

رشته‌ی بیومتریال با توجه به سابقه‌ی طولانی مدت در جایگزینی بافت‌ها توسط مواد طبیعی و یا مواد ساخته‌ی دست بشر بطور چشمگیری در قرن بیستم پیشرفت کرده است. بطورکلی مواد مورد استفاده در بدن را به چهار گروه عمده دسته‌بندی می‌کنند که عبارتند از فلزات، سرامیک‌ها، پلیمرها و کامپوزیت‌ها.

 

در بیومتریال زمینه‌های مختلف و رو به رشدی وجود دارد که از آن جمله می‌توان به مهندسی بافت، سیستم‌های رهایش کنترل شده دارو، اصلاح سطوح مواد، نانوتکنولوژی، بیوسنسورها و . . . اشاره کرد که هر یک در جایگاه خود خدمات منحصر بفردی در جهت بهبود زندگی انسان ارائه می‌دهند. لازم به ذکر است که مهندسی بافت، سیستم‌های انتقال دارو و بیوسنسورها از جمله مواردی هستند که منحصر به رشته‌ی بیومتریال هستند. به عنوان مثال در زمینه‌ی رهایش کنترل شده‌ی دارو امیدهای زیادی برای درمان یا تسکین بیماری‌های خطرناک و صعب العلاجی مانند سرطان، فشار خون و دیابت فراهم گردیده است، یا در زمینه مهندسی بافت ترمیم اعصاب قطع شده و جایگزینی غضروف از جمله موارد مورد تحقیق است.

 

با توجه به مطالب آموزش داده شده در طول دوران تحصیل دانشگاهی، بطور خلاصه توانایی‌های یک مهندس بیومتریال را می‌توان بدین صورت برشمرد:

     1)آشنایی کامل با علم تولید و کاربرد مواد شامل پلیمرها، فلزات، سرامیک‌ها و کامپوزیت‌ها

     2)شناخت کافی در زمینه‌ی برقراری ارتباط مواد با محیط بیولوژیک بدن نظیر آناتومی و فیزیولوژی بافت‌های مختلف بدن

     3)روش‌های اصلاح سطح، پوشش‌دهی مواد و بهینه نمودن خصوصیات سطحی

     4)آشنایی کامل با مبحث مهندسی بافت که یکی از جدیدترین دستاوردهای بشر برای دستیابی به جایگزین‌های مصنوعی است. عمر این رشته‌ی مهندسی در دنیا کمتر از ۲۰ سال است که خوشبختانه در ایران نیز تحقیقات گسترده و دامنه‌داری در مورد آن انجام شده است. از آن‌جمله می‌توان به ساخت داربست‌های مهندسی بافت استخوان، غضروف، پوست و . . . توسط دانشجویان دانشگاه صنعتی امیرکبیر اشاره نمود.

     5)آشنایی با روش‌های نوین دارو رسانی و انتقال کنترل شده داروها به بدن. به عنوان مثال نحوه‌ی انتقال طولانی مدت داروهای ضد بارداری (نورپلنت(

     6)شناخت روش‌های تخریب پلیمرها، خوردگی فلزات و اضمحلال سرامیک‌ها

     7)آشنایی با مبحث بیوسنسورها

     8)آشنایی مقدماتی با اصول و عملکرد تجهیزات پزشکی و سیستم‌های آن

 

بدین ترتیب، با توجه به منابع بسیار فراوان مواد اولیه فلزی، سرامیکی و پلیمری در کشور و توانمندی مهندسان ایرانی، شرایط مناسبی برای رسیدن به خودکفایی و یا محدود کردن واردات بسیاری از تجهیزات پزشکی مورد نیاز کشور فراهم شده‌ است. لذا باید گفت که توجه بیشتر به این رشته می‌تواند سبب تقویت زمینه‌های ارتباطی پزشکان و مهندسان در جهت رفع مشکلات پزشکی در قالب همکاریهای مشترک گردد.

 

از آنجاکه رشته‌ی بیومتریال یک رشته‌ی تازه تأسیس در بسیاری از دانشگاه‌های جهان است، بنابراین با توجه ویژه به آن می‌توان حداقل در این رشته فاصله علمی کشور را با دیگر کشورهای پیشرو تا حدود زیادی کاهش داد، بویژه در زمینه‌ی نانوتکنولوژی که از الویت‌های مهم بسیاری از کشورها و از جمله کشور عزیزمان است. تربیت نیروهای متخصص متناسب با نیاز کشور و طبیعت چند جانبه‌ی این علم باعث می‌شود تا متخصصان بیومتریال با جمع کردن جنبه‌های مختلف علوم، بهترین راه حل‌های عملی را برای مشکلات پزشکی پیدا کنند.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
 

 

 

 

     
 

آشنایی با رشته ی مهندسی و علم مواد و گرایش های آن  

 
     

 

 

 

  مهندسی مواد یکی از رشته های مهندسی است که به درستی لقب مادر رشته های مهندسی را به خود اختصاص داده است. این رشته به عنوان یک رشته مستقل، قدمتی حدود هفتاد ساله دارد. در ایران نیز از حدود ۴۰ سال قبل این رشته در دانشگاه‌های کشور تدریس می‌شود. به جرات می‌توان گفت که اکثریت قریب به اتفاق مصنوعات بشری که در اطراف می‌بینیم. حاصل تلاش مهندسین مواد است. اگر به اتومبیل، قطار و هواپیما توجه کنیم، قسمت‌های اصلی آن مثل بدنه، شیشه و موتور از مواد تشکیل شده است. در ساختمان‌ها تمام قطعات فلزی بکار رفته در اسکلت ساختمان، تمام مواد اولیه سیم کشی، مواد بکار رفته در لوله کشی‌های آب، شوفاژ، گاز، وسایل و لوازم خانگی و... تماماً به مهندس مواد مربوط می‌شود. در حال حاضر رشته مهندسی مواد در سطح دانشگاه‌های ایران در مقطع کارشناسی در سه گرایش دانشجو می‌پذیرد که عبارتند از: متالورژی استخراجی، متالورژی صنعتی و سرامیک.

 

گرایش متالورژی استخراجی
گرایش متالورژی استخراجی یکی از زیرمجموعه های رشته مهندسی مواد است. کشور ایران جزء معدود کشورهای جهان بشمار می رود که دارای معادن متنوع و غنی از فلزات است. با وجود این مزیت نسبی، متأسفانه هنوز ما نتوانسته ایم به جایگاه واقعی خود در تولید فلزات در جهان برسیم. در ایران در حال حاضر فقط فلزاتی نظیر آهن، مس، سرب، روی و آلومینیوم بصورت انبوه تولید می شود. هنوز ما وارد کننده فلزاتی نظیر تیتانیم، منیزیم، کبالت و ... هستیم. حتی باید اشاره کرد که بحث روز ایران در رابطه با غنی سازی اورانیم، با وجود معادن حاوی اورانیم اخیراً مورد توجه قرار گرفته، که یک بحث کاملاً متالورژیکی است. در حقیقت باید از متخصصین امر استخراج فلزات بعنوان متولیان تولید فلز اورانیم نام برد. بنابراین دیر یا زود ایران باید تولید دیگر فلزات مهم صنعتی و استراتژیک را آغاز کند. این مسئله جز با کمک نیروهای متخصص امکان پذیر نیست.

 

در این رشته به هیچ وجه در مورد معدن کاری و استخراج معادن بحث نمی شود. این جزء مواردی است که به فارغ التحصیلان رشته مهندسی معدن مربوط می شود. بلکه کار فارغ التحصیلان این رشته هنگامی آغاز شده که سنگ معدن حاوی فلز در محل کارخانه تحویل گرفته می شود.

 

در این گرایش دانشجویان، اصول و مبانی علمی استخراج فلزات را آموزش می بینند. در کنار آموزش فناوریهای متداول تولید فلزات، روشهای نوین تولید فلزات نیز تدریس می شود.

 

از دیگر زمینه هایی که در این گرایش آموزش داده می شود میتوان به خوردگی و از بین رفتن فلزات و روشهای جلوگیری از آن و روشهای پوشش دهی فلزات اشاره کرد. گفتنی است که در حال حاضر ۳۳% از درآمد ناخالص ملی کشور آمریکا بواسطه مسئله خوردگی انواع سازه ها، اتومبیلها، صنایع و .... تلف می شود. این نشان دهنده اهمیت علم خوردگی فلزات است. همچنین با عملیات خاص میتوان در سطح فلزات، پوششهای خاصی ایجاد کرد که خصوصیات سطحی فلزات را بطور چشمگیری بهبود داد. بعنوان مثال میتوان با ایجاد پوششهای خاص سختی سطح فلزات را تا پانزده برابر افزایش داد. یا با ایجاد پوششهای مناسب در سطح فلزی مثل آهن، آنها را در محیطهای خورنده ای مثل اسید سولفوریک به راحتی بکار برد. دانشجویان جزء مواردی که در این رشته با آن آشنا می شوند خوردگی و روشهای جلوگیری از آن و علم پوشش دهی فلزات است.

 

زمینه های اشتغال:
دانش آموختگان این گرایش علاوه بر کار در کارخانجات تولید فلزات نظیر تولید فولاد و ذوب آهن، مس، آلومینیوم، سرب و روی و ... می توانند در مراکز تحقیقاتی در ارتباط با تولید فلزات مشغول به کار شوند. همچنین در صنایعی مثل نفت و پتروشیمی در ارتباط با مسائل بسیار مهم و حساس خوردگی فعالیت کنند.

 

زمینه های ادامه تحصیل:
دانشجویان پس از اخذ مدرک کارشناسی می توانند این رشته را در ایران در سطوح کارشناسی ارشد و دکتری ادامه دهند. دانشگاه علم و صنعت ایران تاکنون بیش از ده دوره فارغ التحصیل دوره دکتری در این گرایش داشته است و هم اکنون فارغ التحصیلان آن در دانشگاههای معتبر ایران و مراکز صنعتی و تحقیقاتی مشغول به کار هستند.
برای آن دسته از فارغ التحصیلان کارشناسی نیز که قصد ادامه تحصیل در خارج از کشور را دارند، با توجه به سابقه خوبی که دانشجویان ایرانی در خارج از کشور داشته اند، دانشگاههای خارجی به خوبی پذیرای فارغ التحصیلان این گرایش هستند.

 

گرایش متالورژی صنعتی
رشته متالورژی صنعتی یکی از زیر مجموعه‌های رشته مهندسی مواد است. در مهندسی مواد شناخت ساختار مواد و خواص آن و شناخت ارتباط بین این ساختار و خواص در جهت افزایش زمینه‌های کاربردی و طراحی مواد نو و ترکیبات جدید از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

با توجه به نام و محتوی این رشته ملاحظه می‌شود که در این رشته از علم شناخت فلزات و آلیاژها در جهت کاربردهای صنعتی استفاده می‌شود. علم متالورژی که یکی از شاخه‌های علم مواد می‌باشد در زمینه طراحی و تولید آلیاژهای صنعتی کاربرد دارد. کلیه قطعات مکانیکی که در صنایع مختلف بکار می‌رود از فلزات و آلیاژهای گوناگونی ساخته شده اند. انواع فولادها و چدن‌های آلیاژی، آلومینیم و آلیاژهای آن، مس، منیزیم، روی و سایر فلزات به‌طور وسیع در ساخت انواع قطعات صنعتی مورد مصرف قرار می‌گیرند. این قطعات در صنایع مختلف به‌خصوص صنایع خودروسازی، هوا- فضا، هواپیماسازی، پتروشیمی، صنعت نفت و گاز، ساختمان، سازه‌های فضایی، حمل‌ونقل، صنایع نظامی به‌کار می‌روند.

 

زمینه‌های کاربردی جدید:
رشته متالورژی صنعتی علاوه بر کاربردهای متداول که در صنایع گوناگون دارد در جهت طراحی و تولید مواد پیشرفته به‌سرعت در جهان در حال توسعه می‌باشد. مواد مغناطیسی نو با خواص برتر، استفاده از مواد مرکب (کامپوزیت) پایه فلزی‌، ساخت مواد پیشرفته از طریق ترکیبات بین‌فلزی، ‌استفاده از آلیاژهایی که می‌توانند جایگزین اعضای بدن انسان شوند، ایجاد آلیاژهای سبک جهت تولید قطعات حساس، ‌طراحی و تولید آلیاژهایی که در دماهای بالا به‌کار می‌روند،‌ طراحی آلیاژهایی که در شرایط ویژه و سخت کاربرد دارند مثال‌هایی از کاربرد رشته متالورژی صنعتی در تولید مواد پیشرفته می‌باشد. در سال‌های اخیر رشته‌هایی مانند مواد زیستی و نانوتکنولورژی مورد توجه بسیاری از محافل علمی، تحقیقاتی و صنعتی جهان قرار گرفته است که رشته متالورژی صنعتی می‌تواند نقش اساسی در جهت توسعه این‌گونه مواد پیشرفته ایفا نماید. دراین راستا در ایران و به‌خصوص دانشگاه علم و صنعت ایران در سال‌های اخیر تحقیقات علمی گسترده‌ای صورت گرفته است و دانشکده مهندسی مواد و متالورژی به عنوان قطب علمی مواد پیشرفته کشور شناخته شده است. پژوهش و تحقیقاتی که در این رشته و با همکاری با سایر مراکز علمی جهان صورت می‌گیرد در قالب مقالات علمی در معتبرترین مجلات جهان به‌چاپ می‌‌رسد.

 

زمینه‌های اشتغال و ارتباط با سایر رشته‌ها:
به‌دلیل کاربرد وسیع مواد و به‌خصوص فلزات در ساخت کلیه قطعات صنعتی می‌توان به زمینه اشتغال دانش‌آموختگان این رشته در صنایع گوناگون پی‌برد. در بخش دولتی شرکت‌ها و کارخانجات بزرگ نظیر تولید فولاد، ذوب‌آهن، صنایع خودروسازی،‌ صنایع هوا- فضا، صنایع نظامی و صنعت نفت،‌پتروشیمی و ... و در بخش خصوصی اکثر کارخانجات تولید قطعات صنعتی به‌خصوص در صنایع خودروسازی، ساختمان‌سازی،‌ معادن ‌و صنعت سیمان می‌تواند زمینه‌های جذب دانش‌آموختگان رشته متالورژی صنعتی را فراهم سازد. این رشته‌ ماهیتاً‌ ارتباط نزدیکی با دو رشته مهندسی مکانیک و مهندسی صنایع دارد واکثر پروژه‌های صنعتی به‌صورت کارگروهی و تیمی به انجام می‌رسد.

 

زمینه‌های ادامه تحصیل در ایران و جهان:
دانش‌آموزانی که علاقه‌مند به درک عمیق پدیده‌ها و رفتار مواد مختلف و یافتن کاربردهای نوین و طراحی مواد جدید متناسب با نیازهای روزافزون بشری می‌باشند و همچنین علاوه‌بر داشتن علایق مهندسی،‌ خود را به علوم نیز نزدیک حس می‌کنند می‌توانند در این رشته موفق باشند.

 

گرایش سرامیک
رشته سرامیک یکی از زیر مجموعه‌های رشته مهندسی مواد است. وظیفه اصلی یک مهندس مواد در ابتدا شناخت ساختمان مواد و خواص آن و شناخت ارتباط بین این ساختار و خواص است و در مواردی دیگر با توجه به نیاز کاربردی که وجود دارد مواد جدید و ترکیبات جدید را طراحی نماید.

 

اما رشته سرامیک به عنوان یک زیر شاخه رشته مواد چیست؟

در ابتدا با شنیدن نام سرامیک هر انسانی به یاد ظروف سفالین می‌افتد و بسیاری فکر می‌کنند که رشته مهندسی سرامیک یک رشته هنری است و گروهی دیگر این تصور را دارند که این رشته محدود به ساخت محصولاتی چون ظروف سفالین، کاشی یا چینی می‌باشد. اما نکته قابل توجه در رابطه با این شاخه از علم مواد این است که با شناخت و ورود دست‌آوردهای آن به دنیای صنعت یک مرحله جدید و یک تحول بزرگ پدید آمد. این شاخه که بسیار هم جوان است ‌سبب شد تا تحول بزرگی درصنایع فضا، الکترونیک، اپتیک، پزشکی و بسیاری از علوم دیگر پدید آید.

بطور کلی اگر تعریفی از سرامیک به شکل ساده و ابتدایی بدهیم باید بگوییم که مواد سرامیک عبارتند از مواد معدنی غیرفلزی. کافی است که به اطراف خود نگاه کنید، هر آنچه که جزء مواد آلی (مانند پلاستیک، چوب و لاستیک)و فلزی نباشد سرامیک است. پس می‌بینیم که در دنیای کنونی سرامیک‌ها ما را محاصره نموده‌اند. شیشه‌ها از جمله شیشه‌های ساختمانی، اپتیک، فیلترهای بسیار دقیق اپتیکی، مصالح ساختمانی از جمله سیمان، کاشی،‌ چینی بهداشتی، نسوزها و کلاهک‌ها و پوشش‌ بیرونی موشک‌های فضاپیما و قطعات اصلی کامپیوتر‌ها، اجزای درونی قطعات الکترونیک از جمله Ic ها، خازن‌ها،‌ مقاومت‌ها،‌ ایمپلانت‌ها و بسیاری از قطعاتی که جایگزین اعضای بدن انسان می‌شود، فروالکتریک‌ها، فری مغناطیس‌ها و فوق‌هادی‌ها و بسیاری کاربردها و مواد دیگر که همه و همه مدیون شناخت و بوجود آمدن رشته سرامیک است. در سال‌های اخیر رشته‌هایی مانند مواد زیستی و نانوتکنولوژی مورد توجه بسیاری از محافل علمی، تحقیقاتی و صنعتی جهان قرار گرفته است که رشته سرامیک با دوشاخه بایو سرامیک‌ها و نانو سرامیک‌ها در این رشته‌ها مطرح می‌باشد.
به طورکلی سرامیک‌ها به دو دسته سنتی و مدرن تقسیم می‌شوند. در ایران به شکل عمده صنعت سرامیک متمرکز بر تولید سرامیک‌های سنتی است که شامل صنایع شیشه،‌ چینی،‌ کاشی،‌سیمان،‌ نسوز و ... بوده است. امکان ادامه تحصیل در این رشته تا مقطع دکترا درداخل کشور وجود دارد، وضعیت ادامه تحصیل در دانشگاه‌های خارج از کشور نیز در این رشته بسیار مطلوب می‌باشد و این رشته بسیار مورد توجه جوامع صنعتی و دانشگاهی جهان است.
از دیدگاه وضعیت بازار کار،‌ با توجه به رشد قابل توجهی که این صنعت در ایران داشته و دارد، بازار کار مناسبی را می‌توان برای آن متصور شد. هر چند با ظرفیت قابل ملاحظه‌ای که سالانه در این رشته جذب دانشگاه‌ها می‌شوند تا حدودی از قطعیت این سخن کاسته می‌شود. نزدیکی این شاخه از مهندسی با رشته‌های فیزیک و شیمی بیش از تمامی رشته‌هاست و بسته به شاخه‌های خاص به هر یک از دو رشته فیزیک و شیمی کاربردی نزدیک می‌شود. دانش‌آموزانی که علاقمند به درک عمیق‌تر علل پدیده‌های رفتاری مواد مختلف و یافتن کاربردهای نوین و طراحی مواد جدید متناسب با نیازهای روزافزون بشری می‌باشند و به طور کلی علاوه بر داشتن علایق مهندسی خود را به علوم نیز نزدیک حس می‌کنند، می‌توانند در این رشته موفق باشند.
درهرحال کشور ما دارای خلاء های بسیاری برای محصولات و شاخه‌های جدید و نوین سرامیکی است.همگام با توسعه همه جانبه کشورنیاز فراوانی به مهندسان و دانشمندان تحصیل کرده در این رشته وجود خواهد داشت و هر فرد متخصص با دارا بودن جدیت، اعتماد به نفس و پشتکار می‌تواند بازار کاری مناسبی برای خود پدید آورد.

 

ماهیت کار
مهندسین مواد دست اندر کار استخراج، توسعه دادن، عمل آوردن، و امتحان کردن موادی هستند که در تولیدفراورده های گوناگون، از چیپهای کامپیوتری و صفحات تلوزیون گرفته تا چوب گلف به کار میروند.آنها با فلزات، سرامیکها، مواد پلاستیکی، نیمه هادیها، و ترکیباتی از موادی که به آنها کامپوزیت (مواد مرکب) می‌گویند، برای بوجود آوردن موادی که دارای خصوصیات خاص مکانیکی، الکتریکی و شیمیائی باشند کار میکنند. از جمله کارهای آنها انتخاب مواد برای کاربردهای جدید نیز میباشد  .
امروزه پیشرفتهای جدیدی در مهندسی مواد حاصل شده که به مهندسین این امکان را میدهد تا مواد را به روشهای گوناگونی به کار برند. بعنوان مثال ، مهندسین مواد با استفاده از فرایندهای پیشرفته ، الکترونها و نوترونها به توانائی تولید مواد در سطح اتمی دست یافته اند و نیز قادر به شبیه سازی خصوصیات مواد و اجزای آنها توسط رایانه شده اند  .
مهندسین مواد متخصص در فلزات را مهندسین فلزات و متخصص در سرامیک را مهندسین سرامیک گویند. اکثریت مهندسین فلزات (متالوژی) در یکی از سه شاخه اصلی یعنی استخراج یا شیمیائی ، فیزیکی و یا فرایند کار میکنند  .
متالوژیستهای استخراج با جدا کردن فلزات از سنگهای معدنی و پالایش وآلیاژ سازی آنها برای بدست آوردن فلزات مفید سر و کار دارند. متالوژیستهای فیزیکی طبیعت ، ساختار و خصوصیات فیزیکی فلزات و آلیاژهای آنها را بررسی کرده و در روشهای تبدیل آنها به محصولات نهائی مورد استفاده قرارمیدهند. متالوژیستهای فرایند ، روشهای فلزکاری مانند ریخته گری ، کوبیدن ، گرد کردن و شکل دهی را بوجود آورده و توسعه میدهند. مهندسین سرامیک مواد سرامیکی را تولید کرده و روشهای تبدیل آنها را به فراورده های مفید ایجاد میکنند. سرامیک به تمامی مواد غیر آلی و غیر فلزی که عموما در روند تبدیل نیاز به حرارتهای بالا دارند گفته می شود .مهندسین سرامیک بر روی موادی گوناگون از شیشه آلات گرفته تا قطعات اتومبیل و هواپیما ،‌ خطوط ارتباطی فیبر نوری ، کف پوش و عایقهای الکتریکی کار می کنند  .

 

تحصیل در این رشته:
به طور کلی در مقطع کارشناسی ارشد این رشته دارای گرایش های زیر می باشد: شکل دادن فلزات-ریخته گری- جوشکاری- استخراج فلزات - سرامیک- حفاظت و خوردگی مواد- شناسایی- انتخاب وروش ساخت مواد فلزی.

 

دانش آموختگان مهندسی خوردگی و حفاظت مواد در زمینه های زیر توانایی کسب می کنند:
     •اصلاح وبهبود خواص آلیاژهای مورد استفاده در صنعت از نظر خوردگی
     •حفاظت فلزات و آلیاژها در محیط های مورد استفاده (ممانعت کننده (
     •حفاظت کاتدی و آندی خصوصا در مورد لوله های زیرزمینی و تاسیسات دریایی
     •کاربرد پوشش های مختلف غیر فلزی در صنایع
     •تهیه مواد کاهش دهنده خوردگی ، مواد پاک کننده ، مواد آبکاری ، پوشش ها و بهبود کیفیت آنها.

 

دانش آموختگان مهندسی مواد - شناسایی ، انتخاب و روش ساخت مواد فلزی ، در زمینه های زیر توانایی کسب می کنند:
     •طراحی و ارائه روش های ساخت .
     •بررسی علل تخریب و ارائه روش های مناسب برای جلوگیری از آن
     •همکاری در زمینه ؤ طراحی ، تاؤسیس و گسترش مراکز صنعتی و آموزش کشور

 

دانش آموختگان مهندسی شکل دادن فلزات ، توانایی انجام امور تخصصی در زمینه های زیر را کسب می نمایند:
     •تحلیل و طراحی فرآیندهای شکل دادن از قبیل آهنگری ، نورد، اکستروژن ، شکل دادن ورق و جز آن
     •تحلیل اثر پارامترهای مختلف بر فرآیندهای شکل دهی فلزات
     •تحلیل رفتار میکرو و ماکرو فلزات به هنگام شکل دادن و کنترل ساختار و بهبود خواص مکانیکی
     •تحلیل قابلیت شکل پذیری و کارپذیری سرد و گرم فلزات و آلیاژها
     •پژوهش درباره روش های شکل دهی از قبیل روش های سریع شکل دهی ، سوپر پلاستیک و به کارگیری آنها در صنایع داخلی

 

دانش آموختگان متالورژی و مواد - استخراج فلزات در زمینه های زیر توانایی کسب می کنند:
     •مبانی علمی و تکنولوژی فرآیندهای تهیه و تصفیه فلزات شامل تئوری فرآیندهای پیرومتالورژی ، هیدروالکترو متالورژی و پژوهش در این زمینه ها
     •اصول شبیه سازی فرآیندهای متالورژی استخراجی
     •بررسی فنی و اقتصادی تولید فلزات

 

دوره کارشناسی ارشد “جوشکاری ” به منظور تربیت نیروهای متخصص در زمینه اتصالات مواد مختلف (اعم از فلزی و غیر فلزی ) برای صنایع و مراکز تحقیقاتی و آموزشی برنامه ریزی شده است .

 

دانش آموختگان این گرایش در زمینه های زیر توانائی کسب می کنند:
     •طراحی و ارائه روش های اتصالات مواد در ساخت و تولید بر مبنای استانداردهای بین المللی
     •بررسی علل تخریب در اتصالات و ارائه روش های مناسب برای جلوگیری از آنها
     •آزمایش های کنترل کیفی بر مبنای استانداردهای بین المللی و تعیین کیفیت قطعه کار
     •بهینه سازی شرایط جوشکاری در واحدهای مختلف صنعتی و نوآوری در صنایع
     •فعالیت های آموزشی و تحقیقاتی در مراکز آموزش عالی و تحقیقاتی و صنایع کشور در رابطه با علوم و فنون اتصالات و کنترل کیفی آنها.

 

دانش آموختگان گرایش کارشناسی ارشد ریخته گری در زمینه های زیر توانایی کسب می کنند:
     •فزایش بهره وری واحدهای صنعتی ریخته گری در کشور
     •طراحی قطعات ریخته گری وانتخاب مواد و روش ریخته گری مناسب برای تولید آنها
     •بررسی علل ایجاد عیوب در قطعات ریخته گری وارائه راه های مناسب برای رفع آنها
     •طراحی و برنامه ریزی ذوب و ریخته گری آلیاژهای پیشرفته و جدید مهندسی
     •طراحی واحدهای صنعتی ریخته گری
     •برنامه ریزی در جهت تقویت سطح علمی واحدهای صنعتی ریخته گری در کشور
     •تشکیل و ارتقای سطح واحدهای خدمات مهندسی و مراکز تحقیقاتی ریخته گری
     •فعالیت های آموزشی وتحقیقاتی در مراکز آموزش عالی و مؤسسات تحقیقاتی کشور

 

دانشگاهها
برخی از دانشگاههایی که از طریق آزمون سراسری اقدام به پذیرش دانشجو در گرایشهای مختلف این رشته می کنند عبارتند از: دانشگاه تربیت مدرس- دانشگاه تهران- دانشگاه سمنان- دانشگاه علم و صنعت- دانشگاه صنعتی شریف- دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی- دانشگاه اصفهان

 

فرصتهای شغلی
امروزه مهندسی متالورژی و مواد، نقشی کلیدی در پیشرفت صنایع فوق مدرن و جدید مانند   صنایع هسته‌ای، صنایع انرژی، تکنولوژی پزشکی و کاربرد‌های فضای و نظامی داشته و   تحقیقات کاربردی و پایه‌ای‌ در متالورژی و مواد، پیوسته افق‌های جدیدی را فرآوری   پیشرفت تمدن بشری‌ گشوده است  .
از آنجائیکه مواد ، واحدهای سازنده تمامی تولیدات می باشند ، مهندسین مواد در طیف وسیعی از صنایع تولید کننده به کار مشغولند. درصد بالائی از این مهندسین در صنایع مربوط به فلز ، قطعات الکترونیکی ، وسائل حمل و نقل تجهیزات صنعتی کارمی کنند  . نیاز به مهندسین مواد در کار تولید مواد جدید برای مواد الکترونیکی وپلاستیکی رو به افزایش است.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

     
 

آشنایی با رشته ی مهندسی نفت، گرایش های مختلف آن و دروس تخصصی مرتبط  

 
     

 

 

 

حیات در کره زمین که مدام در جنب و جوش و حرکت است،‌ بیشترین انرژی جنبشی، گرمایی و شیمیایی خود را از نفت می‌گیرد. در واقع به یاری این ماده حیاتی است که کوچکترین موتور ماشین تا غول‌آساترین ناوگان‌های سنگین به حرکت در می‌آید و هزاران نوع تولیدات و مصنوعات صنایع سنگین و جدید پتروشیمی، کودهای شیمیایی، فرآورده‌های دارویی،‌ پارچه‌ها و الیاف مصنوعی، ‌پلاستیک‌ها،‌ چسب‌ها،‌ فرآورده‌های بهداشتی و آرایشی و پوشش‌های استحفاظی ساخته می‌شود. خوشبختانه کشور ما که در دل خلیج نفت خیز فارس آرمیده است، به عنوان یکی از منابع و معادن بزرگ نفت و گاز جهان به شمار می‌رود. از همین رو تربیت نیرو انسانی متخصص و کارآمد برای بهره‌برداری درست و بهینه از این سرمایه خداداد و جوابگویی افراد به نیاز‌های آتی صنعت نفت کشور، بسیار ضروری است. به همین منظور مجموعه کارشناسی مهندسی نفت که دارای چهار گرایش مهندسی اکتشاف نفت، مهندسی استخراج نفت ـ مخازن نفت، مهندسی استخراج نفت ـ حفاری و مهندسی استخراج نفت ـ بهره‌برداری از منابع نفت می‌باشد،‌ در دانشگاه صنعت نفت از سال 1378 دایر شده است. اساس‌ دروس‌ این رشته در همه گرایش‌ها مبتنی‌ بر مکانیک‌ سیالات‌، دینامیک‌ گازها، ترمودینامیک‌ سیالات‌، انتقال‌ جرم‌ و اقتصاد مهندسی‌ است‌ و هدف‌ آن‌ تربیت‌ مهندسین‌ کارآمدی‌ است‌ که‌ بتوانند روش‌های‌ بهینه‌ بهره‌برداری‌ از منابع‌ نفت‌ و گاز را طراحی‌ و اجرا کنند.

 

دروس‌ مشترک‌ در‌ گرایش‌های‌ مختلف‌ مهندسی‌ نفت
ریاضی‌ عمومی‌، معادلات‌ دیفرانسیل‌، ریاضیات‌ مهندسی‌، شیمی‌ عمومی‌، شیمی‌ آلی‌، فیزیک‌، برنامه‌نویسی‌ کامپیوتر، زمین‌شناسی‌ عمومی‌، موازنه‌ انرژی‌ و مواد، استاتیک‌ و مقاومت‌ مصالح‌، ترمودینامیک‌، مکانیک‌ سیالات‌، انتقال‌ حرارت‌، کنترل‌ فرآیندها، زمین‌شناسی‌ نفت‌ ، مبانی‌ فرآیندهای‌ صنایع‌ نفت‌، خواص‌ سنگ‌های‌ مخزن‌، خواص‌ سیالات‌ مخزن‌، کارگاه‌ عمومی‌ ، کاربرد ریاضیات‌ در مهندسی‌ شیمی‌، مبانی‌ چاه‌ آزمایی‌، نمودارگیری‌ چاه‌ ، مهندسی‌ مخازن‌، زمین‌شناسی‌ ساختمان‌.

 

گرایش‌ مهندسی‌ اکتشاف
اولین‌ مرحله‌ برای‌ بهره‌برداری‌ یا برداشت‌ نفت‌، کشف‌ حوزه‌های‌ نفتی‌ است‌ که‌ این‌ کار توسط‌ لرزه‌ نگاری‌ انجام‌ می‌گیرد. مهندسین‌ اکتشاف‌، امواج‌ صوتی‌ را به‌ اعماق‌ زمین‌ فرستاده‌ و سپس‌ امواج‌ برگشتی‌ را اندازه‌گیری‌ و پردازش‌ می‌کنند تا به‌ وجود یا عدم‌ وجود نفت‌ در درون‌ زمین‌ پی‌ ببرند. این‌ گرایش‌ ارتباط‌ نزدیکی‌ با زمین‌شناسی‌ دارد.
دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ مهندسی‌ اکتشاف
ژئوفیزیک‌، ژئوشیمی‌ آلی‌ (نفت‌)، تخمین‌ و ارزیابی‌ ذخایر نفتی‌، زمین‌شناسی‌ ایران‌ و مناطق‌ همجوار، روش‌های‌ افزایش‌ برداشت‌ از مخازن‌، عملیات‌ زمین‌شناسی‌ ایران‌، مهندسی‌ مخازن‌ نفت‌، میکروپالئونتولوژی‌، اصول‌ حفاری‌، گل‌ حفاری‌ و سیمانکاری‌ چاه‌ها، زمین‌شناسی‌ نفت‌، چاه‌نگاری‌، زمین‌شناسی‌ مهندسی‌، زمین‌ ساخت‌، مکانیک‌ محیط‌های‌ ناپیوسته‌ سنگی‌، زمین‌شناسی‌ مناطق‌ دریایی‌، زمین‌شناسی‌ عمومی‌، سنگ‌شناسی‌ (رسوبی‌ ـ آذرین‌ و دگرگونی‌)، کانی‌شناسی‌، برداشت‌ زمین‌شناسی‌، زمین‌شناسی‌ ساختمانی‌، فتوژئولوژی‌ و سنجش‌ از راه‌ دور، پتروفیزیک‌،مکانیک‌ سیالات‌‌، فسیل‌شناسی‌(دیرینه‌شناسی‌)، رسوب‌شناسی‌، چینه‌شناسی‌، بررسی‌ فنی‌ ـ اقتصادی‌، مبانی‌ مهندسی‌ نفت‌، زمین‌شناسی‌ زیرزمینی‌.

 

گرایش‌ مهندسی‌ حفاری
طراحی‌ تجهیزات‌ حفاری‌ و انجام‌ عملیات‌ در مناسبترین‌ شرایط‌ و ارزیابی‌ اثرات‌ تکنولوژی‌ حفاری‌ و استخراج‌ بر محیط‌ زیست‌ کشور و ارائه‌ راه‌های‌ مناسب‌ برای‌ جلوگیری‌ از تخریب‌ آن‌، جزو فعالیت‌های‌ این‌ گرایش‌ است‌. یک‌ مهندس‌ حفار روش‌هایی‌ را ارائه‌ می‌دهد که‌ هزینه‌ حفاری‌ را پایین‌ و راندمان‌ کار را بالا می‌برد.
دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ مهندسی‌ حفاری
مبانی‌ مهندسی‌ برق‌، دینامیک‌، مهندسی‌ حفاری‌ ، سیمان‌ حفاری‌، گل‌ حفاری‌، مهندسی‌ حفاری‌ پیشرفته‌ ، اسیدکاری‌ در عملیات‌.

 

گرایش‌ مهندسی‌ مخازن‌ نفت‌
دانش‌ مهندسی‌ مخازن‌ به‌ این‌ می‌پردازد که‌ ما در یک‌ حوزه‌ نفتی‌ در اعماق‌ زمین‌ مثلاً در عمق‌ 2 یا 3 هزار متری‌ چه‌ مقدار نفت‌ و گاز داریم‌ و چه‌ مقدار از آن‌ قابل‌ دسترسی‌ می‌باشد و با چه‌ سرعتی‌ می‌توان‌ از مخزن‌ مورد نظر برداشت‌ کرد؟ مهندسی‌ نفت‌ گرایش‌ مخازن‌، نوع‌ مخزن‌ نفت‌ یا گاز و همچنین‌ فشار، دما و عمق‌ آن‌ از سطح‌ زمین‌ را مشخص‌ می‌کند زیرا موارد فوق‌ در نحوه‌ برداشت‌ و استخراج‌ نفت‌ از مخازن‌ تأثیر دارد.
دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ مهندسی‌ مخازن‌ نفت
مکانیک‌ سیالات‌ دو فازی‌، انتقال‌ جرم‌، ترمودینامیک‌، مهندسی‌ مخازن‌، مطالعات‌ مخازن‌، عملیات‌ بهره‌برداری‌، روش‌های‌ افزایش‌ وبرداشت‌ مخازن‌، مدیریت‌ و صیانت‌ از مخازن‌. گرایش‌ مهندسی‌ بهره‌برداری‌ از منابع‌ نفت‌ امروزه‌ اکثر مخازن‌ نفت‌ کشور ما دچار افت‌ فشار شده‌اند به‌ همین‌ دلیل‌ نفت‌ به‌ صورت‌ طبیعی‌ به‌ سطح‌ زمین‌ نمی‌رسد و در نتیجه‌ حضور مهندسین‌ بهره‌برداری‌ از منابع‌ نفت‌، یک‌ ضرورت‌ اجتناب‌ ناپذیر است‌. افرادی‌ که‌ با استفاده‌ از روش‌های‌ علمی‌ بهتر و اصولی‌تر، از مخازن‌ نفتی‌ بهره‌برداری‌ می‌کنند.

 

دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ مهندسی‌ بهره‌برداری‌ از منابع‌ نفت‌
مکانیک‌ سیالات‌ دوفازی‌، اصول‌ ژئوفیزیک‌ اکتشافی‌، مهندسی‌ مخازن‌ ، مهندسی‌ حفاری‌، عملیات‌ بهره‌برداری‌، روش‌های‌ افزایش‌ و برداشت‌ از مخازن‌، تخمین‌ مخازن‌ در چاه‌های‌ اکتشافی‌، آزمایشگاه‌ نفت‌.

 

توانایی‌های‌ لازم‌
علاوه‌ بر دو درس‌ ریاضی‌ و فیزیک‌ که‌ دو درس‌ پایه‌ در تمامی‌ رشته‌های‌ مهندسی‌ از جمله‌ رشته‌ مهندسی‌ نفت‌ است‌، درس‌ زبان‌ انگلیسی‌ نیز در این‌ رشته‌ اهمیت‌ ویژه‌ای‌ دارد. در ضمن‌ به‌ دلیل‌ اینکه‌ نوع‌ کار فارغ‌التحصیلان‌ این‌ رشته‌ سنگین‌ است‌ و محیط‌ کارشان‌ نیز خارج‌ از شهر است‌، دانشجویان‌ این‌ دانشگاه‌ از بین‌ داوطلبان‌ مرد انتخاب‌ می‌شوند. برای‌ مثال‌ یک‌ مهندس‌ حفاری‌ در وزارت‌ نفت‌ باید 15 روز خارج‌ از شهر و دور از خانواده‌ باشد و سپس‌ یک‌ هفته‌ مرخصی‌ دارد.

 

موقعیت‌ شغلی‌ در ایران‌
قطعاً اولین‌ بازار کار موجود برای‌ فارغ‌التحصیلان‌ این‌ رشته‌ وزارت‌ نفت‌ است‌ اما دانشگاه‌ صنعت‌ نفت‌ در حال‌ حاضر دانشجویان‌ این‌ رشته‌ را بورسیه‌ نمی‌کند بلکه‌ اگر سطح‌ علمی‌ دانشجویی‌ خوب‌ باشد، در نهایت‌ جذب‌ وزارت‌ نفت‌ می‌شود. البته‌ در حال‌ حاضر بیش‌ از 70 درصد از دانشجویان‌ جذب‌ وزارت‌ نفت‌ می‌شوند و مابقی‌ آنها نیز جذب‌ صنایع‌ شیمایی‌ خصوصی‌ می‌شوند چرا که‌ بیشتر واحدهای‌ رشته‌ مهندسی‌ نفت‌ با رشته‌ مهندسی‌ شیمی‌ مشترک‌ است.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

     
 

آشنایی با رشته ی مهندسی شیمی، گرایش های مختلف آن و دروس تخصصی مرتبط  

 
     

 

 

 

آیا تصور می‌کنید که مهندسی شیمی؛ یعنی حفظ فرمول‌های ریز و درشت و کار در آزمایشگاه‌های شیمی؟ آیا فکر می‌کنید که دانشجویان این رشته باید شیفته علم شیمی باشند؟ اصلاً هیچ فکر کرده‌اید که چرا فقط داوطلبان گروه ریاضی و فنی می‌توانند وارد این رشته شوند؟ آیا می‌دانید که مهندسی شیمی زائیده ضرورت و نیاز صنعت مکانیک، الکترونیک و عمران است؟ برای مثال به مرور زمان صنعت به مهندس مکانیکی احتیاج پیدا کرد که از تحولات و فرآیند‌های شیمیایی اطلاع داشته باشد و بتواند دستگاه‌هایی را طراحی کند که در آنها فرآیندهای شیمیایی اتفاق می‌افتد.در نتیجه شروع به تربیت مهندسین مکانیکی کرد که بیش از معمول تحصیل کردگان این رشته از علم شیمی مطلع باشند. و این دسته از متخصصان،‌ همان مهندسین شیمی هستند.این رشته‌ با 9 گرایش‌ صنایع‌ غذایی‌، صنایع‌ شیمیایی‌ معدنی‌، صنایع‌ گاز، صنایع‌ پتروشیمی‌، صنایع‌ پلیمر، صنایع پالایش، طراحی‌ فرآیندهای‌ صنایع‌ نفت‌، بهره‌برداری‌ از منابع‌ نفت‌ و شیمیایی‌ سلولزی‌؛ یکی‌ از رشته‌های‌ گسترده‌ دانشگاهی‌ است‌. البته‌ در دوره‌ کارشناسی‌ هر یک‌ از گرایش‌های‌ فوق‌، تنها 12 یا 13 واحد تخصصی‌ دارند و بیشتر واحدهایشان‌ مشترک‌ است‌.
گرایش‌ صنایع‌ شیمیایی‌ معدنی‌ اکتشاف‌ و استخراج‌ مواد معدنی‌ به‌ رشته‌ معدن‌ باز می‌گردد، اما فرآورده‌های‌ مواد معدنی‌ در حیطه‌ مهندسی‌ شیمی‌ گرایش‌ شیمیایی‌ معدنی‌ قرار دارد. هر کارخانه‌ تولید مواد غیرآلی‌ مثل‌ سیمان‌، گچ‌، شیشه‌ نسوز و دیرگداز دارای‌ یک‌ فرآیند است‌؛ یعنی‌ از زمانی‌ که‌ مواد اولیه‌ وارد کارخانه‌ می‌شود تا زمانی‌ که‌ محصول‌ خارج‌ می‌گردد، فرآیندی‌ روی‌ آن‌ انجام‌ می‌گیرد که‌ طراحی‌ این‌ فرآیند برعهده‌ مهندس‌ شیمی‌ صنایع‌ شیمیایی‌ معدنی‌ است. همچنین‌ تولید هر ماده‌ معدنی‌ مثل‌ کودهای‌ شیمیایی‌ معدنی‌، حشره‌کش‌ها، نمک‌ها، رنگ‌های‌ معدنی‌ و حتی‌ لعاب‌ روی‌ کاشی‌ها در حیطه‌ کار مهندس‌ شیمی‌ این‌ گرایش‌ قرار دارد.

 

درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل
دروس‌ مشترک‌ در‌ گرایش‌های‌ مختلف‌ مهندسی‌ شیمی‌
ریاضیات‌ عمومی‌، شیمی‌ عمومی‌، فیزیک‌، معادلات‌ دیفرانسیل‌، ترمودینامیک‌، موازنه‌ انرژی‌ و مواد، ریاضیات‌ مهندسی‌، نقشه‌کشی‌ صنعتی‌، برنامه‌نویسی‌ و شناخت‌ کامپیوتر، شیمی‌ آلی‌، استاتیک‌ و مقاومت‌ مصالح‌، مکانیک‌ سیالات‌، انتقال‌ حرارت‌، شیمی‌ تجزیه‌، شیمی‌ فیزیک‌، انتقال‌ جرم‌، عملیات‌ واحد ، کنترل‌ فرآیندها، طرح‌ و اقتصاد مهندسی‌، کاربرد ریاضیات‌ در مهندسی‌ شیمی‌، کارگاه‌، پروژه‌ یا طراحی‌ پروژه‌. (بسیاری‌ از دروس‌ این‌ رشته‌ همراه با آزمایشگاه‌ است‌.)

 

دروس تخصصی گرایش صنایع شیمیایی معدنی
مهندسی احتراق، صنایع شیمیایی معدنی، عملیات واحد صنعتی مکانیکی.

 

 گرایش‌ صنایع‌ پتروشیمی‌
وظیفه‌ مهندسی‌ پتروشیمی،‌ طراحی‌ دستگاه‌ها و فرآیند تولید مواد مختلف‌ از جمله‌ کودهای‌ شیمیایی‌، شوینده‌ها، فرآورده‌های‌ پلیمری‌ (مواد اولیه‌ پلاستیک‌ها، لاستیک‌ها و الیاف‌ مصنوعی‌) و مواد شیمیایی‌ (اسیدها، حلال‌ها) از نفت‌ و برش‌های‌ نفتی‌ است‌. دروس‌ تخصصی‌ دانشجویان‌ این‌ رشته‌ بیشتر در مورد کاتالیزورهای‌ صنعتی‌ است‌ که‌ در رآکتورها به‌ کار می‌رود.
دروس تخصصی گرایش صنایع پتروشیمی
فرآیندهای پتروشیمی، مقدمات و پالایش، مبانی و تکنولوژی پلیمر

 

 گرایش‌ صنایع‌ گاز
عمق‌ چاهی‌ که‌ برای‌ استخراج‌ گاز زده‌ می‌شود، قطر لوله‌ای‌ که‌ گاز را از چاه‌ به‌ پالایشگاه‌ یا از پالایشگاه‌ به‌ شبکه‌های‌ شهری‌ منتقل‌ می‌کند، نحوه‌ انتقال‌ گاز از چاه‌ به‌ پالایشگاه‌، نحوه‌ گرفتن‌ گازCO2 از این‌ ماده‌ (برای‌ جلوگیری‌ از خورده‌ شدن‌ لوله‌ها)، نحوه‌ شیرین‌ کردن‌ گاز ترش ( گاز اولیه‌ای که از چاه استخراج می‌شود و قابل مصارف شهری و ... نیست) همه‌ در حیطه‌ فعالیت‌ یک‌ مهندس‌ شیمی‌ گرایش‌ گاز قرار دارد.
دروس تخصصی گرایش صنایع گاز
انتقال و توزیع گاز، فرآیند گاز، مهندسی احتراق

 

گرایش‌ صنایع‌ پلیمر
این‌ گرایش‌ تا سال‌ 1362 یکی‌ از گرایش‌های‌ مهندسی‌ شیمی‌ بود، اما در حال‌ حاضر به‌ عنوان‌ یک‌ رشته‌ مستقل‌ با دو گرایش‌ صنایع‌ پلیمری‌ و تکنولوژی‌ و علوم‌ رنگ‌ در دانشگاه‌ها و مراکز آموزش‌ عالی‌ ارائه‌ می‌شود. البته‌ هنوز در تعداد محدودی‌ از دانشگاه‌های‌ کشور، مهندسی‌ پلیمر یکی‌ از گرایش‌های‌ مهندسی‌ شیمی‌ است‌ و دانشجویان‌ این‌ گرایش‌ نهایتاً در یکی‌ از زمینه‌های‌ پلیمر مثل‌ فرایند شکل‌دهی‌ پلیمر یا طراحی‌ واحدهای‌ صنعتی‌ تولید پلیمر تبحر پیدا می‌کنند.

 

گرایش‌ شیمیایی‌ سلولزی‌
یک‌ مهندس‌ شیمی‌ گرایش‌ شیمیایی‌ سلولزی‌ در زمینه‌ تبدیل‌ چوب‌ به‌ کاغذ تخصص‌ دارد. به‌ همین‌ دلیل‌ نیز محل‌ تحصیل‌ دانشجویان‌ این‌ رشته‌ در دانشکده‌ فنی‌ پردیس 3 واقع‌ در استان‌ گیلان‌ ـ رضوان‌شهر (چوکا) می‌باشد. قسمت‌ عمده‌ چوب‌ از سلولز تشکیل‌ شده‌ است‌. همچنین‌ ضایعات‌ کشاورزی‌ مثل‌ پوست‌ برنج‌، سبوس‌ برنج‌ و ضایعات‌ برگ‌ درختان‌ دارای‌ مقادیر قابل‌ توجهی‌ سلولز است‌ که‌ این‌ ضایعات‌ در بسیاری‌ از نقاط‌ به‌ عنوان‌ یک‌ عنصر مزاحم‌ سوزانده‌ شده‌ و باعث‌ آلودگی‌ محیط‌ زیست‌ می‌شود. اما امروزه‌ در کشورهای‌ دیگر از همین‌ ضایعات‌ برای‌ تولید یک‌ نوع‌ سوخت‌ به‌ نام‌ "اتانول‌" که‌ در ترکیب‌ با بنزین‌، سوخت‌ بسیار خوبی‌ است‌؛ استفاده‌ می‌شود. و در این‌ فرآیند مهندسین‌ شیمیایی‌ سلولزی‌ نقش‌ بسیار مهمی‌ را برعهده‌ دارند.

 

 گرایش‌ صنایع‌ غذایی
یکی‌ از کاربردهای‌ مهندسی‌ شیمی‌ در تولید مواد غذایی‌ و بخش‌های‌ صنایع‌ غذایی‌ مانند میکروبیولوژی‌ غذا، شیمی‌ غذا و کنترل‌ کیفی‌ صنایع‌ غذایی‌ است‌. برای‌ مثال‌ در سوپرمارکت‌ها و فروشگاه‌ها، مواد غذایی‌ بیشتر به‌ حالت‌ کنسرو وجود دارد که‌ تهیه‌ این‌ کنسروها با حفظ‌ اصول‌ ایمنی‌ و بهداشتی‌ نیاز به‌ یکسری‌ محاسبات‌ دارد که‌ این‌ محاسبات‌ توسط‌ یک‌ مهندس‌ شیمی‌ صنایع‌ غذایی‌ انجام‌ می‌گیرد. همچنین‌ طراحی‌ دستگاه‌هایی‌ که‌ فرآیند خشک‌ کردن‌ را انجام‌ می‌دهند مثل‌ غذاهای‌ بچه‌ که‌ به‌ صورت‌ پودر تهیه‌ می‌شود و طراحی‌ دستگاه‌های‌ استریلیزه‌، پاستوریزه‌ و منجمدکننده‌ برعهده‌ متخصصین‌ همین‌ رشته‌ است.
دروس تخصصی گرایش صنایع غذایی
میکروبیولوژی عمومی، شیمی مواد غذایی، میکروبیولوژی مواد غذایی، صنایع غذایی، بیوشیمی مواد غذایی، تغذیه وبهداشت

 

 گرایش‌ پالایش
گرایش‌ پالایش‌ به‌ طراحی‌ پالایشگاه‌ها باز می‌گردد. یعنی‌ دانشجوی‌ این‌ گرایش‌، شیوه‌ طراحی‌ دستگاه‌هایی‌ مثل‌ برج‌های‌ تقطیر، دستگاه‌های‌ جداکننده‌ مایعات‌ از مایعات‌ و گازها از مایعات‌ را می‌آموزد؛ دستگاه‌هایی‌ که‌ مشتقات‌ ئیدروکربنی‌ مثل‌ بنزین‌ و گازوئیل‌ و مواد سنگین‌تر مثل‌ قیر و شوینده‌ها را از نفت‌ خام‌ جدا ساخته‌ و به‌ دست‌ می‌آورد.
دروس تخصصی گرایش پالایش
مهندسی احتراق، مهندسی پالایش، فرآیندهای پالایش

 

 گرایش‌ بهره‌برداری‌ از منابع‌ نفت‌
مهندس‌ بهره‌برداری‌ از منابع‌ نفت‌ مهندسی‌ است‌ که‌ راه‌ها و روش‌های‌ بهره‌برداری‌ بهینه‌ از مخازن‌ نفت‌ را ارائه‌ می‌دهد. در واقع‌ یک‌ مهندس‌ بهره‌برداری‌ از نفت‌ با توجه‌ به‌ نوع‌ مخزن‌ نفت‌ تعیین‌ می‌کند که‌ به‌ یاری‌ کدام‌ یک‌ از روش‌های‌ موجود؛ تزریق‌ گاز، تزریق‌ آب‌، تزریق‌ مواد پلیمری‌ یا ازدیاد حرارت‌ می‌توان‌ نفت‌ را راحتتر و مقرون‌ به‌ صرفه‌تر بهره‌برداری‌ کرد. امروزه‌ اکثر مخازن‌ نفت‌ کشور ما دچار افت‌ فشار شده‌اند. به‌ همین‌ دلیل‌ نفت‌ به‌ صورت‌ طبیعی‌ به‌ سطح‌ زمین‌ نمی‌رسد و در نتیجه‌ حضور مهندسین‌ بهره‌برداری‌ از منابع‌ نفت‌، یک‌ ضرورت‌ اجتناب‌ناپذیر است‌.

دروس تخصصی گرایش بهره‌برداری از منابع نفت

مهندسی مخازن هیدروکربوری، ازدیاد برداشت، حفاری و تولید، شبیه‌سازی مخازن نفتی، خواص ترمودینامیکی سیالات نفتی.

 

 گرایش‌ طراحی‌ فرآیندهای‌ صنایع‌ نفت
فرآیند یعنی‌ عملکرد یا روش‌ و طریقی‌ که‌ بتوان‌ به‌ یاری‌ آن‌ ماده‌ای‌ را از حالتی‌ به‌ حالت‌ دیگر تغییر شکل‌ داد و منظور از مهندس‌ طراحی‌ فرآیندهای‌ صنایع‌ نفت‌ یعنی‌ فردی‌ که‌ روش‌ این‌ تغییر و تحول‌ را طراحی‌ کند. چون‌ برای‌ تبدیل‌ یک‌ ماده‌ از حالت‌ اولیه‌ به‌ حالتی‌ خاص‌ لازم‌ است‌ که‌ دستگاه‌هایی‌ طراحی‌ شده‌ و محاسباتی‌ انجام‌ بگیرد تا بتوان‌ به‌ نتیجه‌ مطلوب‌ دست‌ یافت‌. طراحی‌ صنایعی‌ که‌ بطور مستقیم‌ یا غیر مستقیم‌ وابسته‌ به‌ نفت‌ خام‌ یا فرآورده‌های‌ پالایشگاه‌ یا صنایع‌ پتروشیمی‌ است‌ به‌ مهندس‌ شیمی‌ گرایش‌ طراحی‌ فرآیندها مربوط‌ می‌شود. یک‌ مهندس‌ شیمی‌ گرایش‌ طراحی‌ فرآیندهای‌ صنایع‌ نفت‌، واکنش‌های‌ خاصی‌ را از شیمیست‌ها می‌گیرد و با توجه‌ به‌ شرایط‌ محیطی‌، اقتصادی‌ و ... بهترین‌ روش‌ تولید مواد شیمیایی‌ و خالص‌سازی‌ آنها را پیدا کرده‌ و پیاده‌ می‌کند.
دروس تخصصی گرایش طراحی فرآیندهای نفت
فرآیندهای پالایش نفت و گاز، طراحی برج و مبدل، تعیین مشخصات دستگاه‌ها، سیستم‌های اندازه‌گیری.

 

توانایی‌های‌ لازم
رشته‌ مهندسی‌ شیمی‌ برخلاف‌ تصور عامه‌ مردم‌ بیش‌ از آن‌ که‌ در ارتباط‌ با علم‌ شیمی‌ باشد همچون‌ رشته‌های‌ مهندسی‌ دیگر در ارتباط‌ با علم‌ ریاضی‌ است‌. به‌ همین‌ دلیل‌ یک‌ دانشجوی‌ مهندسی‌ شیمی‌ در درجه‌ اول‌ باید در درس‌ ریاضی‌ قوی‌ باشد و دو درس‌ فیزیک‌ و شیمی‌ در مراحل‌ بعدی‌ قرار دارد. شاید جالب باشد که بدانید، دانشجویان مهندسی شیمی نسبت به دانشجویان رشته‌های مهندسی دیگر، تنها 9 واحد بیشتر شیمی می‌خوانند. در مقابل، ریاضی در این رشته بسیار اهمیت دارد چون یک مهندس شیمی برای طراحی رآکتور، برج و مبدل نیاز به دانش ریاضی دارد.همچنین دانشجوی این رشته باید دقت نظر زیادی داشته باشد زیرا در مهندسی شیمی علاوه بر آزمایش‌هایی در مقیاس بزرگ، آزمایش‌هایی در مقیاس کوچک نیز وجود دارد. برای مثال در شیمی تجزیه، بعضی از آزمایش‌ها در حد میلیونیم "P.P.M" است بدون شک در چنین آزمایشی اگر یک صدم گرم نیز اشتباه بشود،‌ خطا افزایش پیدا کرده و آزمایش به هم می‌ریزد.

 

موقعیت‌ شغلی‌ در ایران
هرکارخانه‌ تولیدی‌ اعم‌ از کوچک‌ یا بزرگ‌ نیاز به‌ یک‌ مهندس‌ شیمی‌ دارد. چون‌ تقریباً تمام‌ فرایندهای‌ نوین‌ از مواد شیمیایی‌ استفاده‌ می‌کنند. کشور ما نیز به‌ عنوان‌ یک‌ کشور نفت‌خیز برای‌ استخراج‌، پالایش‌، انتقال‌ نفت‌ و همچنین‌ برای‌ تبدیل‌ نفت‌ به‌ فرآورده‌های‌ شیمیایی‌ که‌ دارای‌ ارزش‌ افزوده‌ بسیار زیادی‌ هستند، نیاز به‌ مهندسین‌ شیمی‌ دارد. فعالیت‌ در دو بخش‌ مهم‌ صنعت‌ یعنی‌ طراحی‌ رآکتورها و طراحی‌ دستگاه‌هایی‌ که‌ به‌ جداسازی‌ مواد می‌پردازند نیز تنها منحصر به‌ مهندسین‌ شیمی‌ می‌شود. علاوه‌ بر صنایع‌ نفت‌ و گاز و پتروشیمی‌، همه‌ کارخانه‌ها از جمله‌ کارخانه‌های‌ سیمان‌، سرامیک‌، صنایع‌ غذایی‌ و حتی‌ نیروگاه‌ها به‌ مهندس‌ شیمی‌ نیاز دارند. فارغ‌التحصیل‌ مهندسی‌ شیمی‌ گرایش‌ صنایع‌ غذایی‌ نیز بطور اختصاصی‌ می‌تواند در کارخانه‌های‌ تولید مواد غذایی‌ یا داروسازی‌ فعالیت‌ کند.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
 

 

 

 

     
 

آشنایی با رشته ی فناوری اطلاعات (IT)  

 
     

 

 

 

در هزاره سوم، فناوری اطلاعات (IT) به عنوان عمده‌ترین محور تحول و توسعه در جهان منظور شده است و دستاوردهای ناشی از آن، آن‌چنان با زندگی مردم عجین گردیده که روی‌گردانی از آن، اختلالی عظیم در جامعه و رفاه و آسایش مردم به وجود می‌آورد. برای مثال، کامپیوتری شدن بسیاری از امور جاری مردم، انجام بسیاری از کارهای روزمره بانکی با استفاده از اینترنت و شبکه‌های ارتباطی در منزل و خانه‌ها، آموزش الکترونیکی و مجازی و عدم نیاز به حضور در کلاس‌های درس، توسعه و ترویج تجارت الکترونیکی از نتایج و دستاوردهای فناوری اطلاعات است؛ عواملی که هرچند در مراحل اولیه رشد و تکامل قرار دارند اما در همین حد نیز در رفاه و آسایش انسان نقش بسیار مهمی دارند.از همین رو امروزه تمامی کشورها در زمینه فناوری اطلاعات و عمومیت بخشیدن به آن در جامعه تلاشی پیگیر دارند. در کشور ما نیز برای تربیت نیروی متخصص و کارآمد در زمینه IT و حرکت سریع در این عرصه, رشته IT در دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی ارائه می‌شود و در مقطع کارشناسی و کارشناسی ارشد دانشجو می‌پذیرد.فناوری اطلاعات یا IT که مخفف Information Technology می‌باشد, رشته‌ای است که تمام رشته‌های دانشگاهی را می‌تواند پوشش دهد. منتها از نظر عملیاتی یک رشته میان رشته‌ای, بین کامپیوتر و صنایع برق است که در این میان امور مربوط به تولید, پردازش, نگاهداشت و عرضه اطلاعات به مباحث کامپیوتری مرتبط می‌شود, بحث‌های مدیریت اطلاعات و فرآیندهای آن از سلسله بحث‌های رشته صنایع و رشته برق است و به خصوص گرایش مخابرات, انتقالات مرتبط با اطلاعات و داده‌ها را برعهده داردIT. را می‌توان استفاده بهینه از اطلاعات برای کاربردهای مختلف دانست, یعنی متخصص این رشته باید بتواند اطلاعات را جمع‌آوری, دسته‌بندی و پردازش کرده و به موقع از آن استفاده نماید از همین رو کارشناس این رشته باید مبانی کامپیوتر را بلد باشد. به عبارت دیگر هسته اصلی این رشته همان هسته اصلی مهندسی کامپیوتر است، منتها چون یکی از توانمندی‌های اصلی کارشناسی این رشته بهره‌وری به موقع و صحیح از اطلاعات است؛ دانشجوی IT باید دارای اطلاعات جنبی در زمینه‌های مختلف باشد.برای مثال, فردی که می‌خواهد از این تکنولوژی در تجارت الکترونیکی استفاده کند باید مدیریت بداند یا فردی که می‌خواهد از IT در آموزش از راه دور بهره ببرد, باید با روش‌های آموزش آشنا باشد.

 

توانایی‌های لازم

با توجه به ماهیت میان رشته‌ای مهندسی فناوری اطلاعات. دانشجوی این رشته لازم است که به دو مبحث علوم مدیریت و کامپیوتر علاقه‌مند باشد. همچنین باید در ریاضی توانمند بوده و قدرت تجزیه و تحلیل خوبی داشته باشد. زیرا به گفته "الکساندروف", - ریاضیدان و فیلسوف معاصر شوروی - علم ریاضی کاربرد فراوانی در سایر دانش‌ها, صنعت و در همه زمینه‌های مربوط به زندگی بشری دارد.برخی از استادان این رشته معتقدند که آزمون این رشته باید به صورت نیمه‌متمرکز برگزار گردد تا علاقه‌مندترین و مستعدترین داوطلبان وارد این رشته گردند. داوطلبانی که پیش از ورود به دانشگاه, با کامپیوتر آشنایی داشته و در این زمینه توانمند باشند.

 

موقعیت شغلی در ایران

اینجا یک شهر الکترونیکی است. شهری که آموزش, تفریحات, خرید و فروش و بخش قابل توجهی از ارتباطات آن الکترونیکی می‌باشد. در این شهر, فارغ‌التحصیلان IT حضوری فعال دارند. زیرا از سوار شدن به مترو و تاکسی تا خرید از فروشگاهی که در آن فروشنده‌ای حضور ندارد, به صورت الکترونیکی انجام می‌گیرد.این تصویری از آینده تمامی کشورهای جهان از جمله کشور ایران است. تصویری که بیانگر وجود فرصت‌های شغلی فراوان برای فارغ‌التحصیل IT است. البته یک مهندسی IT نه تنها در آینده, بلکه در حال حاضر نیز فرصت‌های شغلی فراوانی دارد.برای مثال, در حال حاضر وزارت بازرگانی در پی آن است که سیستم تجارت ایران را مثل کشورهای پیشرفته, الکترونیکی کند. این پروژه بسیار پیچیده است و نیاز به تعداد قابل توجهی متخصص IT دارد. تا جایی که اگر تمامی دانشجویان ما وارد بازار کار شوند, باز هم پاسخگوی نیاز این پروژه و پروژه‌های مشابه نخواهند بود. حتی در کارهایی ساده‌تر مثل مکانیزه شدن سیستم یک اداره, نیاز به متخصص این رشته است. کاری که در بعضی از سازمان‌ها آغاز شده اما هنوز سیستم هیچ سازمانی به طور کامل مکانیزه نشده است. به عبارت دیگر در حال حاضر همه چیز به سمت IT پیش می‌رود و به همین دلیل فارغ‌التحصیل این رشته اگر توانمند باشد, بیکار نخواهد ماند.


درس‌های این رشته در طول تحصیل

دروس پایه

ریاضی, معادلات دیفرانسیل , آمار و احتمالات مهندسی , فیزیک , کارگاه عمومی.

 

دروس اصلی

ساختمان‌های گسسته , مبانی کامپیوتر و برنامه‌سازی , زبان ماشین و برنامه‌نویسی سیستم, ساختمان داده‌ها, مدارهای منطقی, معماری کامپیوتر, برنامه‌سازی پیشرفته , سیستم‌های عامل, پایگاه داده‌ها, طراحی الگوریتم‌ها, مهندسی نرم‌افزار , شبکه‌های کامپیوتری, مبانی الکترونیک دیجیتال, هوش مصنوعی, اصول و مبانی مدیریت, مبانی اقتصاد مهندسی, آزمایشگاه شبکه, آزمایشگاه پایگاه داده‌ها, شیوه ارائه مطالب علمی و فنی, زبان تخصصی, آزمایشگاه سیستم عامل.

 

دروس تخصصی

مبانی فناوری اطلاعات , مهندسی فناوری اطلاعات, تجارت الکترونیکی, مدیریت و کنترل پروژه‌های فناوری اطلاعات , برنامه‌ریزی استراتژیک فناوری اطلاعات, آموزش الکترونیکی, محیط‌های چند رسانه‌ای, پروژه‌ فناوری اطلاعات, کارآموزی IT .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
 

 

 

 

     
 

آشنایی با رشته ی مهندسی کامپیوتر و گرایش های آن  

 
     

 

 

 

رشته مهندسی کامپیوتر که به طراحی و ساخت اجزای مختلف کامپیوتر می پردازد، لذا اهمیت بسیار زیادی در دنیای امروز برخوردار است. هدف از طی این دوره تربیت کارشناسانی است که در زمینه تحلیل، طراحی، ساخت و راه اندازی دستگاهها و مجموعه های سخت افزاری جدید، بررسی و شناخت مجموعه های سخت افزاری و نرم افزاری موجود، نگه داری، عیب یابی و تعمیر و اصلاح و توسعه فعالیت کنند.
طراحی، شبیه سازی، فرآوری، پردازش، سنجش، آموزش، ویرایش و ... همه مفاهیمی هستند که با بالاترین دقت و در کوتاهترین مدت زمان ممکن در برنامه های نرم افزاری کامپیوتر انجام می شوند. لذا هدف از این رشته تربیت نیروی متخصص برای انجام امور فوق است.


 
تواناییهای فارغ التحصیلان
 فارغ التحصیلان این مقطع، قابلیتها و تواناییهای زیادی دارند و چنانچه در مسیر مناسب هدایت شوند، قادر خواهد بود مشکلات زیادی را حل کنند. برخی از این تواناییها به شرح زیر است:
۱) بررسی و شناخت نرم افزارها و سخت افزارهای جدید و به کارگیری آنها.
۲) بررسی کمبودها و نیازهای نرم افزاری و سخت افزاری بخشهای صنعت و خدمات و تدوین نیازهای آنها، امکان سنجی و تعیین ابزار و نیروی انسانی لازم برای رفع کمبودها.
۳) تجزیه و تحلیل سیستمهای کوچک و متوسط نرم افزاری و سخت افزاری و ارائه راه حل مناسب برای اجرای آنها.
۴) طراحی مجموعه های کوچک و متوسط نرم افزاری و سخت افزرای و تولید طرحهای اجرایی برای انها.
۵) اجرای طرحهای کامپیوتری، نصب، آزمایش و آموزش آنها.
۶) پشتیبانی و نگه داری سیستمهای نرم افزاری شامل شناسایی خطاها، رفع خطاها و افزودن امکانات جدید به سیستمها.
۷) عیب یابی کامپیوترها و سیستمهای کامپیوتری و رفع عیبها.
۸) شناسائی فنون جدید طراحی و ساخت کامپیوتر و ارزیابی و به کارگیری آنها.
تواناییهای ذکر شده مربوط به کارشناسان نرم افزار و سخت افزار می باشد، اما روشن است که کارشناسان نرم افزار در محدوده مسائل نرم افزاری توانایی بیشتری دارند و برعکس کارشناسان سخت افزار در محدوده مسائل سخت افزاری از توانایی بیشتری برخوردارند.

 

ماهیت
کامپیوتر دارای دو جزء متفاوت سخت افزار و نرم افزار است. اجزاء فیزیکی و قابل لمس کامپیوتر مانند مدارها و بردهای الکترونیکی سخت افزار نامیده می شوند.
نرم افزار جزء غیرقابل لمس کامپیوتر است. نرم افزار برنامه ها و داده هایی است که به کامپیوتر فرمان می دهند که چه عملی را انجام دهد. یک مهندس نرم افزار یاد می گیرد که چگونه نرم افزارهای بزرگ و عظیم را طراحی و برنامه ریزی کند، تست و ارزیابی نهایی نماید و در نهایت مستند سازد.
پس بدین گونه نسبت که یک تعمیرکار کامپیوتری یک مهندس سخت افزار و یک اپراتور کامپیوتر یک مهندس نرم افزار تلقی گردد.
“نرم افزار در حقیقت روح و جان کامپیوتر است که به سخت افزار هویت می بخشد و اصولاً به برنامه ای گفته می شود که برای به کارگیری سخت افزار ساخته شده باشد.
نرم افزارها را می توان به دوره کلی دسته بندی کرد که عبارتند از : نرم افزارهای سیستمی و نرم افزارهای کاربردی.
نرم افزراهای سیستمی برنامه هایی هستند که کامپیوتر برای فعال شدن یا سرویس دادن به آن نیاز دارد و این دلیل از سوی سازندگان سیستم کامپیوتری عرضه می شوند و مهمترین آنها سیستم عامل، برنامه های سودمند و مترجم های زبان می باشد.
نرم افزارهای کاربردی نیز برنامه هایی هستند که کاربر یا خود آن ها را می نویسد یا شرکت های نرم افزاری آنها را تهیه کرده و برای فروش عرضه می کنند. این گونه برنامه ها معمولاً عمومیت برنامه های سیستم را نداشته و برای زمینه های مختلف مهندسی، علمی، تجاری، آموزشی، تفریحی و یا طراحی نوشته می شوند.”
“مهندسی سخت افزار در مقطع لیسانس به مطالعه و بررسی طراحی سخت افزاری، کنترل سخت افزاری و شبکه های کامپیوتری می پردازد. برای مثال یک مهندس سخت افزار می تواند طراحی سخت افزاری کند که با IC ها کار کند، با کامپیوتر کار کند و یا از دروازه های کامپیوتر استفاده نماید و در نهایت می تواند به طراحی مدارهای مجتمع دیجیتالی بپردازد. که البته به این بخش از سخت افزار بیشتر در مقطع کارشناسی ارشد و دکتری پرداخته می شود.”

 

گرایش های مقطع لیسانس
رشته مهندسی کامپیوتر در مقطع کارشناسی دارای دو گرایش سخت افزار و نرم افزار است که البته این دو گرایش در مقطع کارشناسی تفاوت قابل توجهی با یکدیگر ندارند.
“گرایش سخت افزار در برگیرنده فعالیت های آموزشی، پژوهشی و صنعتی در خصوص قطعات، بردها، تجهیزات و در نهایت سیستم های کامپیوتری در مقیاس های مختلف است و یکی از شاخه های مهم آن به نام معماری کامپیوتر (طراحی و ساخت کامپیوتر) می باشد.”
“هدف از گرایش نرم افزار کامپیوتر، آموزش و پژوهش در زمینه زبانهای مختلف برنامه نویسی، سیستم های عامل مختلف و طراحی انواع الگوریتم ها می باشد.”

 

آینده شغلی، بازار کار، درآمد
با توجه به گسترش روزافزون دنیای کامپیوتر امروزه بیش از هر زمان دیگری نیاز به متخصصان کامپیوتر احساس می شود. امروزه یک مهندس کامپیوتر اگر علاقمند به کار باشد، هیچ وقت با مشکل بیکاری روبه رو نمی شود. به خصوص مهندسین نرم افزار فرصت های شغلی بیشتری داشته و برای کارکردن نیاز به امکانات و تجهیزات زیادی ندارند. فرصت های شغلی این رشته به حدی گسترده و متعدد است که نه تنها فارغ التحصیلان این رشته به راحتی جذب بازار کار می شوند بلکه دانشجویان دو سال آخر این رشته نیز می توانند وارد بازار کار شده و فعالیت کنند. برای مهندسین سخت افزار هم امکان کار در شرکتهای تولید کننده قطعات و دستگاهها و مراکز صنعتی - تولیدی بسیار فراهم است و از نظر سطح درآمدی هم با توجه به دانش و پشتکار شخصی در حد قابل قبول و ایده آلی قرار دارند. از طرفی با توجه به استفاده روزافزون از شبکه اینترنت زمینه کار در این موضوع نیز بسیار مهیاست.

 

توانایی های جسمی، علمی، روانی و ... مورد نیاز و قابل توصیه
توانایی علمی

یک مهندس کامپیوتر باید سخت کوش و با پشتکار باشد چون رشته کامپیوتر رشته پویایی است و همیشه باید اطلاعاتش به روز بوده و به دنبال فراگرفتن مطالب جدید باشد. مهندس کامپیوتر باید پایه ریاضی قوی داشته و توانایی اش در زمینه فیزیک خوب باشد. همچنین لازم است فردی خلاق باشد تا بتواند مسایل را از راههای ابتکاری حل کند.

 

علاقمندیها
 مهندس کامپیوتر نرم افزار و سخت افزار باید به یادگیری و مطالعه علاقمند باشد تا پیشرفت در خور توجه داشته باشد. همچنین باید از جستجو و کاوش در مدارها و ریزساختارها استقبال کند و به کار با کامپیوتر علاقه داشته باشد.

 

توانایی مالی
با توجه به توضیحات گفته شده داشتن یک دستگاه کامپیوتر برای یک مهندس کامپیوتر امری ضروری به نظر می رسد ولی این گونه نیست که بدون داشتن کامپیوتر دانشجویان از ادامه تحصیل و پیشرفت باز بمانند.

 

وضعیت نیاز کشور به این رشته در حال حاضر
رشته کامپیوتر که باعث جهانی شدن اطلاعات و ارتباطات شده است ، رشته روز و رشته آینده است تا جایی که پیش بینی می شود تا ۱۰ سال دیگر در کشورهای پیشرفته مردم همان قدر که بر نیروی برق وابسته هستند به شبکه اینترنت وابسته خواهند شد. با توجه به توضیحات گفته شده روند رو به رشد استفاده از کامپیوتر در زندگی روزانه اشتغال و موقعیت کاری برای فارغ التحصیلان این رشته فراهم است تا در قالب شرکتهای تولیدکننده نرم افزار، شرکتهای تولیدکننده قطعات، مراکز صنعتی - تولیدی، شرکتها و موسسات خدماتی، مراکز آموزشی و ... مشغول به کار شده و فعالیت کنند. با توجه به پیشرفت کند ایران نسبت به جامعه جهانی کامپیوتر در سالهای اخیر نیاز به مهندسین خلاق و کوشا در این زمینه کاملاً احساس می شود.
روند رو به رشد استفاده از کامپیوتر در محافل عمومی و خصوصی، استفاده گسترده از شبکه اینترنت و زمینه های مرتبط با آن، فراهم آمدن شرایط آموزش و تجارت الکترونیک همه و همه دست به دست هم داده اند تا از اکنون چشم انداز روشنی نسبت به آینده این رشته وجود داشته باشد به نحوی که فعالان در این زمینه از آینده معلوم و مطمئنی برخوردار خواهند بود. تنها نگرانی به قسمت نرم افزار مربوط می شود که باید مهندسان خلاق ایرانی اقدام به تهیه نرم افزارهای گوناگون و کارآمد کرده تا تنها مصرف کننده صرف نباشیم.

 

نکات تکمیلی
“بعضی از افراد تصور می کنند که مهندسی سخت افزار در حد یک تعمیرکار کامپیوتر است در حالی که کار یک مهندس سخت افزار، تعمیر یا نصب و راه اندازی کامپیوتر نیست. هر چند که می تواند چنین کاری را انجام دهد. در واقع کار یک مهندس سخت افزار، طراحی های سخت افزاری است و به همین دلیل در دانشگاه دروسی مثل ریاضیات و یا مدارهای منطقی را مطالعه می کند همچنین برخلاف تصور کسانی که یک اپراتور را در حد یک مهندس نرم افزار می دانند، باید گفت که یک مهندس نرم افزار لازم است از دانش ریاضی خوبی برخوردار باشد تا بتواند برنامه های کامپیوتری را طراحی کند و آنها را توسعه دهد. برای مثال باید بتواند یک کار گرافیکی را از بنیان طراحی کند. کاری که از عهده یک اپراتور بر نمی آید. و به همین دلیل ما معتقدیم که کلاسهای آزاد آموزش کامپیوتر هیچ وقت نمی توانند یک مهندس کامپیوتر پرورش دهند.”

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
 

 

 

 

     
 

آشنایی با رشته ی مهندسی مکانیک و گرایش های آن  

 
     

 

 

 

الف - گرایش مکانیک در طراحی جامدات
هدف تربیت آزمایشگاهی متخصصانی است که بتوانند در مراکز تولید و کارخانه‌ها اجزاء و مکانیزم ماشین‌آلات مختلف را طراحی کنند. دروس این دوره شامل دروس نظری، آزمایشگاهی، کارگاه و پروژه و کارآموزی است.
فارغ‌التحصیلان می‌توانند در کارخانجات مختلف نظیر خودروسازی ، صنایع نفت، ذوب فلزات و صنایع غذایی و غیره مشغول شوند و برای این دوره امکان ادامه تحصیل تا سطح کارشناسی ارشد و دکتری در داخل یا خارج از کشور وجود دارد. موفقیت داوطلبان به آگاهی آنها در دروس جبر و مثلثات، هندسه ، فیزیک و مکانیک همچنین آشنایی و تسلط آنان به زبان خارجی بستگی فراوان دارد. از جمله دروس این دوره می‌توان دروس مقاومت مصالح، طراحی و دینامیک را نام برد. در این رشته زمینه اشتغال و بازارکار خوب وجود دارد و مطالب ارائه شده در طول تحصیل برای دانشجویان محسوس و قابل لمس است.

 
ب - گرایش مکانیک در حرارت و سیالات
این رشته در به کاربردن علوم و تکنولوژی مربوط جهت طرح و محاسبه اجزاء سیستمهایی که اساس کار آنها مبتنی بر تبدیل انرژی ، انتقال حرارت و جرم است به متخصصان کارآیی لازم را می‌دهد و آنها را جهت فعالیت در صنایع مختلف مکانیک در رشته حرارت و سیالات (نظیر مولدهای حرارتی، انتقال سیال نیروگاههای آبی، موتورهای احتراقی و ... ) آماده می‌سازد.
فارغ‌التحصیلان این دوره قادر به طراحی و محاسبه اجزا و سیستمها در بخشهای عمده‌ای از صنایع نظیر صنایع خودروسازی ، نیروگاههای حرارتی و آبی، صنایع غذایی، نفت، ذوب فلزات و غیره هستند. فارغ‌التحصیلان این دوره می‌توانند تا مقطع کارشناسی ارشد و دکتری در داخل یا خارج از کشور ادامه تحصیل دهند. داوطلبان این رشته باید در دروس ریاضی و فیزیک تسلط داشته و با یک زبان خارجی آشنا باشند.
دروس این رشته شامل مطالبی در زمینه‌های حرارت و سیالات ، می‌باشد.
نظر دانشجویان: با توجه به اینکه اصولا تحصیلات دانشگاهی به خصوص در زمینه‌های مهندسی نیاز صد در صد به علاقه‌مندی داوطلب دارد، بنابراین عدم داشتن علاقه‌ و همچنین عدم تقویت دروس اساسی و پایه‌ای در بخش مکانیک مانند ریاضی، فیزیک - مکانیک ، شیمی ، رسم فنی (تجسم بالا داشتن) و هوش نسبتا خوب و عدم روحیه تجزیه و تحلیل در مسائل باعث دلسردی و از دست‌دادن انگیزه تحصیل و رکورد شدید در تحصیلات خواهد شد.


ج - گرایش ساخت و تولید
هدف تربیت کارشناسانی است که با به کاربردن تکنولوژی مربوط به ابزارسازی، ریخته‌گری ، جوشکاری، فرم دادن فلزات ، طرح کارگاه یا کارخانه‌های تولیدی آماده کار در زمینه ساخت و تولید ماشین‌آلات صنایع (کشاورزی ، نظامی، ماشین‌سازی، ابزارسازی ، خودروسازی و ... ) باشند.
فارغ‌التحصیلان این دوره قادر خواهند بود در صنایعی مانند ماشین‌سازی، ابزارسازی، خودروسازی ، صنایع کشاورزی، صنایع هوایی و تسلیحاتی به ساخت و تولیدی ماشین‌آلات، طراحی کارگاه و یا کارخانه تولیدی بپردازند و نظارت و بهره‌برداری و اجرای صحیح طرحها را عهده‌دار شوند. داوطلبان این رشته باید در دروس ریاضی، فیزیک و مکانیک از آگاهی کافی برخوردار باشند.
دروس این دروه شامل مطالبی در مورد نحوه تولید، طراحی قالبهای پرس، طراحی قید و بندها، کار و برنامه‌ریزی با ماشینهای اتوماتیک، اصول کلی و نحوه کار با ماشینهای دستی و تعمیر و نصب تمام سرویسهای صنعتی می باشد و درصد نسبتا بالایی از آنها به صورت عملی ارائه می‌گردد. داوطلب باید سالم باشد تا بتواند کارهای کارگاهی را به خوبی انجام دهد و استعداد کارهای فنی را داشته باشد. با توجه به خودکفایی صنایع کشور این رشته دارای بازار کار خوبی است.
در حقیقت رشته مکانیک بخشی از علم فیزیک است که با استفاده از مفاهیم پایه علم فیزیک و به تبع آن ریاضی به بررسی حرکت اجسام و نیروهای وارد بر آنها می‌پردازد و می‌کوشد تا با توجه به نتایج بررسی‌های خود ، طرحی نو در زمینه فن‌شناسی و صنعت ارائه دهد و در راه پیشرفت انسان گامی به جلو بردارد. به عبارت دیگر رشته مکانیک، رشته پیاده کننده علم فیزیک است چون برای مثال بررسی حرکت خودرو و عوامل موثر بر روی آن برعهده فیزیک است. اما این که چگونه حرکت آن تنظیم گردد بر عهده مکانیک می‌باشد.
دکتر آریا الستی استاد مهندسی مکانیک دانشگاه صنعتی شریف در معرفی این علم می‌گوید: «علم مکانیک به تحلیل حرکت و عوامل ایجاد کننده حرکت مانند نیروها و گشتاورها و شکل حرکت می‌پردازد. اما مهندسی مکانیک تا حدودی با علم مکانیک تفاوت دارد چرا که یک مهندس مکانیک علاوه بر علم مکانیک باید بسیاری از علوم دیگر را یاد گرفته و بعضی از هنرها را نیز کسب کند. شاید بتوان گفت که رشته مهندسی مکانیک ، رشته تحلیل و طراحی سیستم‌های دینامیکی و استاتیکی است.»
دکتر محمد دورعلی یکی دیگر از اساتید مهندسی مکانیک دانشگاه صنعتی شریف نیز در معرفی این رشته می‌گوید: «رشته مهندسی مکانیک را شاید بتوان از نقطه‌نظر تنوع موضوعات تحت پوشش، جامع‌ترین رشته مهندسی به شمار آورد. چون رشته مهندسی مکانیک در برگیرنده تمامی علوم و فنونی است که با تولید ، تبدیل و استفاده از انرژی، ایجاد و تبدیل حرکت و انجام کار، تولید و ساخت قطعات و ماشین‌آلات و به کارگیری مواد مختلف در ساخت آنها و همچنین طراحی و کنترل سیستم‌های مکانیکی، حرارتی و سیالاتی مرتبط می‌باشد. به عبارت دیگر محاسبات فنی، مدلسازی و شبیه‌سازی ، طراحی و تهیه نقشه‌ها ، تدوین روش ساخت ، تولید و آزمایش تمامی ماشین‌آلات و تاسیسات موجود در دنیا ، با تکیه بر توانایی‌های مهندسان مکانیک انجام می‌گیرد.»


گرایش‌های مقطع لیسانس
رشته مهندسی مکانیک دارای سه گرایش «طراحی جامدات ، حرارت و سیالات، ساخت و تولید» در مقطع لیسانس می‌باشد که البته دانشگاه صنعتی شریف دارای گرایشهای دیگری نیز هست.
مهندسی مکانیک ( در سطح کارشناسی) در شروع آموزش مهندسی در ایران ، مهندسی مکانیک با برق یکی بود و «الکترومکانیک» نامیده می‌شد. اما این دو رشته حدود ۴۵ سال پیش از هم جدا شدند و به مرور رشته‌های دیگری مانند مهندسی شیمی و مواد نیز از مهندسی مکانیک جدا شد و مهندسی مکانیک به عنوان رشته مهندسی مکانیک عمومی ارائه گردید. ولی با پیشرفت صنعت و نیاز صنایع به تخصص‌های مختلف در این زمینه، از مهندسی مکانیک عمومی دو گرایش «طراحی جامدات» و «حرارت و سیالات» و بعد از آن «ساخت و تولید» بیرون آمد و بالاخره باید به مهندسی دریا اشاره کرد که هنوز در دانشگاه صنعتی شریف به عنوان یکی از گرایشهای مهندسی مکانیک ارایه می‌شود. ما در این‌جا به معرفی اجمالی هر یک از گرایشهای فوق می‌پردازیم. گرایش حرارت و سیالات همان‌طور که از نام این گرایش پیداست مهندسی مکانیک گرایش حرارت و سیالات به مبحث حرارت و مسایل مربوط به سیالات می پردازد. به عبارت دیگر در این رشته عوامل موثر بر خواص مختلف حرکت سیال بخصوص سیال داغ مطالعه شده و اثر عبور سیال بر محیط محل عبور مانند نیروهایی که در اثر عبور خود در محل ایجاد می‌کند و یا طول‌های ناشی از اثر افزایش و یا کاهش دما در اعضای مختلف یک دستگاه، بررسی می‌شود. همچنین از دروس اصلی این رشته می‌توان به مکانیک سیالات اشاره کرد که نیروهای وارد بر جسم متحرک در سیال را بررسی می‌کند.
دکتر الستی در معرفی این گرایش می‌گوید: «گرایش حرارت و سیالات به فیزیک حرارت و مکانیک سیالات می‌پردازد و وظیفه‌اش تحلیل و طراحی سیستم‌ها از دیدگاه حرارتی و سیالاتی است . برای مثال در طراحی یک موتور احتراق داخلی، مسائل مربوط به تبدیل حرارت به انرژی ، انتقال حرارت، حفظ موتور در حرارت مناسب و سرد نگه‌داشتن موتور توسط یک مهندس مکانیک حرارت و سیالات بررسی می‌شود. همچنین مسایل مربوط به تاسیسات ساختمان و رآکتورها، انتقال آب ، نفت و گاز ، طراحی نیروگاههای مختلف ، طراحی توربو ماشین‌ها (ماشین‌های دوار) مثل توربین‌های بخار، توربین‌های گاز و فن‌کویل‌ها به گرایش سیالات مربوط می‌شود.»
شهرداد صادق مهندس مکانیک گرایش حرارت و سیالات نیز در معرفی این رشته می‌گوید: «دانشجویان این گرایش در زمینه تهویه مطبوع ، دستگاههای آب و فاضلاب و گرم کننده ساختمان‌ها و به طور کلی مباحث «تاسیساتی» مطالعه می‌کنند. در ضمن در این رشته مباحث مربوط به طراحی نیروگاهها ، موتورهای احتراق داخلی و طراحی انواع موتورهای درون‌سوز اتومبیل‌ها مطالعه می گردد.»
گرایش طراحی جامدات گرایش طراحی جامدات به بررسی انواع نیروها، حرکتها و تاثیر آنها بر اجزاء مختلف ماشین می‌پردازد. در واقع مهندس طراحی جامدات با توجه به نیازهای جامعه ، دستگاهها و ماشین‌های مختلف را طراحی می‌کند. محمد رضوی مهندس مکانیک گرایش طراحی جامدات در معرفی این گرایش می‌گوید: «هر ماشین از دو قسمت متحرک و ثابت تشکیل شده است. حال بررسی این مطلب که حرکت مورد نیاز ماشین از چه راهی تامین شده و چگونه از منبع تولید به جایگاه مورد استفاده انتقال پیدا کند و بالاخره چگونه از این حرکت استفاده گردد تا بیشترین بازدهی را داشته باشد، در حیطه وظایف مهندسی طراحی جامدات است. همچنین ابداع و پیش‌بینی دستگاه تنظیم ماشین‌آلات نیز از مسایل مطرح در این گرایش می‌باشد. در واقع مهندس طراح جامدات باید تمامی نیروها و گشتاورهایی را که به هر عضو ماشین وارد می‌شود بررسی کرده و بهترین حالت قطعه مورد نظر را برای تمامی آن نیروها و گشتاورها و همچنین در برای داشتن بهترین کارایی به دست آورده و کارایی مناسب آن قطعه را در زمان طولانی تضمین کند.»
دکتر الستی در معرفی این گرایش می‌گوید: « طراحی سیستم ، طراحی ماشین‌های تراش، فرز، چاپ و قسمت‌های تعلیق ، سیستم‌های انتقال قدرت و دینامیک یک خودرو، توسط مهندسان این گرایش طراحی می‌شود. همچنین یک هواپیما قسمتهای مربوط به فرود، پرواز، کنترل پرواز به نحوی مربوط به طراحی جامدات می‌گردد.» دکتر قرشی استاد دانشگاه صنعتی شریف نیز در معرفی این گرایش می‌گوید: «گرایش طراحی جامدات به طراحی ماشین‌آلات و اجزای آنها، ارتعاشات ماشین‌آلات، دینامیک آنها و کنترل سیستم‌ها می‌پردازد.» گفتنی است که دو گرایش طراحی جامدات و حرارت و سیالات بسیار نزدیک به هم هستند و تنها در ۲۰ واحد درسی با یکدیگر تفاوت دارند. بنابراین فارغ‌التحصیلان آنها نیز توانایی‌های مشترک زیادی دارند. گرایش ساخت و تولید یک قطعه باید به چه روشی ساخته شود تا دارای تولیدی سریع و ارزان و همچنین کیفیت مناسب و وقت و کارایی مطلوب باشد؟ پاسخ به این سوال مهم بر عهده مهندسان گرایش ساخت و تولید است. چرا که به گفته دکتر الستی یک مهندس ساخت و تولید به مسائل مربوط به ساخت بهینه و تولید با کیفیت بالا می‌پردازد. در واقع این گرایش بیشتر به مشکلات و معضلات ساخت و تولید می‌پردازد و در نتیجه نسبت به دو گرایش حرارت و سیالات و طراحی جامدات علمی‌تر است و دو گرایش فوق جنبه عملی‌تر دارند.
دکتر قرشی نیز با تاکید بر کابردی بودن این گرایش می‌گوید: «گرایش ساخت و تولید به زمینه‌های کاربردی مهندسی مکانیک می‌پردازد و مهندس این گرایش در زمینه شکل دادن فلزات ، طراحی قالب‌ها و ساخت قطعه‌های گوناگون فعالیت می‌کند.» گرایش مهندسی دریا یکی از گرایش‌های مهندسی مکانیک که تنها در دانشگاه صنعتی شریف ارائه می‌گردد، مهندسی دریا (کشتی‌سازی) است چرا که در دانشگاههای دیگر از جمله دانشگاه صنعتی امیرکبیر، دانشگاه خلیج فارس و دانشگاه سیستان و بلوچستان، مهندسی دریا به عنوان یک رشته مستقل با سه گرایش مهندسی کشتی‌سازی ، مهندسی کشتی و دریانوردی ارائه می‌شود. اما چرا دانشگاه صنعتی شریف، مهندسی دریا را به عنوان یکی از گرایش‌های مهندسی مکانیک ارائه می‌دهد؟ دکتر الستی در پاسخ‌ به این سوال می‌گوید: «مهندس دریا گرایش کشتی‌سازی مسائلی از قبیل طراحی بدنه، استحکام بدنه، سیستم‌های پیشرانه (موتور گیربکس) ، پایداری کشتی در مقابل امواج کناری جانبی کشتی و طراحی مربوط به ناوبری (مسیریابی کشتی) را مطالعه می‌کند که همه این مسائل در گرایش‌های دیگر مکانیک نیز مطرح می‌شود و فقط مهندسی کشتی‌سازی این مسائل را به صورت تخصصی در ارتباط با کشتی و سازه‌های دریایی مثل اسکله‌ها و سکوهای نفتی متحرک مطالعه می‌کند. به عبارت دیگر یک مهندس دریا ، مهندس مکانیکی است که در کاربردهای دریایی مشغول به کار می‌باشد.» گفتنی است که در دانشگاه صنعتی شریف، رشته مهندسی هوا و فضا نیز در دانشکده مکانیک ارائه می‌گردد و اساتید این دانشکده ، مهندسی هوا و فضا را یکی از گرایش‌های مکانیک به شمار می‌آورند.


آینده شغلی ، بازارکار، درآمد

 در حال حاضر دانشجوی توانمند مهندسی مکانیک پس از فارغ‌التحصیلی مشکل کاریابی ندارد چرا که به گفته دکتر دورعلی توسعه سخت‌افزاری و رشد مسایل مهندسی ، گرایش به سمت تولید داخل و ایجاد تکنولوژی تولید تجهیزات و وسایل در داخل کشور و روی آوردن به خدمات مهندسی در داخل کشور به علت محدودیت‌های ارزی و کاهش درآمدهای نفتی، باعث رشد چشمگیر بازارکار مهندسان مکانیک در ایران شده است. دکتر دورعلی در ادامه می‌گوید: «یک مهندس مکانیک در حال حاضر در زمینه‌های مختلفی فعالیت می‌کند که از جمله آنها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد: طراحی و ساخت تمامی ماشین‌آلات و قطعات آنها، اعم از ماشین‌آلات تولیدی تمامی صنایع، لوازم خانگی و تجهیزات پزشکی. - طراحی و ساخت تجهیزات مکانیکی نیروگاههای فسیلی، اتمی ، خورشیدی ، بادی و آبی. - طراحی و ساخت تجهیزات و سیستم‌های انتقال و تصفیه آب، سیستم‌های مکانیکی و کنترلی پالایشگاهها و کارخانجات شیمیایی. - طراحی و ساخت تاسیسات حرارتی و برودتی ساختمانها و اماکن، بالابرها و آسانسورها و سیستم‌های حمل و نقل. - ساخت ماشین‌آلات تغلیظ و بازیافت مواد مثل کارخانجات قند، کاغذسازی ، سیمان ، نساجی ، نمک و کنسانتره . - طراحی و ساخت وسایل و تجهیزات حمل و نقل زمینی، دریایی و هوایی. - ساخت تجهیزات دفاعی مانند تانک، راکت، اژدر و پلهای متحرک - ساخت روبات‌ها ، بازوهای مکانیکی و سیستم‌های تولید. در ضمن یک مهندس مکانیک می‌تواند به عنوان کارشناس و مشاور فنی در بانک‌ها ، شرکت‌های سرمایه‌گذاری و بیمه و شرکت‌های بازرسی و نظارت امور بین‌المللی فعالیت بکند.»
دکتر الستی نیز در این زمینه می‌گوید: «در همه جای دنیا یک فارغ‌التحصیل مهندسی مکانیک مثل یک موم خام است که دانش کافی دارد و در هر زمینه‌ای که کار کند می‌تواند در آن زمینه متخصص بشود. برای مثال می‌تواند در تحلیل و طراحی خودرو، در طراحی و ساخت ماشین‌های ابزار و حتی در تدوین و تولید برنامه‌های کامپیوتری فعالیت بکند. یعنی رشته مکانیک زمینه کار و زمینه انتخاب بسیار گسترده‌ای را در مقابل فارغ‌التحصیلان این رشته قرار می‌دهد.» دکتر قرشی نیز در مورد فرصت‌های شغلی، گرایش مهندسی دریا می‌گوید: «بدون شک چون مهندسی دریا نسبت به گرایش‌های دیگر رشته مکانیک تخصصی‌تر است، فرصت‌های شغلی آن نیز محدودتر می‌باشد اما با این وجود فارغ‌التحصیلان این گرایش می‌توانند در کارخانه‌های کشتی‌سازی کشور مثل کارخانه کشتی‌سازی «صدرا» در بوشهر ، کارخانه «نکا» در شمال و «اروندان» در خلیج فارس مشغول به کار گردند و یا در سازمان بنادر و کشتی‌رانی وظیفه ساخت سکوهای شناور را بر عهده بگیرند.


توانایی‌های مورد نیاز و قابل توصیه

«مکانیک بهشت ریاضیات است.» این جمله زیبا از «لئونارد اولر» ریاضی‌دان بزرگ سوئیسی، بیانگر ارتباط تنگاتنگ ریاضیات با مکانیک است. در واقع مهندسی مکانیک بخصوص در گرایش حرارت و سیالات از مباحث و مسایل ریاضی بسیار استفاده می‌کند. از سوی دیگر همان‌طور که پیش از این گفتیم مکانیک بخشی از علم فیزیک است و حتی دانش‌آموزان دوره متوسطه نیز با علم مکانیک در کتاب فیزیک خود آشنا می‌شوند و این علم بخصوص در گرایش طراحی جامدات اهمیت بسیاری دارد. به همین دلیل دانشجوی مهندسی مکانیک باید در دو درس ریاضی و فیزیک قوی بوده و همچنین از هوش، استعداد و قدرت تجسم خوبی برخوردار باشد. دکتر الستی در مورد توانایی‌های لازم برای دانشجوی این رشته می‌گوید: «فعالیت در رشته مهندسی مکانیک بسیار متنوع است و در نتیجه هم دانشجوی علاقه‌مند به کارهای تئوریک می‌تواند جذب این رشته شده و در بخش‌های نظری و تئوری فعالیت کند و هم دانشجوی خلاق و علاقه‌مند به طراحی و ساخت وسایل و دستگاههای مختلف می‌تواند این رشته را انتخاب نماید. اما بدون شک یک مهندس مکانیک موفق کسی است که به یاری دو بال علم و عمل پیشرفت کند. به همین خاطر من در دانشگاه ، دانشجویان را تشویق می‌کنم که پروژه‌های تحقیقاتیشان تلفیقی از کار تئوریک و عملی باشد.»
دانشجوی این رشته باید از نظر جسمی آمادگی کار در محیطهای پرجمعیت و کارخانجات دور از شهر را داشته باشد. وضعیت ادامه تحصیل در مقاطع بالاتر: امکان ادامه تحصیل در مقاطع کارشناسی ارشد و دکترای تخصصی میسر می‌باشد. در دوره کارشناسی ارشد ۳۲ واحد و در دوره دکترا ۴۸ واحد درسی ارایه می‌گردد. رشته‌های مشابه و نزدیک به این رشته : رشته مهندسی مکانیک به عنوان جامع‌ترین رشته مهندسی دارای دروس مشترک با اغلب رشته‌های مهندسی دیگر نظیر مهندسی دریا ، مهندسی شیمی، مهندسی هوا فضا و ... می‌باشد.
مصاحبه با دانشجوی مشغول به تحصیل : مهندسی مکانیک جامع‌ترین رشته مهندسی است که در آن با اصول اساسی طراحی تمامی سیستمهای محیط پیرامون آشنا می‌شویم . دروس این رشته غالبا کاربردی بوده و در ارتباطی تنگاتنگ با دروس ریاضیات و فیزیک است. دانشجوی این رشته باید فردی خلاق و دارای قدرت تجسم کافی باشد تا بتواند در طراحی مکانیزمها موفق باشد.


وضعیت نیاز کشور به این رشته در حال حاضر

دانش مکانیک دانش زندگی است . در هر مجتمع و کارگاه صنعتی نیاز به فارغ‌التحصیلان این رشته امری ضروری و مشهود است و با توجه به حرکتهای صنعتی این چندساله اخیر کشور مهندسین مکانیک بیش از پیش در گرداندن چرخ صنعت دخیل شده‌اند و راه همواره برای رشد و ترقی آنها گشاده است. نکات تکمیلی : رشته مهندسی مکانیک دارای واحدهایی ملموس و کاربردی است ولی داشتن شناخت کافی نسبت به این رشته قبل از انتخاب آن ضروری است. اغلب واحدهای این رشته دارای ریاضیات دیفرانسیلی پیچیده و تجسم فیزیکی هستند که منجر به سخت‌شدن این واحدها می‌شوند. ضمنا واحدهای کارگاهی و فعالیت در واحدهای تولیدی نیز از ویژگی‌های این رشته می‌باشد که داوطلبان آن را با محیطهای صنعتی آشنا کرده و پیوند می‌زند.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
 

 

 

 

     
 

آشنایی مختصر با رشته ی مهندسی برق و گرایش های این رشته  

 
     

 

 

 

هدف
یکی از بهترین تعریف هایی که از مهندسی برق شده است، این است که محور اصلی فعالیت های مهندسی برق، تبدیل یک سیگنال به سیگنال دیگر است. که البته این سیگنال ممکن است شکل موج ولتاژ یا شکل موج جریان و یا ترکیب دیجیتالی یک بخش از اطلاعات باشد.
مهندسی برق دارای چهار گرایش است که در زیر بطور اجمالی به بررسی آنها می پردازیم و در قسمت معرفی گرایشها به تفصیل در مورد هر کدام صحبت خواهم کرد.

 

مهندسی برق- الکترونیک:
الکترونیک علمی است که به بررسی حرکت الکترون در دوره گاز، خلاء و یا نیمه رسانا و اثرات و کاربردهای آن می پردازد. با توجه به این تعریف، مهندس الکترونیک در زمینه ساخت قطعات الکترونیک و کاربرد آن در مدارها، فعالیت می کند. به عبارت دیگر، زمینه فعالیت مهندسی الکترونیک را می توان به دو شاخه اصلی "ساخت قطعه و کاربرد مداری قطعه" و "طراحی مدار" تقسیم کرد.

 

مهندسی برق- مخابرات:
مخابرات، گرایشی از مهندسی برق است که در حوزه ارسال و دریافت اطلاعات فعالیت می کند. مهندسی مخابرات با ارائه نظریه ها و مبانی لازم جهت ایجاد ارتباط بین دو یا چند کاربر، انجام عملی فرایندها را به طور بهینه ممکن می سازد. پس هدف از مهندسی مخابرات، پرورش متخصصان در چهار زمینه اصلی این گرایش است شامل فرستنده، مرحله میانی، گیرنده و گسترش شبکه که گستره هر کدام عبارتند از:

فرستنده: شامل آنتن، نحوه ارسال و ...

مرحله میانی: شامل خط انتقال و محاسبات مربوط و ...

گیرنده: شامل آنتن، نحوه دریافت، تشخیص و ...

گسترش شبکه: مشتمل بر تعمیم خط ارتباطی ساده، ادوات سویچینگ ، ارتباط بین مجموعه کاربرها و ...


مهندسی برق- کنترل:
کنترل، در پیشرفت علم نقش ارزنده ای را ایفا می کند و علاوه بر نقش کلیدی در فضاپیماها و هدایت موشکها و هواپیما، به صورت بخش اصلی و مهمی از فرایندهای صنعتی و تولیدی نیز درآمده است. به کمک این علم می توان به عملکرد بهینه سیستمهای پویا، بهبود کیفیت و ارزانتر شدن فرآورده ها، گسترش میزان تولید، ماشینی کردن بسیاری از عملیات تکراری و خسته کننده دستی و نظایر آن دست یافت. هدف سیستم کنترل عبارت است از کنترل خروجیها به روش معین به کمک ورودیها از طریق اجزای سیستم کنترل که می تواند شامل اجزای الکتریکی، مکانیک و شیمیایی به تناسب نوع سیستم کنترل باشد.

 

ماهیت
انرژی اگر بنیادی ترین رکن اقتصاد نباشد، یکی از ارکان اصلی آن به شمار می آید و در این میان برق به عنوان عالی ترین نوع انرژی جایگاه ویژه ای دارد. تا جایی که در دنیای امروز میزان تولید و مصرف این انرژی در شاخه تولید، شاخص رشد اقتصادی جوامع و در شاخه خانگی و عمومی یکی از معیارهای سنجش رفاه محسوب می شود.
دانش آموختگان این رشته می توانند در زمینه های طراحی، ساخت، بهره برداری، نظارت، نگهداری، مدیریت و هدایت عملیات سیستم ها عمل نمایند.

 

گرایش های مقطع لیسانس
رشته مهندسی برق در مقطع کارشناسی دارای 4 گرایش الکترونیک، مخابرات، کنترل و قدرت(1) است. البته گرایش های فوق در مقطع لیسانس تفاوت چندانی با یکدیگر ندارند و هر گرایش با گرایش دیگر تنها در 30 واحد یا کمتر متفاوت است. و حتی تعدادی از فارغ التحصیلان مهندسی برق در بازار کار جذب گرایشهای دیگر این رشته می شوند. با این وجود ما برای آشنایی هر چه بیشتر شما گرایشهای فوق را به اجمال معرفی می کنیم.

 

گرایش الکترونیک

دکتر کمره ای استاد مهندسی برق دانشگاه تهران در معرفی این گرایش می گوید:
"گرایش الکترونیک به دو زیر بخش عمده تقسیم می شود. بخش اول میکروالکترونیک است که شامل علم مواد، فیزیک الکترونیک، طراحی و ساخت قطعات از ساده ترین آنها تا پیچیده ترین آنها است و بخش دوم نیز مدار و سیستم نامیده می شود و هدف آن طراحی و ساخت سیستم ها و تجهیزات الکترونیکی با استفاده از قطعات ساخته شده توسط متخصصان میکروالکترونیک است.

دکتر جبه دار نیز در معرفی این گرایش می گوید:
گرایش الکترونیک یکی از گرایشهای جالب مهندسی برق است که محور اصلی آن آشنایی با قطعات نیمه هادی، توصیف فیزیکی این قطعات، عملکرد آنها و در نهایت استفاده از این قطعات، برای طراحی و ساخت مدارها و دستگاههای است که کاربردهای فنی و روزمره زیادی دارند."

 

گرایش مخابرات
 هدف از مخابرات ارسال و انتقال اطلاعات از نقطه ای به نقطه دیگر است که این اطلاعات می تواند صوت، تصویر یا داده های کامپیوتری باشد.

دکتر جبه دار در مورد شاخه های مختلف این گرایش می گوید:
"مخابرات از دو گرایش میدان و سیستم تشکیل می شود. که در گرایش میدان، دانشجویان با مفاهیم میدان های مغناطیسی، امواج، ماکروویو، آنتن و ... آشنا می شوند تا بتوانند مناسبترین وسیله را برای انتقال موجی از نقطه ای به نقطه دیگر پیدا کنند.
همچنین یکی از فعالیت های عمده مهندسی مخابرات گرایش سیستم، طراحی فلیترهای مختلفی است که می توانند امواج مزاحم شامل صوت یا پارازیت را از امواج اصلی تشخیص و آنها را حذف کرده و تنها امواج اصلی را از آنتن دریافت کنند.
گفتنی است که امروزه با توسعه مخابرات بی سیم، ارتباط نزدیکتری بین دو گرایش میدان و سیستم ایجاد شده است. برای نمونه در گوشی تلفن همراه ما هم تجهیزات مربوط به مدارهای مخابراتی و هم تجهیزات مربوط به فرستنده و هم آنتن گیرنده را داریم. از همین رو یک مهندس مخابرات امروزه باید از هر دو گرایش بخوبی اطلاع داشته باشد تا بتواند یک دستگاه بی سیم را طراحی کند."

 

گرایش کنترل
 "اگر بخواهیم یک تعریف کلی از کنترل ارائه دهیم، می توانیم بگوییم که هدف این علم، کنترل خروجی های یک سیستم بر مبنای ورودی های آن و با توجه به شرایط ویژه و نکات مورد نظر طراحی آن سیستم می باشد."
دکتر کمره ای در ادامه معرفی علم کنترل می گوید: "علم کنترل فقط در مهندسی برق مورد استفاده قرار نمی گیرد. بلکه در شاخه های دیگری از علوم مهندسی و حتی علوم انسانی کاربرد دارد. به عنوان نمونه کنترل فرآیند تصفیه نفت در یک پالایشگاه، کنترل عملکرد یک نیروگاه برق، سیستم کنترل ناوبری یک کشتی و یا کنترل تحولات و تغییرات جمعیتی نمونه های متنوعی از کاربرد علم کنترل می باشد.
گفتنی است که گرایش کنترل دارای زیر بخش های متنوعی مانند کنترل خطی، غیرخطی، مقاوم، تطبیقی، دیجیتالی، فازی و غیره است."

دکتر جبه دار نیز با اشاره به اینکه گرایش کنترل منحصر به مهندسی برق نمی شود، می گوید:
"در رشته های مهندسی مکانیک، مهندسی شیمی، مهندسی هوافضا، مهندسی سازه و مهندسی های دیگر نیز ما شاهد علم کنترل هستیم اما نوع سیستم کنترلی در هر رشته مهندسی متفاوت است. برای مثال در مهندسی مکانیک نوع کنترل، مکانیکی و در مهندسی شیمی براساس فرآیندهای شیمیایی است. اما در کل هدف مهندسی کنترل، طراحی سیستمی است که بتواند عملکرد یک دستگاه را در حد مطلوب حفظ کند.
دکتر جبه دار در ادامه درباره فعالیت های دیگر مهندسی کنترل می گوید: "خودکار کردن یا اتوماتیک کردن خط تولید، یکی دیگر از فعالیت های مهندسی کنترل است. یعنی مهندس کنترل می تواند به گونه ای خط تولید را هماهنگ و کنترل کند که محصول تولید شده طبق برنامه تعیین شده و با بهترین کیفیت به دست آید."

 

گرایش قدرت

دکتر جبه دار در معرفی این گرایش می گوید:
"هدف اصلی مهندسین این گرایش، تولید برق در نیروگاهها، انتقال برق از طریق خطوط انتقال و توزیع آن در شبکه های شهری و در نهایت توزیع آن برای مصارف خانگی و کارخانجات است. بنابراین یک مهندس قدرت باید به روشهای مختلف تولید برق، خطوط انتقال نیرو و سیستم های توزیع آشنا باشد."

دکتر کمره ای نیز در معرفی این گرایش می گوید:
"گرایش قدرت به آموزش و پژوهش در زمینه طراحی و ساخت سیستم های مورد استفاده در تولید، توزیع، مصرف و حفاظت از برق می پردازد.
به عبارت دیگر دانشجویان این رشته در شاخه تولید با انواع نیروگاههای آبی، گازی، سیکل ترکیبی و ... آشنا می شوند. و در بخش انتقال و توزیع، روشهای مختلف انتقال برق اعم از کابلهای هوایی و زیرزمینی را مطالعه می کنند و در شاخه حفاظت نیز انواع وسایل و تجهیزات حفاظتی که در مراحل مختلف تولید، توزیع، انتقال و مصرف انرژی، انسانها و تاسیسات را در برابر حوادث مختلف محافظت می کنند، مورد بررسی قرار می دهند که از آن میان می توان به انواع رله ها، فیوزها، کلیدها و در نهایت سیستم های کنترل اشاره کرد.
یکی دیگر از شاخه های قدرت نیز ماشین های الکتریکی است که شامل ژنراتورها، ترانسفورماتورها و موتورهای الکتریکی می شود که این شاخه از زمینه های مهم صنعتی و پژوهشی گرایش قدرت است."

 

آینده شغلی، بازار کار، درآمد
"امروزه با توسعه صنایع کوچک و بزرگ در کشور، فرصت های شغلی زیادی برای مهندسین برق فراهم شده است و اگر می بینیم که با این وجود بعضی از فارغ التحصیلان این رشته بیکار هستند، به دلیل این است که این افراد یا فقط در تهران دنبال کار می گردند و یا در دوران تحصیل به جای یادگیری عمیق دروس و در نتیجه کسب توانایی های لازم، تنها واحدهای درسی خود را گذرانده اند.
همچنین یک مهندس خوب باید، کارآفرین باشد یعنی به دنبال استخدام در موسسه یا وزارتخانه ای نباشد بلکه به یاری آگاهی های خود، نیازهای فنی و صنعتی کشور را یافته و با طراحی سیستم ها و مدارهای خاصی این نیازها را برطرف سازد. کاری که بعضی از فارغ التحصیلان ما انجام داده و خوشبختانه موفق نیز بوده اند."

دکتر کمره ای نیز در این زمینه می گوید:
"اگر یک فارغ التحصیل برق دارای توانایی های لازم باشد، با مشکل بیکاری روبرو نخواهد شد. در حقیقت امروزه مشکل اصلی این است که بیشتر فارغ التحصیلان توانمند و با استعداد این رشته به خارج از کشور مهاجرت می کنند و ما اکنون با کمبود نیروهای کارآمد در این رشته روبرو هستیم."
یکی از اساتید مهندسی برق دانشگاه علم و صنعت ایران نیز در مورد فرصت های شغلی فارغ التحصیلان این رشته می گوید:
"طبق نظر کارشناسان و متخصصان انرژی در کشور، با توجه به نیاز فزاینده به انرژی در جهان کنونی و همچنین نرخ رشد انرژی الکتریکی در کشور، سالانه باید حدود 1500 مگاوات به ظرفیت تولید کشور افزوده شود که این نیاز به احداث نیروگاههای جدید و همچنین فارغ التحصیلان متخصص برق و قدرت دارد.
فرصت های شغلی یک مهندس کنترل نیز بسیار گسترده است چون در هر جا که یک مجموعه عظیمی از صنعت مهندسی مثل کارخانه سیمان، خودروسازی، ذوب آهن و ... وجود داشته باشد، حضور یک مهندسی کنترل ضروری است.
و بالاخره یک مهندس مخابرات یا الکترونیک می تواند جذب وزارتخانه های پست و تلگراف و تلفن، صنایع، دفاع و سازمانهای مختلف خصوصی و دولتی شود."

 

توانایی های مورد نیاز و قابل توصیه

 

توانایی علمی:
"مهندسی برق نیز مانند مابقی رشته های مهندسی بر مفاهیم فیزیکی و اصول ریاضیات استوار است و هر چه دانشجویان بهتر این مفاهیم را درک کنند، می توانند مهندس بهتری باشند. در این میان گرایش الکترونیک وابستگی شدیدی به فیزیک بخصوص فیزیک الکترونیک و فیزیک نیمه هادی ها دارد. در گرایش مخابرات نیز درس فیزیک اهمیت بسیاری دارد زیرا دروس اصلی این رشته بخصوص در شاخه میدان شامل الکترومغناطیس و امواج می شود."
داشتن ضریب هوشی بالا و تسلط کافی بر ریاضیات، فیزیک و زبان خارجی از ضرورتهای ورود به این رشته است.


 

علاقمندیها:
دانشجوی برق باید ذهنی خلاق و تحلیل گر داشته باشد. همچنین به کار با وسایل برقی علاقه داشته باشد چون گاهی اوقات با دانشجویانی روبرو می شویم که در ریاضی و فیزیک قوی هستند اما در کارهای عملی ضعیف اند. چنین دانشجویانی برای رشته های مهندسی مناسب نیستند و بهتر است رشته های ذهنی و انتزاعی مثل ریاضی یا فیزیک را انتخاب کنند.

 

وضعیت ادامه تحصیل در مقاطع بالاتر: (کارشناسی ارشد و ... )
فارغ التحصیل در مقطع کارشناسی برق که مدرک خود را در یکی از چهار گرایش الکترونیک، مخابرات، قدرت و کنترل می گیرد، می تواند در یکی از این گرایشها (اختیاری) یا رشته ای که برق زیر مجموعه ای برای آن تعریف شده، ادامه تحصیل نماید. این رشته به صورت: مهندسی برق- الکترونیک، برق- قدرت، برق- مخابرات (شامل گرایش های: میدان، سیستم، موج، رمز، مایکرونوری) برق- کنترل، مهندسی پزشکی (گرایش بیوالکتریک)، مهندسی هسته ای (دو گرایش مهندسی راکتور و مهندسی پرتو پزشکی، مهندسی کامپیوتر (معماری کامپیوتر، هوش مصنوعی و رباتیک) است. برای تحصیل در مقطع دکترای تخصصی، می توان، در هر یک از زیرشاخه های تخصصی‌تر گرایشهای یاد شده میزان مورد نیاز واحدها را اخذ کرد و رساله دکتری را در همان موضوع خاص ارائه داد. مسلم است این زیر شاخه ها، گرایشهای تخصصی تر این چهار گرایش است. امکان ادامه تحصیل در کلیه گرایشهای یاد شده در مقطعهای کارشناسی ارشد و تا حد زیادی در دوره دکتری، در داخل کشور وجود خواهد داشت. رشته برق به دلیل کاربردی بودن آن در بسیاری از علوم مهندسی دیگر، برای فارغ التحصیلان امکان تحصیل در بسیاری گرایشها و دانشها را فراهم می کند.

 

تخصصی مهندسی برق - الکترونیک
از درسهای پایه و اصلی موثر در مهندسی الکترونیک می توان به درسهای مدارهای الکتریکی، الکترونیک 2 و 1، مدارهای منطقی و مخابرات اشاره کرد. بعضی از درسهای تخصصی این گرایش عبارتند از:

 

الکترونیک 3: مبحث اول این درس مربوط به پاسخ فرکانسی است که به طور اجمال عوامل مربوط به کاهش بهره در فرکانسهای بالا و پایین (در واقع بالاتر و پایین تر از پهنای باند میانی) و روشهای به دست آوردن فرکانسهای قطع بالا و پایین را در تقویت کننده های ترانزیستوری مورد بررسی قرار می دهد. در مبحث دوم پایداری تقویت کننده های فیدبک مورد توجه قرار می گیرد.

 

تکنیک پالس: در درسهای مدار و الکترونیک، دانشجویان با سیگنالهای سینوسی و پاسخ مدارهای خطی و یا غیرخطی به آنها آشنا می شوند، امروزه و با توجه به رشد روزافزون فن آوری دیجیتال، کمتر مدار الکترونیکی یافت می شود که در آن فقط سیگنالهای سینوسی به کار رفته باشد. پالس در حالت کلی به سیگنالهایی گفته می شود که تغییرات جهش داشته باشند. از مهمترین این سیگنالها که در درس تکنیک پالس هم مورد بررسی قرار می گیرد، سیگنالهای پله، مربعی، مورب و نمایی هستند.

میکروپروسسور: پس از پیدایش الکترونیک دیجیتال و جنبه های جذاب و ساده طراحیهای دیجیتال و کاربردهای فراوان این نوآوری، با تکنولوژیهای SSI , MSI ، ادوات الکترونیک دیجیتال، مانند قطعات منطقی به بازار ارائه شد. شرکت تگزاس اولین میکروپروسسور 4 بیتی را با فن آوری 2SI طراحی و عرضه نمود که بعنوان بخش اصلی ماشین حساب مورد استفاده قرار گرفت و این گام اول در پیدایش و ظهور میکروپروسسورها بود.

 

معماری کامپیوتر: در این درس معماری داخل 8 بیتی ها و نحوه اجرای دستورالعملها در این پردازنده ها، بررسی حافظه ها و روش دستیابی میکروپروسسورها به اطلاعات حافظه، معرفی زبان اسمبلی پردازنده های 8 بیتی و ایجاد توانایی جهت نوشتن برنامه ای برای عملکردی خاص به کمک میکروپروسسورها و معرفی قطعات جانبی مورد استفاده توسط ریزپردازنده ها، مورد مطالعه قرار می گیرد.

مدارهای مخابراتی: درس مدار مخابراتی به بررسی ساختار و یا طراحی مدارهایی می پردازد که در فرکانسهای بالا کار کرده و یا به نوعی در ارسال پیام در گیرنده و فرستنده نقش دارند. در این درس ابتدا با نویزهای حرارتی، ترقه ای و ... آشنا شده و راههایی برای محدود کردن نویز پیشنهاد می شود، سپس مدارهای تشدید و تبدیل امپدانس که به منظور انتقال حداکثر توان به کار می روند مورد بحث قرار می گیرد.

 

فیزیک مدرن: در فصل اول این درس با پرداختن به نسبیت خاص دانسته های علمی ما کاملاً اشتباه از آب درآمده و با پرداختن به اصولی نظیر اتساع زمان، پدیده دوپلر، انقباض طول، نسبیت جرم، جرم و انرژی و ...، همه دانسته های ما را (حداقل در حیطه دانستن) نابود می کند.
فصلهای دیگر درس به موضوعاتی نظیر خواص ذره ای امواج، پدیده فتوالکتریک، نظریه کوانتومی نور، پرتوایکس، پراش ذره، ساختار اتمی، مکانیک کوانتومی و ... می پردازد.

فیزیک الکترونیک: شامل مطالعه خواص سیلیکون، بلورشناسی، روشهای ساخت قطعات و مدارهای نیمه هادی، تحلیل و طراحی این مدارها، به دست آوردن مشخصات قطعات و یکی از مهمترین زمینه های کاری و تحقیقاتی در رشته الکترونیک است. پیش نیاز این قسمت تسلط بر درس دریاضی مهندسی و معادلات دیفرانسیل و مختصری در فیزیک کوانتوم و فیزیک مدرن می باشد. درسهای تخصصی مهندسی برق- مخابرات
از درسهای پایه و اصلی موثر در مهندسی مخابرات می توان به درسهای ریاضی مهندسی تجزیه و تحلیل سیستمها، مدارهای الکتریکی، الکترونیک و الکترومغناطیس اشاره کرد. بعضی از درسهای تخصصی عبارتند از:

 

مخابرات 2: شامل تجزیه و تحلیل و طراحی شبکه های مخابراتی دیجیتالی است. مطالب درسی با مروری بر تجزیه و تحلیل سیگنالها و سپس فرآیندهای تصادفی شروع شده و به دنبال آن به بررسی اجزای یک سیستم (مجموعه) مخابراتی دیجیتال در حالت کلی می پردازد و چگونگی بهینه سازی سیستم برای انتقال پیام با حداقل خطای ممکن را بررسی می کند.

میدان و امواج: درس میدان و امواج به بررسی رفتار امواج الکترومغناطیس در محیطهای مختلف طبیعت می پردازد. محیطها به قسمت های هادی و نیمه هادی و عایق تقسیم بندی شده و عوامل رفتاری امواج در این محیطها از قبیل اتلاف نیرو انعکاسی کلی یا شکست بررسی می شود.

 

الکترونیک 3: در گرایش الکترونیک توضیح داده شد.

مدارهای مخابراتی: در گرایش الکترونیک توضیح داده شد.
آنتن ها و انتشار امواج: این درس به بحث در مورد نحوه انتشار امواج الکترومغناطیسی می پردازد. مباحث مطرح شده در این درس به صورت نظری و عملی است، به عبارتی از نحوه تشعشع یک منبع الکترومغناطیسی ساده شروع کرده و با توسعه آن به مطالعه ساده ترین آنتن عملی می پردازد.

 

مایکروویو: این درس در ابتدا پس از تعریف محدود مایکروویو از نظر فرکانس 1 و تقسیم بندی امواج مایکروویو به بررسی انتقال امواج با فرکانس بالا با حداقل تلفات در محیطهای مختلف می پردازد. سپس عناصر غیرفعال مایکروویو شامل نضعیف کننده ها، تغییر فازدهنده ها و کوپلرهای جهت دار معرفی می شود.

اصول میکروکامپیوتر: این درس را به جرات می توان از جذابترین و پرکاربردترین درسهای برق دانست زیر در دنیای امروز که تمامی وسایل مکانیکی آنالوگ جای خود را به وسایل دیجیتالی می دهند، داشتن اطلاعات کافی در مورد نحوه کارپروسسورها از اولین نیازهای یک مهندس برق می باشد. با ترکیب مطالب این درس با هر کدام از درسهای دیگر می توان طرحهای بسیار جالب و پرکاربردی را طرح ریزی کرد.

 

درسهای تخصصی مهندسی برق- قدرت
از درسهای پایه و اصلی موثر در مهندسی قدرت می توان به دروس مدار، الکترومغناطیس، الکترونیک، ماشین و بررسی اشاره کرد. بعضی از درسهای تخصصی این گرایش عبارتند از:

 

ماشینهای الکتریکی 3: این درس از جمله درسهایی است که دیدی صنعتی به دانشجو می دهد. مبحث این درس را می توان به دو فصل مهم ترانفسورمرهای سه فاز و ماشینهای سنکرون تقسیم بندی نمود. ترانسفورهای سه فاز و ماشینهای سنکرون: وسایلی الکتریکی هستند که بیشتر جنبه صنعتی دارند و کاربردهای بسیار زیاد ترانسهای سه فاز در انتقال و توزیع انرژی الکتریکی، تبدیل ولتاژ در ابتدای همه کارخانه ها و کارگاههای بزرگ صنعتی و ... بر هیچ کس پوشیده نیست. در این درس در مورد انواع آرایشهای این تراسنها، کلیه گروههای موجود و کاربرد هر نوع، بحث جامعی می شود. ماشینهای مخصوص(ویژه): به تعبیری می توان این درس را نقطه عطف درسهای تخصصی این گرایش دانست. زیرا این درس به بررسی در مورد ماشینهای ویژه می پردازد که این ماشینها در وسایل خانگی کاربرد فراوان دارند.

 

الکترونیک قدرت: الکترونیک قدرت در عمل بین الکترونیک و قدرت، آشتی برقرار کرده است. به طور مثال می توان با فرمان یک ریزپردازنده که حدود 5 ولت و 200 میلی آمپر است یک کارخانه را راه اندازی کنیم. در زمینه الکترونیک قدرت المانهایی نظیر تریستور، ترانزیستور و ... کاربردهای فوق العاده زیادی دارند. از مزایای این قطعات تحمل توانهای بالا می باشد.
بررسی سیستمهای قدرت 2: این درس بیشتر در مورد انتقال انرژی و مشکلات موجود در این راه صحبت می کند. از جمله مطالب ارائه شده در این درس می توان به پخش بار اقتصادی در شبکه های قدرت، اتصال کوتاههای متقارن و نامتقارن روی شبکه قدرت و پایداری سیستمهای قدرت اشاره نمود.

 

تولید و نیروگاه: این درس یکی از درسهای بسیار جذاب این گرایش است، زیرا برخلاف دیگر درسها، زیاد به مسائل نظری، نمی پردازد و جنبه بسیار عملی دارد. آشنایی با انواع نیروگاهها (آبی، اتمی، بادی، بخار، ...) و همچنین بحث کلی در مورد این نیروگاهها و روشهای کاری آنها از مباحث این درس است.

رله و حفاظت: یک شبکه قدرت را باید در مقابل خطرات احتمالی (اتصال کوتاهها) محافظت کرد. از وسائلی که در این مورد استفاده می شود می توان به رله ها اشاره کرد که بسته به نوع رله به محض ایجاد یک حالت خطا و یا خرابی در شبکه وارد عمل شده، قسمتی از شبکه را جدا کرد.

 

عایق و فشار قوی: با توجه به تفاوتهای ولتاژهای فشار قوی با ولتاژهای فشار ضعیف، به طور حتم تولید، اندازه گیری و بهره برداری از این ولتاژها تفاوتهای عمده ای با ولتاژهای فشار ضعیف دارد و برای عایق بندی شبکه فشار قوی باید از عایقهای مخصوصی استفاده کرد. فصل نخست این درس به بررسی این مقوله می پردازد. در بخش دوم این درس انواع تخلیله الکتریکی، مراحل مختلف آن در عایقها و اثرات مختلف شکست بر عایق مورد بررسی قرار می گیرد.

ترمودینامیک: شاید اولین سوالی که در مرحله اول به ذهن برسد ارتباط این درس با درسهای برق باشد. کاربرد اصلی مطالب این درس مبحث تولید نیروگاه است. زیرا هنگام آشنایی با انواع نیروگاهها (نیروگاه بخار، گازی، اتمی و ...) باید اطلاعاتی در مورد سیکل کاری آنها داشته باشیم، پس داشتن اطلاعاتی در مورد ترمودینامیک ضروری است.

 

اصول میکروکامپیوتر: درگرایش مخابرات توضیح داده شد. درسهای تخصصی مهندسی برق- کنترل از درسهای پایه و اصلی موثر در مهندسی کنترل می توان به درسهای مدار، الکترونیک، ریاضی مهندسی، تجزیه و تحلیل سیستم و کنترل خطی اشاره کرد. بعضی از درسهای تخصصی این گرایش عبارتند از:
کنترل دیجیتال و غیرخطی: کنترل دیجیتال از سال 1960 در پیشرفتهای مربوط به قابلیت تولید و کیفیت محصولات و صرفه جویی در هزینه ها، نقش مهمی داشته است. به خصوص با پیشرفتهایی که در زمینه میکروپروسسور صورت گرفته، این رشته توانسته است در بعضی موارد از کنترل آنالوگ پیشی گرفته، دقت کار را بالا ببرد.

کنترل مدرن: این درس برخلاف سایر درسها (مانند کنترل صنعتی و ...) تا حدی جنبه نظری دارد و دیدی تقریبا ریاضی به یک مهندس کنترل می دهد. آشنایی کلی با مفاهیم کنترل پذیری و مشاهده پذیری سیستمهای کنترل و مطالعه فیدبکهای حالت از مباحث این درس است.
کنترل صنعتی: این درس از درسهای تخصصی و مهم گرایش کنترل می باشد که به بررسی نحوه به کارگیری روابط ریاضی و فرمولهایی که در هر نوع پروسه ای وجود دارد می پردازد و شامل آشنایی با سیستمهای کنترل غلظت، سطح، ارتفاع و یا ئبی ورودی، خروجی مخازن حاوی مایعات صنعتی و شیمیایی (مانند مخازن موجود در صنایع، پالایشگاهها و ...)، مطالعه سیستمهای کنترل دما و رطوبت یک محفظه و یا اتاق، آشنایی با انواع کنترل کننده های صنعتی، مطالعه انواع سیستمهای نورد موجود در کارخانه ها(مانند نورد فولاد، کاغذ و...) و دیگر سیستمهای موجود در صنعت است.

 

ابزار دقیق: اصطلاح ابزار دقیق به ابزاری اطلاق می شود که سیگنالها را ثبت و نشان داده و یا باعث انتقال سیگنالی بین اجزای مختلف سیستم می شوند. این درس به معرفی سیستمهای کنترل و ابزار دقیق و همچنین معرفی اجزای این سیستمها می پردازد.

اصول میکروکامپیوتر: در گرایش مخابرات توضیح داده شد.

 

ترمودینامیک: در گرایش قدرت توضیح داده شد.

مبانی تحقیق در عملیات: این درس به طور کلی برای تمام دانشجویان مهندسی مفید است. چون مهندسی ارتباط مستقیم با هزینه و سود اقتصادی دارد. آگاهی به برنامه ریزی خطی که بحث اصلی این درس است برای هر مهندسی جنبه های مثبت زیادی دارد. با این درس می توان هزینه ها را به حداقل و سود و صرفه اقتصادی را با کمترین امکانات به حداکثر رساند. بنابراین آگاهی به این درس برای تمام کسانی که می خواهند یک طرح صنعتی انجام دهند مزایای زیادی دارد
 

رشته های مشابه و نزدیک به این رشته
در برخی از دانشگاهها رشته مهندسی پزشکی را یکی از گرایش های مهندسی برق به شمار می آورند. رشته هایی از قبیل مهندسی علمی - کاربردی برق، کاردانی فنی برق، دبیر فنی برق - قدرت و ... پیوند عمیقی بین این رشته و دانش کامپیوتر وجود دارد که غیرقابل انکار است. با توجه به حجم بازار الکترونیک و بازار صنعت نیمه رسانا در دنیا و نیز کشور ما که رشد 7% و 15% دارد، لذا آینده روشنی برای این رشته پیش بینی می کنند چه از لحاظ بازار کار بر صنعت های شغلی و چه از نظر تحققات علمی. نکات تکمیلی
"مانع رشد صنعت الکترونیک و میکروالکترونیک در دنیا نه سرمایه است و نه فن آوری و نه بازار. البته همه اینها محدودیت ایجاد می کند ولی فعالً محدودیت اصلی که اجازه نمی دهد کار از حدی جلوتر برود عبارت است از نیروی کار کیفی."
آنچه خواندید نظر قائم مقام فنی یکی از بزرگترین مجموعه های میکروالکترونیک بلژیک است و بیانگر آن است که امروزه برای موفقیت در مهندسی برق گرایش الکترونیک باید از سطح علمی و مهارت فنی خوبی برخوردار بود.
دکتر فتوت احمدی استاد مهندسی برق دانشگاه صنعتی شریف نیز در تایید همین سخن می گوید: "برای مثال در طراحی "IC" احتیاج به سرمایه گذاری عمده ای نیست، بلکه هوشمندی طراح و دانش فنی خوب، بسیار اهمیت دارد."

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
 

 

 

 

     
 

آشنایی با رشته ی مهندسی صنایع و موقعیت شغلی در ایران  

 
     

 

 

 

دیباچه

 "آیا این بهترین روش است؟" این سؤالی است که فکر یک مهندس صنایع را دائماً به خود مشغول می‌کند تا به این وسیله بهترین راه را برای تولید محصول و حل مسائل و مشکلات یک واحد صنعتی یا خدماتی پیدا کند. در واقع فارغ‌التحصیل این رشته تلاش می‌کند تا با یک نگرش سازمان یافته‌، مسائل‌ و مشکلات‌ کارخانه‌ را تحلیل‌ کرده‌ و به‌ گونه‌ای‌ عمل‌ کند که‌ با حداقل‌ ورودی‌ مواد، حداکثر خروجی‌ را داشته‌ باشد. زیرا امکان دارد که‌ طراحان‌ یک‌ واحد صنعتی‌ وقتی‌ مشغول‌ طراحی‌ می‌شوند به مسائل‌ اقتصادی‌، افزایش‌ بهره‌وری‌ و سایر مسائل‌ توجه کافی نداشته باشند، اما یک‌ مهندس‌ صنایع‌ هنگام‌ برنامه‌ریزی‌ برای‌ اداره‌ کارخانه‌ای‌ که‌ دارای‌ کارگران‌ زیاد و ماشین‌ آلات‌ بسیار است‌ برای‌ مثال‌ به‌ این‌ مسأله‌ توجه‌ می‌کند که‌ چگونه‌ می‌توان‌ بیکاری‌ ماشین‌آلات‌ را به‌ حداقل‌ رساند و از نیروی‌ انسانی‌ نیز بهترین‌ استفاده‌ را کرد و در ضمن‌ محصول‌ کارخانه‌ کمترین‌ ضایعات‌ را داشته‌ و نگهداری‌ و تعمیرات‌ ماشین‌آلات‌ نیز به‌ بهترین‌ نحو انجام‌ بگیرد. این‌ رشته‌ در دوره‌ کارشناسی‌ دارای‌ چهار گرایش‌ تولید صنعتی‌ ، تحلیل‌ سیستم‌ها، تکنولوژی‌ صنعتی‌ و ایمنی‌ صنعتی‌ است‌.

گرایش‌ تولید صنعتی‌ گرایش‌ تولید صنعتی‌ فن‌ به‌کارگیری‌ مهارت‌های‌ تکنیکی‌ ـ اقتصادی‌ و استفاده‌ مؤثر و نظام‌یافته‌ از نیروی‌ انسانی‌، زمان‌، ماشین‌آلات‌، ساختمان‌ و مواد به‌ منظور تولید کالا با کیفیت‌ مطلوب‌ می‌باشد. در واقع‌ هدف‌ این‌ گرایش‌ تربیت‌ مدیران‌ تولید واحدهای‌ صنعتی‌ است‌.

 

درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل‌


دروس‌ مشترک‌ در‌ گرایش‌های‌ مختلف‌ مهندسی‌ صنایع‌

ریاضی‌، معادلات‌دیفرانسیل‌، برنامه‌نویسی‌ کامپیوتر، محاسبات‌ عددی‌، فیزیک‌ ، شیمی‌ عمومی‌ ، مبانی‌ مهندسی‌ برق‌ ، اقتصاد مهندسی‌، نقشه‌کشی‌ صنعتی‌ ، استاتیک‌، مقاومت‌ مصالح‌، علم‌ مواد، اقتصاد عمومی‌ ، اصول‌ حسابداری‌ و هزینه‌یابی‌، ارزیابی‌ کار و زمان‌، طرح‌ریزی‌ واحدهای‌ صنعتی‌، برنامه‌ریزی‌ و کنترل‌ تولید، موجودی‌ها‌ ، کنترل‌ پروژه‌، کنترل‌ کیفیت‌ آماری‌، تحقیق‌ در عملیات‌ ، روش‌های‌ تولید ، تئوری‌ احتمالات‌ و کاربردهای‌ آن‌، آمار مهندسی‌، آزمایشگاه‌ اندازه‌گیری‌ دقیق‌، کارگاه‌ ماشین‌ابزار ، کارگاه‌ عمومی‌ جوش‌، کارگاه‌ ریخته‌گری‌.


دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ تولید صنعتی‌

زبان‌ تخصصی‌، پروژه‌ طراحی‌ ایجاد صنایع‌، مهندسی‌ فاکتورهای‌ انسانی‌، برنامه‌ریزی‌ تولید، برنامه‌ریزی‌ و کنترل‌ تولید و موجودی‌ها ، کاربرد کامپیوتر در مهندسی‌ صنایع‌، برنامه‌ریزی‌ نگهداری‌ و تعمیرات‌، اصول‌ مدیریت‌ و تئوری‌ سازمان‌، پروژه‌، کارآموزی‌.


* گرایش‌ برنامه‌ریزی‌ و تحلیل‌ سیستم‌ها

گرایش‌ برنامه‌ریزی‌ و تحلیل‌ سیستم‌ها تا حدودی‌ جنبه‌ نرم‌افزاری‌ دارد و بیشتر به‌ ارائه‌ راهکار سیستماتیک‌ می‌پردازد. در واقع‌ هدف‌ این‌ گرایش‌ تربیت‌ کارشناسانی‌ است‌ که‌ بتوانند با بهره‌گیری‌ از روش‌های‌ جدید و سیستماتیک‌ و مدل‌های‌ ریاضی‌ مسائل‌ واحدهای‌ صنعتی‌ بزرگ‌ را تجزیه‌ و تحلیل‌ نموده‌ و بیشترین‌ رهنمودها را برای‌ استفاده‌ از منابع‌ موجود در عملکرد اجزاء تشکیل‌ سیستم‌ ارائه‌ بدهند.


دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ برنامه‌ریزی‌ و تحلیل‌ سیستم‌‌ها

زبان‌ تخصصی‌، برنامه‌ریزی‌ حمل‌ و نقل‌، اصول‌ شبیه‌سازی‌، تحلیل‌ سیستم‌ها، کاربرد کامپیوتر در مهندسی‌ صنایع‌، پروژه‌ پایانی‌، اصول‌ مدیریت‌ و تئوری‌ سازمان‌، کارآموزی‌، سیستم‌های‌ اطلاعاتی‌ و کنترل‌ مدیریت‌ .


* گرایش‌ تکنولوژی‌ صنعتی‌

گرایش‌ تکنولوژی‌ صنعتی‌ نسبت‌ به‌ گرایش‌های‌ تولید صنعتی‌ و تحلیل‌ سیستم‌ها فنی‌تر بوده‌ و به‌ مهندسی‌ مکانیک‌ نزدیک‌تر می‌باشد. هدف‌ این‌ گرایش‌ تربیت‌ تکنولوژیست‌های‌ کارخانه‌ است‌.


دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ تکنولوژی‌ صنعتی‌

ماشین‌های‌ افزار ، قید و بندها (جیک‌ و فیکسچر)، طراحی‌ قالب‌ ، کنترل‌ عددی‌، مونتاژ مکانیکی‌، عملیات‌ حرارتی‌، زبان‌ تخصصی‌، پروژه‌.


* گرایش‌ ایمنی

‌صنعتی گرایش‌ ایمنی‌ صنعتی‌ به‌ مسائل‌ مشکل‌ساز در صنعت‌ از لحاظ‌ ایمنی‌ می‌پردازد؛ یعنی تلاش می‌کند تا با اجرای دستورالعمل‌ها از خطرات احتمالی جلوگیری کند و در صورت بروز مشکل یا خطری، راهی برای رفع آن پیدا نماید. از جمله‌ این‌ مسائل‌ می‌توان‌ به‌ کوره‌ها یا آلودگی‌ هوا اشاره‌ نمود.


دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ ایمنی‌

ایمنی‌ در برق‌، اعلام‌ و اطفاء حریق‌، دیگ‌ها و ظروف‌ تحت‌ فشار، عوامل‌ شیمیایی‌ محیط‌ کار، عوامل فیزیکی محیط کار، حفاظت‌ صنعتی‌ (ایمنی‌ صنعتی‌)، مهندسی‌ احتراق‌، گازرسانی‌.

 

توانایی‌های‌ لازم

این‌ رشته‌ ارتباط‌ نزدیکی‌ با مدیریت‌ دارد و دانشجوی‌ آن‌ باید توانایی‌های‌ مدیریتی‌ داشته‌ و قدرت‌ تحلیل‌ و درک‌ بالایی‌ داشته‌ باشد. دانشجویان‌ رشته‌ مهندسی‌ صنایع‌ باید در دو درس‌ ریاضی‌ و فیزیک‌ قوی‌ باشند. بخصوص‌ در درس‌ ریاضیات‌ جدید که‌ آمار و احتمالات‌ این‌ درس‌ تا حدی‌ به‌ مهندسی‌ صنایع‌ مربوط‌ می‌شود. همچنین‌ یک‌ دانشجوی‌ مهندسی‌ صنایع‌ باید از خلاقیت‌ و نوآوری‌ برخوردار باشد.


موقعیت‌ شغلی‌ در ایران‌

این‌ رشته‌ در چند سال‌ اخیر جایگاه‌ خود را یافته‌ است‌ و اکثر مسؤولان‌ و متخصصان‌ نیز به‌ این‌ موضوع‌ واقف‌ شده‌اند که‌ جامعه‌ نیاز بسیاری‌ به‌ تخصص‌ فارغ‌التحصیلان‌ این‌ رشته‌ دارد. چرا که‌ رشته‌ مهندسی‌ صنایع‌ افراد را برای‌ مدیریت‌ پرورش‌ می‌دهد و بهترین‌ و نزدیکترین‌ رشته‌ به‌ کارهای‌ مدیریتی‌ و برنامه‌ریزی‌ و اداره‌ امور است‌ و اگر قرار باشد برای‌ مدیریت‌ بخش‌ تولید یک‌ واحد صنعتی‌ بین‌ مهندس‌ مکانیک‌، برق‌ و صنایع‌ که‌ دارای‌ شرایط‌ مساوی‌ هستند، یک‌ نفر را انتخاب‌ کرد، مهندس‌ صنایع‌ اولویت‌ اول‌ را دارد. بنابراین‌ این‌ رشته‌ از نظر بازار کار مشکلی‌ ندارد.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

     
 

آشنایی مختصر با رشته ی مهندسی عمران و مشاغل مرتبط  

 
     

 

 

 

سرپناه از نیازهای اساسی و اولیه ی  انسان است که دردوره های مختلف زندگی به صورت های گوناگون به آن  پاسخ داده شده است. انسان  های اولیه برای پناه گرفتن از غارها که ساخته ی دست طبیعت بود بهره می گرفتند امابا گذشت زمان، آدمی با به کارگیری ابزارهایی که خودساخته بود و با استفاده ازمنابعی که طبیعت در اختیارش قرار داده بود، اقدام به ساخته محلی برای زندگی خود کرد. بدین گونه با پیدایش اولین سر پناه دست ساز بشر،پایه و اساس مهندسی عمران شکل گرفت.

با بزرگتر شدن جوامع و نیازهای آنها به سرپناه های بزرگتر و تلاش بشر در راه مهار   طبیعت به منظور رفع نیاز های خود همانند ساختن پل ها، سدها و راه ها، رفته رفته نقش مهندسی   عمران (یاهمان Civil Engineering به معنای مهندسی تمدن) در زندگی بشر پر رنگ و پر رنگ تر شد و نقش اساسی را در توسعه ی جوامع ایفا کرد.
کشور درحال توسعه ی ایران نیز از این امر مستثنی نبود، چرا که دراولین قدم های خود برای رسیدن به یک جامعه ی پیشرفته، نیازمند زیربناهایی چون راه ها، پل ها، سدها، سازه های دریایی برای سکوهای نفتی، خانه های مسکونی، اداری و صنعتی مقاوم در برابر زلزله، آشیانه های هواپیماها و... بود. همه ی این ها محقق نمی شود جز در سایه ی رشد کمی و کیفی رشته ی تحصیلی مهندسی عمران در داخل کشور و تربیت نیروهای متخصص در این امور.
مهندسی عمران چیست؟
(مهندسی عمران) عنوان مدرک تحصیلی است که به فرد پس از فارغ التحصیلی از دانشگاه  اعطا می شود، ولی به عنوان یک شغل به حساب نمی آید چرا که به واسطه گستردگی این رشته، فارغ التحصیلان مهندسی عمران می توانند در مشاغل متنوعی در حوزه های پیمان کاری، مشاوره و نظارت در امور سدسازی، راه سازی،  پل سازی، ساخت پالایشگاههای نفتی و سازه های صنعتی، مدیریت ساخت سازه های دریایی وساختمان سازی بامقاومت در برابر زلزله و... فعالیت داشته باشد.

 

مهندسی عمران چند شاخه دارد؟
این رشته ی تحصیلی در سه شاخه ی مهندسی عمران - آب، عمران-نقشه برداری و عمران - عمران در دانشگاه های ایران تدریس می شود .


عمران- نقشه برداری
هدف این رشته تربیت نیروهای متخصصی است که بتوانند به منظور اجرای برنامه های عمرانی با اطلاعات دقیق مهندسی (مسطحاتی، ارتفاعی، چگونگی) نقشه های گوناگون (ترسیمی، رقمی، تصویری) زمین شناختی را از منطقه مورد نظر ترسیم کنند. بدین منظور با تدریس دروسی چون راه سازی، نظریه ی خطاها، جغرافیایی ایران نقشه برداری و ژئودزی(جهت تعیین شکل زمین)، متخصصانی را تحویل جامعه خواهند داد که می توانند مدیریت گروه های اجرایی در  عملیات نقشه برداری را به عهده گیرند.

دیگر تواناییهای متخصصان این رشته عبارت است از طرح و برنامه ریزی روش نقشه  محاسبات و برنامه ریزی در زمینه های مختلف فنی نقشه برداری، تدریس و آموزش در دوره ی کاردانی (پس از طی دوره ی مربوط به تعلیم و تربیت). این رشته تا سطح کارشناسی ارشد در داخل و در سطوح بالاتر در خارج از کشور تدریس می شود و دانش آموزانی که در  هندسه و مثلثات و فیزیک دوره ی دبیرستان قوی باشند و  علاقه مندی  و آمادگی جسمی برای  کار در مناطق کوهستانی و بیابانی را دارا باشند، می توانند با تحصیل در این رشته به آینده ی شغلی  خود در مراکزی چون سازمان بنادر و کشتیرانی، وزارت برنامه و بودجه، راه و ترابری، نفت، سازمان آب، اداره ی جغرافیایی ارتش و نیز سپاه امیدوار باشند.


عمران- آب
در این رشته متخصصانی  تربیت می شوند که می توانند به کمک اطلاعاتی که در زمینه های شناخت  منابع آب ونظارت و به سازی کیفیت منابع آب به دست آورده اند، درمراحل مختلف طراحی، نظارت و مدیریت طرح های آب کار کنند .


عمران - عمران
مهمترین شاخه ی مهندسی عمران که قبلا به مهندسی راه وساختمان مرسوم بوده رشته ی  مهندسی عمران -عمران است؛که هدف آن تربیت متخصصانی است که بتوانند درطرح های مختلف عمرانی در زمینه های ساختمان سازی، راه سازی، پل سازی، سازه ها و   بناهای آبی، جمع آوری و دفع فاضلاب و... مسئولیت طرح و محاسبه اجرا و نظارت براجرا را در مراکز مختلف دولتی وخصوصی برعهده بگیرند.برای رسیدن به این سطح ازتوانایی دانشجوی مهندسی عمران بر اساس مصوبه ی شورای عالی برنامه ریزی باید ۱۴۰ واحد درسی را بگذرانند که ۲۰ واحد آن دروس عمومی، ۲۵ واحد آن درس های پایه، ۸۰ واحد دروس اصلی و تخصصی الزامی و ۱۵واحد دروس اختیاری است. ۲۰ واحد دروس عمومی که میان تمام رشته های تحصیلی دانشگاهی مشترک است.درس هایی چون معارف اسلامی، فارسی، زبان خارجی  و.... را شامل می شود. ۲۵  واحد درس های پایه  درس هایی است که در  غالب رشته های هم گروه  ( نظیر گروه  فنی و  مهندسی  ) و به خصوص در گرایش های مختلف یک   رشته  به  صورت مشترک تدریس می شود و  اساس درس های تخصصی را تشکیل می دهد، ریاضی عمومی، معادلات دیفرانسیل، محاسبات عددی، آمار و احتمال مهندسی، فیزیک در زمینه های حرارت ،مکانیک ، الکترسیته، مغناطیس و برنامه نویسی رایانه ای  عنوان  برخی از این دروس است. ۸۰ واحد درسی درس تخصصی در واقع  دروسی است که  به  یکدیگر  وابسته اند و  بعضی پیش نیاز دروس دیگرند، از جمله رسم فنی ونقشه کشی ساختمان ، اصول مبانی  معماری و شهر سازی، استاتیک، مقاومت مصالح، تحلیل سازه ها، اصول مهندسی زلزله، سازه های بتن آرمه، پروژه ی بتن، سازه های فولادی، پروژه ی فولاد، مکانیک خاک و پی سازی، مکانیک سیالات، هیدرولیک، هیدرولوژی مهندسی، مهندسی آب و فاضلاب و پروژه، بناهای آبی، نقشه برداری و عملیات و راه سازی، روسازی راه و مهندسی راه و ترابری.
باید اشاره داشت که علاوه بر موارد یاد شده که اهم  درسهای دانشگاهی در رشته ی مهندسی عمران-عمران هستند؛ درسهای آزمایشگاهی نیز بخش مهمی از کار است که در آن دانشجو درسهای نظری را در عمل یاد می گیرد .دروسی چون آزمایشگاه مکانیک خاک، آزمایشگاه هیدرولیک، آزمایشگاه مقاومت مصالح، مصالح ساختمانی و آزمایشگاه، تکنولوژی بتن و آزمایشگاه از این دست است.

دروس اختیاری را نیز نباید از یاد برد که تحت عناوین مختلف در د انشگاه ها  ارائه می شود: بارگذاری ، طراحی و معماری، اصول مهندسی پل و.....
در ادامه بایستی اظهار داشت که یک دانشجوی کارشناسی ( لیسانس ) عمران به صورت ضمنی تمام دروس زیر مجموعه های عمران رامطالعه می کند و به طور محدود با آنها آشنا می شود  ولی در دوره های بالاتر  فقط یکی از زمینه ها مورد مطالعه ی دقیق قرار می گیرد.

در دوره ی کارشناسی ا رشد دانشجو با گذراندن تقریبا ۳۲ واحد دریک زمینه ی خاص، معلومات خود را گسترش می دهد. در دوره ی کارشناسی تخصصی، پس  از  پایان دوره ی تحصیل کارشناسی ارشد، بسته به رشته ی تحصیلی ۴۵ واحد درس اختصاصی ارائه می شود که  اغلب حدود نصف این تعداد واحد به پایان نامه ی دکترا اختصاص می یابد. در رساله ی دکترا دانشجو می کوشد مرز های دانش را درآن حوزه ی خاص گسترش دهد.
فارغ التحصیلان دانشجویان عمران - عمران می توانند در مقطع  کارشناسی در گرایش  های مختلف سازه، سازه های هیدرولیکی، مهندسی زلزله، راه و ترابری، مکانیک خاک و پی،  مهندسی آب، سازه های دریایی، مهندسی مدیریت ساخت، مهندسی برنامه ریزی حمل و نقل، مهندسی نقشه برداری، فتو گرامتری و  محیط زیست؛ ادامه ی تحصیل دهند و در هر یک ازگرایش های یاد شده در مقطع دکترا تخصص بگیرند.


ایالات متحده و کانادا چه فرقی با ایران دارند؟
اگرچه رشته ی مهندسی عمران درکشور ما به لحاظ کمی و کیفی درجایگاه مناسبی قرار دارد اما درمقایسه با دیگر کشور ها نقاط ضعفی نیز دارد. بامقایسه ی هرچه سطحی میان دروس ارائه شده درایران باایالات متحده و کانادا، می توان به این تفاوت ها و نقاط ضعف پی برد.
در ایالات متحده و کانادا این رشته با هدف تربیت متخصصان بابالاترین کیفیت آموزشی طراحی شده و در دو سال اول دانشجویان بطور گسترده ای بافیزیک، ریاضی و شیمی و کاربرد آن درامور مکانیک مواد، زمین  شناسی و  مهندسی محیط زیست آشنا می شوند.  به علاوه  آنها به رسم نمودارهای  مهندسی با استفاده از رایانه و میز نقشه کشی تسلط می یا بند.
طی سال های سوم و چهارم  دانشجویان می توانند یکی از دو شاخه ی مهندس عمران یا مهندس محیط زیست  را برگزینند و با توجه به انتخابشان دروس تخصصی را بگذرانند. در دوره های بالاتر دانشجویان این دوشاخه ی تحصیلی می توانند درپنج حوزه ی مهندسی عمران که عبارتنداز محیط زیست و آب و فاضلاب  (= آسیب و آلودگی آبهای زمینی، پاک سازی آلودگی های شیمیایی)، ژئو تکنیک (=طراحی اندفیل، ارزیابی خاک) ، هیدروتکنیک(=پیش بینی سیلاب ،هدایت آب ها، مدیریت  بندرگاهها و  تفریح گاههای ساحلی) سازه(=ساختمان سازی، پل سازی، سدسازی، استفاده از مواد جدید) حمل ونقل(=جاده ها، مدیریت کنترل ترافیک سیستم های راهبردی هوشمند درون ماشین) تحقیق وپژوهش کرده و تخصص بگیرند.
با نگاهی به دروس تحصیلی مهندسی عمران  در  ایالات متحده و  کانادا  متوجه  می شویم که تاکید آنها بر کار عملی است و بدین منظور دارای آزمایشگاه های مجهزی هستند که درآن جا دانشجویان آزمایشها را در مقیاس های واقعی انجام می دهند. این آزمایشگاه ها شامل پیچیده ترین دستگاه های الکترو-هیدرولیک برای آزمایش هردو حالت استاتیکی و دینامیکی اعمال نیرو  بر سازه ها است .
به علاوه باید اذعان داشت مهندسی عمران کاری گروهی است و این گروهی کار کردن را  دانشجویان در دانشگاه ها باید بیاموزند.در ایران در برنامه ی درسی مهندسی عمران به این مسئله توجه نشده اما در ایالات متحده  و کانادا با تاکید فوق العاده بر ارتباط، رهبری و کار گروهی؛ واحدآموزشی چون مهارت کار گروهی و رهبری  ارائه می شود.
گرچه ما به واسطه ی آموزه های دینی به رعایت اصول اخلاقی در  کارمان پایبند هستیم اما این دانشگاه های ایالات متحده و کانادا هستند که واحد اخلاق حرفه ای در مهندسی را در برنامه ی درسی خود گنجانده اند تا بر اخلاق حرفه ای مهندسی  گوشزد کرده باشند.

به هرصورت رشته ی مهندسی عمران نیز همانند سایر رشته ها نیازمنداصلاح، بازبینی و هماهنگ کردن آن با نیاز های روز کشور است. به علاوه ساختن وتجهیز کردن آزمایشگاه ها بخش مهم دیگری از کار است که نباید فراموش کرد.
وزارت‌خانه‌های مسکن و شهرسازی، راه و ترابری، جهاد سازندگی و نیرو به صورت گسترده‌تر و سایر وزارت‌خانه‌ها، اداره‌ها ، سازمانها ، مراکز دولتی و خصوصی نظیر : وزارت‌خانه‌های آموزش و پرورش، کشاورزی، فرهنگ و آموزش عالی، بانکها و... به صورت مستقیم برای کارهای عمرانی خود مثل طرح و محاسبه، اجرا و نظارت بر اجرا، نیاز به استخدام مهندسان عمران دارند. علاوه بر آن، شرکتهای مختلف مهندسان مشاور که در کشور به صورت گسترده وظیفه طراحی، محاسبه و نظارت بر اجرای پروژه‌های ساختمانی را بر عهده دارند؛  همچنین شرکتهای ساختمانی و راه‌سازی دولتی و خصوصی که در اجرای این طرحها فعالیت دارند، تعداد کثیری از فارغ‌التحصیلان رشته عمران را استخدام می‌کنند.
اصولا مهندس عمران شانس کاری زیادی دارد چون در طراحی و ساخت بسیاری از کارهای عمرانی مانند راهها، پل‌ها، سدها، سازه‌های دریایی برای سکوهای نفتی، آشیانه‌های هواپیما و خانه‌های مسکونی مقاوم در مقابل زلزله‌، مهندسین عمران حضوری فعال دارند. متخصصانی که یا در دفترهای مشاوره به طراحی پروژه‌های فوق می‌پردازند و یا مجری کارهای عمرانی مذکور بوده و به کیفیت اجرای آنها نظارت دارند.
البته باید توجه داشت که هر دانشجوی مهندسی عمران نمی‌تواند فرصت‌های شغلی خوبی داشته باشد. بلکه باید در دوران تحصیل به دنبال پژوهش ، تحقیق و یادگرفتن باشد نه این که تنها واحدهای دانشگاهی را پاس کند و یا حتی به فکر یک معدل خوب دانشگاهی باشد.  چون شرکتهای عمرانی خصوصی و دولتی به دنبال یک نیروی کارآمد هستند نه یک شاگرد اول دانشگاه.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

     
 

هدف از این رشته تربیت نیروهای متخصصی است که بتوانند در پروژه‌های مختلف عمرانی در زمینه‌های ساختمان‌سازی، راه‌سازی، پل‌سازی، برج‌سازی، سازه‌ها و بناهای آبی،جمع‌آوری و دفع فاضلاب و غیره مسوولیت طراحی، محاسبه، اجرا و نظارت بر اجرا را بر عهده گیرند.  

 
     

 

 

 

مهندسی عمران


هدف از این رشته تربیت نیروهای متخصصی است که بتوانند در پروژه‌های مختلف عمرانی در زمینه‌های ساختمان‌سازی، راه‌سازی، پل‌سازی، برج‌سازی، سازه‌ها و بناهای آبی، جمع‌آوری و دفع فاضلاب و غیره مسوولیت طراحی، محاسبه، اجرا و نظارت بر اجرا را بر عهده گیرند. مهندسی عمران از جمله رشته‌هایی است که بیانگر کاربرد علم در ایجاد سازندگی و عمران است. یعنی هرچیزی که به آبادی یک کشور باز می‌گردد، مانند: سد، فرودگاه، جاده، برج، تونل، دکل‌ های مخابراتی، ساختمان‌های مقاوم در برابر زمین‌لرزه، سیل و آتش و نیروگاههای برق و مصالح سبک، ارزان و با کیفیت مناسب برای ساخت و ساز، در حیطه کار مهندس عمران قرار می‌گیرد. برای آغاز تمامی پروژه‌های عمرانی به یک مهندس کارآمد عمران نیاز داریم تا علاوه بر رعایت جنبه‌های فنی و اجرایی، اقتصادی نیز عمل کند. چون اقتصادی بودن یک اصل در مهندسی عمران است.


فهرست مندرجات:


۱ -وظایف یک مهندس عمران
2- توانایی‌های مورد نیاز یک مهندس عمران
۳ -گرایش‌های تحصیلی در مقطع کارشناسی در ایران
۳.۱ عمران-عمران
۳.۲ عمران-نقشه‌برداری
۳.۳ عمران-آب
 ۳.۴ عمران-زلزله
۴ -گرایش‌های تحصیلی در مقطع کارشناسی ارشد و دکتری در ایران

 


وظایف یک مهندس عمران:


1. محاسبه، ساخت و اجرا ساختمانهای مختلف مسکونی، اداری و صنعتی اعم از آجری، بتنی و فولادی، نظیر ساختمانهای مسکونی ویلایی،
توانایی‌های مورد نیاز یک مهندس عمران:


• اجتماعی بودن


یک مهندس عمران باید بسیار اجتماعی و دارای توان ایجاد ارتباط با سایرین باشد. چون رشته مهندسی عمران یک رشته گروهی است. یعنی متخصص عمران در محیط کار خود با اقشار مختلف جامعه از جامعه کارگران، تکنسین‌ها و مهندسان رشته‌های دیگر سروکار دارد و باید با همه این افراد ارتباطی قوی برقرار کند تا بتواند شاهد پیشرفت و موفقیت در کارش باشد.


• قوی بودن دروس پایه


با توجه به کمیت و کیفیت درسهایی که در این رشته ارایه می‌گردد، داوطلب باید از توان و دانش برتر در زمینه‌های ریاضی و فیزیک برخوردار باشد تا در فهم دروس پایه به مشکل بر نخورده و دروس تخصصی و فنی را به راحتی فراگرفته و در آن‌ها خبره گردند.

 

• سایر فاکتورها


رشته مهندسی عمران دارای دو بعد طراحی و اجرا است.در این میان عده‌ای از مهندسان جذب کارهای اجرایی می‌شوند که در این صورت باید آمادگی کار در کارگاه‌های داخل و خارج شهر را داشته باشند یعنی برای برنامه‌ریزی و سروکار داشتن با اقشار مختلف مردم آماده باشند و عده‌ای نیز جذب بعد طراحی می‌شوند که این عده نیز باید آمادگی کارهای محاسباتی را داشته باشند و از ریاضیات قوی،صبر و حوصله بسیار و قدرت تجزیه و تحلیل بالا برخوردار باشند. از این رو داشتن مهارت‌های زیر برای یک مهندس عمران ضروریست:


o توان جسمی بالا
o قدرت تجزیه و تحلیل بالا
o توان محاسبه مسائل پیچیده ریاضی و فیزیک مکانیک
o قدرت تجسم(دید مهندسی)
o دقت در جزئیات
o آشنایی با فهارس بها و قوانین و بخشنامه های جاریه
o آشنایی با کامپیوتر و استفاده از نرم افزار های عمرانی و تحلیلی
o آشنائی با صورت وضعیت و متر و برآورد
o آشنائی با کلیات نقشه برداری

 


گرایش‌های تحصیلی در مقطع کارشناسی در ایران:


در ایران این رشته در سطح کارشناسی دارای سه گرایش عمران-عمران، عمران-نقشه‌برداری و عمران-آب ‌و در بعضی دانشگاه‌ها گرایش های عمران-سازه، عمران-خاک و عمران-راه در سطح کارشناسی به آن اضافه می‌شود.

 


عمران-عمران


این رشته قبلاً به مهندسی راه و ساختمان موسوم بوده و به منظور تربیت مهندسان طراح، محاسبه و اجرای پروژه‌های ساختمانی، صنعتی، راه‌سازی و تأسیسات آبی و نظارت بر حسن اجرای طرحهای عمرانی در زمینه‌های فوق و همچنین همکاری با مهندسان مشاور یا محاسبه در زمینه‌های یاد شده، به وجود آمده‌است.مانند سایر رشته‌های مهندسی،این رشته دارای ۲۳ واحد عمومی است.همچنین دانشجویان این رشته باید تعداد ۲۵ واحد را به عنوان واحدهای پایه بگذرانند.علاوه بر این واحدها،۹۵ واحد اختصاصی که دروسی از جمله کارآموزی و پروژه‌های فولاد و بتن و راه سازی نیز جزو دروس این دانشجویان می‌باشد.با توجه به سیاستهای عمرانی و سرمایه‌گذاریهای دولت برای ایجاد ساختمان‌ها، راه‌ها، پل‌ها، سدها، نیروگاه‌های هسته‌ای و حرارتی، رفع نیازهای عمرانی در زمینه مسکن و تأسیسات آبی جهت تامین آب آشامیدنی شهرها و روستاها همچنین بازسازی مناطق جنگ‌زده اهمیت این رشته مشخص می‌شود.فارغ‌التحصیلان این رشته می‌توانند در وزارتخانه‌ها(نظیر وزارتخانه‌های راه‌ و ترابری،مسکن و شهرسازی و نیرو)و شرکتهای دولتی و خصوصی و مهندسان مشاور به کارهای طراحی، محاسبه و اجرا بپردازند.در شرایط حاضر فارغ‌التحصیلان این رشته می‌توانند در دوره‌های مختلف کارشناسی ارشد در داخل کشور ادامه تحصیل دهند(گرایش‌های این مقطع در ذیل مقاله آمده‌است).


دارا بودن دانش قوی ریاضی و فیزیک و توانایی جسمانی از ضروریات این رشته‌است. حدود ۱۰ درصد از دروس این دوره عملی است و از دروس تخصصی آن می‌توان این دروس را نام برد:


• استاتیک
• مقاومت مصالح
• طراحی سازه‌های فولادی و بتنی
• مهندسی پی
• مکانیک خاک
• مکانیک سیالات
• هیدرولیک
• هیدرولوژی
• تحلیل سازه‌ها
• راه‌سازی

 


عمران-نقشه‌برداری


طراحی و اجرای برنامه‌های عمرانی و مطالعات مربوط به زمین مستلزم وجود اطلاع دقیق مهندسی(مسطحاتی، ارتفاعی،چگونگی) به صورت نقشه‌های گوناگون(ترسیمی، رقمی، تصویری) از منطقه مورد نظر است.مجموعه نقشه‌برداری پاسخگوی این نیازها به گونه‌ای هماهنگ با دیگر رشته‌های عمران است و هدفش تربیت افرادی است که آگاهی علمی کافی و مهارت فنی لازم را در زمینه نقشه‌برداری و کنترل و اجرا داشته باشند. داوطلبان ورود به این رشته باید در ریاضیات و فیزیک قوی بوده(جالب است که بدانید این رشته بیشترین ریاضی را در تمام رشته‌های مهندسی دارا می‌باشد با داشتن 21 واحد در دانشگاه) علاقه‌مندی و آمادگی جسمی(برای کارهای صحرایی و غیره) لازم را دارا باشند.بعضی دروس تخصصی این رشته عبارت‌اند از:


• راه سازی
• طراحی مسیر و طرح هندسی
• تعیین جابجایی ها ( میکروژئودزی)
• GPS تعیین موقیت ماهواره ای
• GIS سیستم اطلاعات مکانی
• RS تجزیه تحلیل تصاویر ماهواره ای
• عملیات کنترل و هدایت حفاری تونل و کلیه کارهای زیر زمینی
• تئوری خطاها
• سرشکنی
• نقشه‌برداری
• ژئودزی(جهت تعیین شکل زمین)
• فتوگرامتری زمینی و هوایی(عکسهای هوایی)
• کارتوگرافی
• هیدروگرافی(نقشه‌برداری از بستر دریا)
• پروژه
• کارآموزی.


نام دروس ریاضی که در دانشگاه گذرانده می‌شود:


• ریاضی 1 (3 واحد)
• ریاضی2 (3)
• معادلات دیفرانسیل (3)
• محاسبات عددی (2)
• آمار و احتمالات مهندسی (3)
• ریاضی مهندسی (3)
• هندسه و دیفرانسیل (2)

 


بعضی توانایی‌های دانش‌آموختگان این رشته عبارت‌اند از: مدیریت گروه‌های اجرایی در عملیات نقشه‌برداری، طرح و برنامه‌های سیستم نقشه، محاسبات و برنامه‌ریزی در زمینه‌های مختلف فنی نقشه‌برداری، تدریس و آموزش در دوره کاردانی(پس از طی دوره مربوط به تعلیم و تربیت). امکان ادامه تحصیل در این رشته تا حد کارشناسی ارشد در داخل و در سطوح بالاتر در خارج از کشور موجود است. سازمان نقشه‌برداری وزارت برنامه و بودجه، وزارت راه و ترابری، وزارت نفت، سازمان آب ، سازمان بنادر و کشتیرانی، اداره جغرافیایـی ارتش و سپاه و بخش خصوصـی و غیره از جمله محلهای جذب فارغ‌التحصیلان این رشته‌است. زیربنای کلیه کارهای عمرانی نقشه برداری است و با توجه به لزوم انجام دادن کارهای عمرانی، فارغ‌التحصیلان آن سریعا جذب بازار کار می‌شوند. داوطلبان باید به سختی کار در بیابان و کوهستان و شرایط سخت نقشه‌برداری توجه داشته باشند.

 

 

عمران-آب


این دوره(کارشناسی) به منظور تربیت متخصصانی تدوین شده‌است که بتوانند در زمینه‌های شناخت منابع آب و کنترل و بهسازی کیفیت منابع آب اطلاعات لازم را به دست آورند تا بتوانند در مراحل مختلف طراحی ، نظارت و مدیریت پروژه‌های آب کار کنند.با توجه به اینکه توسعه کشور در زمینه‌های کشاورزی، صنعتی ، عمران و غیره بستگی به میزان آب قابل استفاده دارد می‌توان صنعت آب را در ایران در زمره صنایع مادر به حساب آورد.داوطلبان ورود به این دوره‌ها باید در دروس ریاضی، فیزیک و شیمی دبیرستان قوی بوده، علاقه‌مندی و استعداد لازم(خصوصا در زمینه طراحی) را داشته باشند. دروس این دوره‌ها به صورت عمومی، پایه، اصلی، تخصصی،انتخابی و کارآموزی (کارآموزی صحرایی پروژه تخصصی و کارآموزی تخصصی) است. بعضی دروس اصلی و تخصصی این گرایش‌ها عبارت‌اند از :


• مکانیک خاک
• هواشناسی
• هیدرولیک
• هیدرولوژی
• آبهای زیرزمینی
• سدهای کوتاه
• مهندسی پی


فارغ‌التحصیلان این دوره‌ها تواناییهای لازم را در زمینه‌های مربوط به کارشناسی مطالعه منابع آب ، تأسیسات آبی و سازه‌های هیدرولیکی، کارشناسی آب و فاضلاب و نظارت بر حسن اجرای طرحهای آبی را خواهند داشت. سازمان آب، وزارت جهاد کشاورزی، وزارت نیرو و بخش خصوصی و غیره از جمله مراکز جذب فارغ‌التحصیلان این دوره‌است. یکی از امتیازات این گرایش‌ها آن است که علاوه بر محاسبات سازه‌ای، وارد محاسبات هیدرولوژی و هیدرولیک نیز شده و بر وسعت کار می‌افزاید.

 

 


عمران-زلزله


این رشته که اکثراً با عمران-سازه یکسان پنداشته می‌شود، در حقیقت کاربردی جداگونه دارد. در رشته سازه هدف بیشتر تحلیل رفتارهای درونی و تحلیل اعضا و مدل نمودن سازه برای بارهای استاتیکی می‌باشد در حالیکه در رشته عمران-زلزله هدف آنالیز و بررسی نیروهای خارجی و دینامیکی وجانبی،بررسی نحوه عملکرد، راهکارهای مقابله و بررسی رفتار لرزه‌ای سازه می‌باشد.
این رشته نسبت به گرایشهای دیگر عمران در کشور ما نوپا بوده و در سالهای اخیر و خصوصاً بعد از زلزله‌های مهمی چون رودبار و بم آئین نامه‌هایی برای تخصیص ضرایب محاسباتی برای آن در نظر گرفته شده‌است که آخرین آئین نامه مورد استفاده در این بخش آئین نامه ۲۸۰۰ ویرایش سوم می‌باشد. با توجه به کاربرد زیاد نانوتکنولوژی احتمال استفاده ازمصالح نوین که پاسخ مناسبی به زلزله بدهد وحتی ازانرژی زلزله برای رفع نیازهای انرژی ساختمان استفاده کند بعید نیست. احتمالا نانو کامپوزیتهای سازه‌ای جایگزین مصالح سنتی خواهد شد که صرفه جوئی قابل ملاحظه در مصرف مصالح وانرژی در راستای بهینه سازی ساختمان درپی خواهد داشت.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
 

 

 

 

     
 

ا

 
     

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

     
 

آشنایی با رشته ی مهندسی معماری و دروس آن  

 
     

 

 

 

دیباچه: خاموش باش و آرام قدم بردار تا جذبه آسمانی محراب، صلابت ستون‌ها و مناره‌ها و ظرافت کنگره‌ها تمامی وجودت را تسخیر کند. به دقت نگاه کن و بگذار نوری که از پس شیشه‌های رنگین به داخل می‌تابد همه رنگ و تلألؤ خود را میهمان چشم‌هایت کند تا تو ببینی که چگونه زمین و آسمان به هم پیوند می‌خورند و سپس گل‌ها و اسلیمی‌ها در یک بهار همیشگی سر بر می‌آورند.اینجا کجاست؟اینجا مسجد امام،‌ هشت بهشت،‌گنبد قابوس، ارگ بم،‌ سلطانیه یا هر بنای دیگری است که شاهکار هنر معماری ایرانیان است. هنری که پر از ابتکار،‌ زیبایی، اصالت، الهام و احترام به طبیعت است و به گرمی موسیقی و به شیرینی شعر فارسی است. نه! اشتباه نکن! معماری تنها هنر ساختن بناهای آجری و گنبدهای دوار نیست که بگوئیم عمر آن در هزاره سوم میلادی به پایان رسیده است بلکه برای ساخت آسمان خراش‌ها، برج‌ها و مجتمع‌های امروز،‌ بیش از حیاط‌های پر باغچه دیروز به معماران هنرمند و کار‌آمد نیاز داریم و از همین رو رشته معماری یکی از رشته‌های مهم دانشگاهی است که امروزه در دانشکده‌های فنی یا هنری دنیا تدریس می‌شود. این رشته‌ دارای‌ دو جنبه‌ هنری‌ و فنی‌ است‌. در این‌ میان‌ درس‌های‌ طراحی‌، زیباشناسی‌ و نحوه‌ زیباکردن‌ حجم‌ها، نماها وپلان‌ها به‌ هنر بر می‌گردد و دروسی‌ مثل‌ سازه‌های‌ بتنی‌ و فلزی‌، مقاومت‌ مصالح‌، ایستایی‌، تأسیسات‌ مکانیکی‌ و الکتریکی‌ به‌ جنبه‌ فنی‌ این‌ رشته‌ مربوط‌ می‌شود. در این‌ رشته‌ دروس‌ هنری‌ اهمیت‌ بیشتری‌ داشته‌ و دروس‌ علمی‌ و فنی‌ در راستای‌ دروس‌ هنری‌ است‌. برای‌ مثال‌ یک‌ معمار در طراحی‌ خانه‌ باید فضای‌ آرامش‌بخشی‌ را ایجاد کند تا باعث‌ اضطراب‌، خستگی‌ و دلتنگی‌ نگردد. کاری‌ که‌ بیش‌ از رعایت‌ اصول‌ فیزیکی‌ مثل‌ نور و صوت‌، نیاز به‌ آشنایی‌ با ول‌ زیبایی‌شناسی‌ دارد.

 

توانایی‌های‌ لازم :
معماری‌ بیش‌ از آنکه‌ علم‌ و تکنیک‌ باشد، ذوق‌ و سلیقه‌ و استعداد است‌ و معمار کسی است که طرح‌های فردی‌اش با نقاشی و مجسمه‌سازی رقابت کند و در واقع بتواند مجسمه‌ای کاربردی بسازد. دانشجوی‌ این‌ رشته‌ علاوه‌ بر توانمندی‌ در طراحی‌ و قدرت‌ تجسم‌ و خلاقیت‌، لازم‌ است‌ که‌ در درس‌ ریاضی‌ بخصوص‌ در هندسه‌ قوی‌ باشد چون‌ برای‌ آموزش‌ فن‌ و تکنیک‌ معماری‌ باید دروسی‌ مثل‌ هندسه‌ کاربردی‌، هندسه‌ مناظر و مرایا و ریاضیات‌ و آمار را مطالعه‌ کرد.

موقعیت‌ شغلی‌ در ایران‌ :
با توجه‌ به‌ این‌ که‌ در سطح‌ کارشناسی‌ به‌ جنبه‌های‌ فنی‌ معماری‌ توجه‌ بیشتری‌ می‌شود، در نتیجه‌ فارغ‌التحصیل‌ این‌ رشته‌ می‌تواند به‌ ساختمان‌ سازی‌ (طراحی‌ فنی‌ ساختمان‌های‌ مختلف‌) بپردازد اما فارغ‌التحصیل‌ کارشناسی‌ ارشد چون‌ جنبه‌های‌ هنری‌ معماری‌ را آموزش‌ دیده‌ است‌ ، بیشتر به‌ هنر معماری‌ می‌پردازد. مهندس‌ معمار علاوه‌ بر طراحی‌ بناها می‌تواند به‌ طراحی‌ و ساخت‌ ماکت‌ و طراحی‌ معماری‌ داخلی‌ بپردازد یا به‌ عنوان‌ ناظر ساخت‌ فعالیت‌ کند. در ضمن‌ فارغ‌التحصیل‌ معماری‌ آمادگی‌ کار در رشته‌های‌ مرتبط‌ با معماری‌ مثل‌ طراحی‌ صحنه‌ یا طراحی‌ صنعتی‌ را نیز دارد.


درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل :

دروس‌ پایه‌:
هندسه‌ کاربردی‌، کارگاه‌ مصالح‌ و ساخت‌، درک‌ و بیان‌ محیط‌، بیان‌ معماری‌، هندسه‌ مناظر و مرایا، ریاضیات‌ و آمار، انسان‌، طبیعت‌، معماری‌، مقدمات‌ طراحی‌ معماری‌.

دروس‌ اصلی‌ :
مبانی‌ نظری‌ معماری‌، آشنایی‌ با معماری‌ جهان‌، برداشت‌ از بناهای‌ تاریخی‌، آشنایی‌ با معماری‌ معاصر، نقشه‌برداری‌، تنظیم‌ شرایط‌ محیطی‌، تأسیسات‌ الکتریکی‌ (نور و صدا)، تأسیسات‌ مکانیکی‌، مقاومت‌ مصالح‌ و سازه‌های‌ فلزی‌، سازه‌های‌ بتنی‌، ایستایی‌، متره‌ و برآورد، مدیریت‌ و تشکیلات‌ کارگاه‌، مصالح‌ ساختمانی‌، ساختمان‌، روستا، طرح‌ معماری‌.

دروس‌ تخصصی‌:
آشنایی‌ با مبانی‌ برنامه‌ریزی‌ کالبدی‌، تحلیل‌ فضاهای‌ شهری‌، آشنایی‌ با مرمت‌ ابنیه‌، طرح‌ معماری‌، طراحی‌ فنی‌، طرح‌ نهایی‌.

 

 

 

 

 

مطلب قابل بیان در خصوص رشته پزشکی، طول دوره این رشته است. پشتکار درونی و حقیقی عامل موفقیت و حفظ نشاط در سپری کردن این رشته با ارزش هست، تأمل و دقت در انتخاب این رشته جایگاه ویژه ای دارد که با انتخاب آگاهانه می توان به وظایف سنگین این انتخاب به خوبی عمل کرد و در پایان سرافراز و پیروز به درجه دکتری رسید.
پزشک عمومی با خصوصیات زیر است:

 

1) در راه آشنایی بیشتر با مکتب و تزکیه و تعالی روح کوشا باشد. کمک به تامین بهداشت و درمان دردهای مردم را وسیله‌ای برای رضای خدا و تقرب به او بداند.
2) با فرهنگ ایران آشنا باشد و خود را ملزم به رعایت قوانین و مقررات حاکم به جامعه بداند.
3) از شناخت مسائل عمده بهداشت و درمان و نظام ارائه خدمات بهداشتی و درمانی کشور به قدر کافی برخوردار و از مسئولیت‌ها و وظایف خود در این نظام آگاه باشد.
4) قابلیت علمی و عملی کافی در تشخیص بیماری‌ها و ارجاع بیماران به سطوح بالاتر بهداشتی و درمانی کشور و شرکت در برنامه‌های پیشگیری و بهداشت عمومی را دار باشد.
5) قادر به استفاده از آخرین منابع علمی و بهره‌گیری از اطلاعات جدید کار خود باشد.

 

نظام آموزش پزشکی عمومی شامل ۵ دوره است:

۱- علوم پایه

۲- فیزیوپاتولوژی

۳- کارآموزی بالینی

۴- کارورزی بالینی

۵- کارورزی


دوره آموزش دکترای حرفه‌ای پزشکی شامل مراحل زیر است:

الف ) علوم پایه: این دوره ضمن آشنانمودن دانشجویان با مباحث پایه، آمادگی لازم را برای یادگیری علوم بالینی در آنان بوجود می آورد.طول این دوره ۲ سال است که در پایان این دوره دانشجو در آزمونی شامل کلیه دروس این دوره شرکت می‌کند و در صورت موفقیت به دوره بعدی راه می‌یابد. هر دانشجو حداکثر دوبار می‌تواند در این آزمون شرکت کند.

ب) فیزیوپاتولوژی : آگاهی از مبانی فیزیولوژیک، شناخت مکانیزم بیماریها و عوامل موثر در آنها نشانه های بیماریها و تشخیص و درمان آنها مطالبی است که شما می توانید آنها را فرا بگیرید.طول این دوره ۶ ماه است و طی آن دانشجو ضمن آگاهی از مبانی فیزیولوژیک ، با مکانیزم بیماریها و عوامل موثر در آنها به طریق تحلیل گرانه آشنا می‌شود و نشانه‌های بیماریها و تشخیص و درمان آنها را یاد می‌گیرد.

ج ) کارآموزی بالینی : شناخت آثار و علائم بیماریها از دیدگاه بالینی و آزمایشگاهی و بدست آوردن توانائی های لازم در به کار بردن اندیشه، استدلال و نتیجه گیری سریع در طراحی عملیات پیشگیری و درمان است.طول این دوره ۲۰ ماه است و هدف شناخت آثار و علائم بیماریها از دیدگاه بالینی و آزمایشگاهی به دست آوردن توانایی‌های لازم در به کاربردن اندیشه ، استدلال و نتیجه‌گیری سریع، به منظور برخورد منطقی و صحیح با بیمار و طراحی عملیات پیشگیری درمانی است.

د) کارورزی بالینی: پرورش مهارت ها، تقویت قدرت تصمیم گیری در مقابل با مسائل بهداشتی و درمانی و قبول مسئولیت در مقابل اقدام لازم هدف های این دوره مهم است.طول دوره ۱۸ ماه است و هدف پرورش مهارتها، تقویت قدرت تصمیم‌گیری ، افزایش اتکاء به نفس و تکمیل پرورش اندیشه از طریق رویارویی مستقیم کارورز با مسائل بهداشتی ، درمانی و تقبل مسوولیت مستقیم امور بهداشتی، درمانی به عهده همه است.

هـ ) کارورزی: دانشجویان قبل از شروع مرحله کارورزی ، در کنکور کارورزی که شامل کلیاتی از دروس پایه و اصلی و عمومی فیزیولوژی علوم بالینی است و به طور سراسری برگزار می‌شود شرکت می‌کنند چون گذراندن موفقیت‌آمیز این آزمون برای راه‌یابی به دوره کارورزی ضروری است. فارغ‌التحصیلان ملزم به خدمت در مناطق محروم کشور هستند.

 

تواناییهای فارغ‌التحصیلان
فارغ‌التحصیلان این رشته می‌توانند بعد از پایان تحصیلات، مسوولیتهای متفاوتی را عهده‌دار شوند، از آن جمله می‌توان به موارد زیر اشاره نمود:

1) تشخیص - درمان و پیگیری بیماران در مطبهای شخصی، درمانگاهها و بیمارستانها.
2) مدیریت و سرپرستی مراکز ارائه خدمات بهداشتی و درمانی.
3) مشارکت در امر تحصیلی و پژوهشی در ارتباط با بیماریهای مختلف.


دوره پزشکی شامل ۴ مرحله :

علوم پایه ، فیزیوپاتولوژی (نشانه‌شناسی) ، کارآموزی و کارورزی می‌باشد. مرحله علوم پایه درواقع عامل ارتباطی‌ای بین درسهای دبیرستان و پایه با درسهای تخصصی پزشکی است، بدین ترتیب که شامل آن قسمت از درسهای پایه است که به بدن انسان مربوط می‌شود؛ برای مثال، بیوشیمی قسمتی از علم شیمی است که در مورد شیمی بدن موجود زنده (در این‌جا انسان)‌ صحبت می‌کند و همین‌طور سایر درسهای این مرحله که در بخش درسها شرح داده می‌شوند. مرحله شناخت نشانه و علایم بیماری و چگونگی پیدایش علایم بیماری، در ارتباط با عامل بیماری‌زا و چگونگی پیدا کردن آن در معاینه‌ها و آموزش نظری دستگاههای تشخیص ، بدون توجه به درمان است. در این دوره ، دانشجو مفهوم بیماری و علایم آن و نحوه تشخیص آن را به صورت نظری مطالعه نموده،‌ چگونگی آن را با توجه به درسهای علوم پایه فرا می‌گیرد.

مرحله بعدی شامل دوره کارآموزی (استاژری) است که دانشجو در این مرحله ، به بیمارستان و بالین بیماران می‌رود و در کنار درسهای نظری، روشهای تشخیص و درمانی را در بالین بیمار می‌آموزد. در این قسمت، استادان در مورد هر بیمار، توضیحات لازم را به دانشجویان ارائه می‌دهند و دانشجو نیز زیرنظر استاد، فرآیندهای معاینه بالینی و فنون تشخیص را به کار می‌برد و شیوه درمان و تجویز دارو را نیز در هر مورد می‌آموزد. در این مرحله درسهای نظری نیز ارائه می‌شود که مکمل کار بالینی در بخش خواهد بود.

مرحله بعد دوره کارورزی (انترنی) است ، دانشجو پس از فراگیری راههای تشخیص و درمان به صورت مستقل و با نظارت کلی روزانه استادان ، اقدام به بیماریابی، تشخیص و درمان نموده، مواد آموخته شده در مرحله کارآموزی (استاژری) را در عمل به کار می‌برد و تجربه می‌اندوزد.

در کل دوره پزشکی عمومی دو امتحان اصلی (حیاتی) وجود دارد که شامل امتحان جامع علوم پایه و دیگری امتحان جامع پرانترنی می‌باشد. قبولی در این دو امتحان، لازمه ورود به مرحله بعدی است.

 

آینده شغلی ، بازار کار ، درآمد:
رشته پزشکی با همه سختی هایی که یک دانشجو در راه آن متحمل می شود متأسفانه در بازار کار خود دچار مشکلات فراوانی شده که بعضی مطالب نگران کننده آن در حد حرفهای معمولی مردم کوچه بازار درآمده ولی واقعیت هر رشته - جدای از مدیریت توانمندی که جهت جذب فارغ التحصیلان دانشگاه ها لازم است- این است که دانشجوی باانگیزه و دارای پشتکار، کار شایسته خود را می یابد.

بازار کار رشته پزشکی از منزل شخصی پزشکان شروع و تا بیمارستانها، کلینیک ها، درمانگاه ها، اورژانس ها و کلیه مراکز درمانی در بخش های دولتی و خصوصی، ورزشگاه ها و غیره گسترش می یابد و در صورت بضاعت و توانائی مالی امکان تأسیس مطب را نیز می توان یکی از بخش هایی دانست که پزشک اشتغال خود را فراهم می کند.

 

عمده‌ترین موقعیتهای شغلی که بیشتر پزشکان می‌توانند جذب آنها شوند، عبارتنداز:


الف ) مطبهای شخصی که بر حسب تمایل پزشک و نیاز منطقه در شهرها و روستاها دایر می‌گردد و پزشکان ویزیت مراجعان را در مطبها انجام می‌دهند.
ب ) بیمارستانها و درمانگاههای خصوصی و دولتی که در آنها پزشکان به تشخیص و درمان بیماریهای مراجعان خود می‌پردازند.
ج ) مراکز بهداشتی درمانی شهری یا روستایی که اغلب مدیریت و سرپرستی این مراکز به عهده پزشکان عمومی می‌باشد و همچنین این مراکز از پزشکان عمومی برای تشخیص، درمان و پیگیری بیماریها نیز استفاده می‌نمایند.

 

توانایی‌های مورد نیاز و قابل توصیه :
سلامت تن و روان برابر ضوابط مربوط به تشخیص کمیسیون پزشکی متعهد وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی برای داوطلبان رشته پزشکی امری ضروری است.

علاوه بر آن داوطلبان ورود به رشته پزشکی باید از دانش و علاقه بالایی در زمینه درسهای زیست‌شناسی و علوم پایه نیز برخوردار بوده، دقت کافی و حوصله زیاد در زمینه فراگیری جزئیایت مربوط به بیماری‌های مختلف را داشته باشند.

 

وضعیت ادامه تحصیل در مقاطع بالاتر :
ادامه تحصیل دانشجویان رشته پزشکی بعد از اتمام دوره پزشکی عمومی در دو مرحله امکان‌پذیر است:

الف ) ادامه تحصیل در رشته‌های تخصصی بالینی که داوطلب بعد از قبولی در امتحان پذیرش دستیاری سراسری کشور می‌تواند در رشته‌های تخصصی که در حال حاضر در داخل کشور ارائه می‌شوند ادامه تحصیل دهد.
رشته‌های تخصصی بالینی در حال حاضر شامل ۲۳ رشته می‌باشد که عبارتند از : جراحی عمومی ،‌ جراحی مغز و اعصاب، جراحی استخوان و مفاصل (ارتوپدی) ، جراحی کلیه و مجاری ادراری تناسلی (ارولوژی) ، بیماریهای اعصاب، بیماریهای داخلی ، بیماریهای عفونی و گرمسیری ، بیماریهای قلب و عروق ، بیماریهای کودکان، بی‌هوش ، پزشکی اجتماعی، پزشکی هسته‌ای ، آسیب‌شناسی (پاتولوژی) ، پوست ، پزشکی فیزیکی و توان‌بخشی، چشم‌پزشکی ، پرتودرمانی (رادیوتراپی) ، پرتوشناسی تشخیصی (رادیولوژی) ، زنان و زایمان ، روان‌پزشکی، گوش و حلق و بینی ، پزشکی قانونی و طب کار می‌باشد.

ب) ادامه تحصیل در رشته‌های علوم پایه ، فارغ‌التحصیلان رشته پزشکی می‌توانند در تخصصهای علوم پایه پزشکی نظیر فیزیولوژی ، ایمونولوژی، ژنتیک، ویروس‌شناسی پزشکی، میکروب‌شناسی پزشکی ، انگل‌شناسی پزشکی، بیوشیمی ، آمار حیاتی و تغذیه نیز شرکت نمایند.

 

دوره علوم پایه
مرحله علوم پایه، اولین مرحله آموزش پزشکی بوده، مدت این مرحله دو سال است. در این مرحله ، دانشجویان بخش اول درسهای عمومی و درسهای پایه و اصلی را می‌گذرانند. هدف از این مرحله، آموزش ساختمان بدن انسان و اعمال فیزیولوژیک و نقش آن در سلامت انسان و همچنین شناخت عوامل بیولوژیک بیماری‌زا و شیوه‌های دفاعی بدن در برابر آنها و اصول آسیبهای بدن انسان و آشنا ساختن دانشجو با اصول مسائل بهداشتی است. دانشجویان باید در هر نیمسال تحصیلی ۲۰ واحد درسی ارائه شده از طرف دانشکده را به طور اجباری بگذرانند. حداکثر زمان مجاز برای گذراندن این مرحله ۳ سال است.

 

در ذیل به شرح برخی از این درسها می‌پردازیم :

بیوشیمی: مربوط به بدن موجودات زنده و انسان است. در این درس، با شیمی آلی مولکولها و اتمها و واکنشهای آنها در بدن آشنا می‌شویم.

آناتومی: در آناتومی، دانشجو با کلیه ساختهای بدن شامل انواع ماهیچه‌ها ، استخوانها، اعصاب و احشا و با محل آنها و اعضای مجاور آنها به طور دقیق و در حالت طبیعی بدن، آشنا می‌شود، به طوری که بتواند اجزای هر ناحیه را به صورت سه بعدی شناسایی کند.

فیزیولوژی : در این درس چگونگی عملکرد اندامها و بافتها مورد مطالعه قرار می‌گیرد؛ به این ترتیب که دانشجو بعد از آشنایی با آناتومی و بافت‌شناسی اندامها با شیوه عمل آنها در شرایط مختلف و در وضعیتهای ویژه آشنا می‌شود.
ایمونولوژی: این درس به بررسی سازمان دفاعی بدن ، سلولهای دفاعی و واکنشهای موثر در این شبکه می‌پردازد.
انگل‌شناسی: این درس به انگلهای موثر در ایجاد بیماریهای انسانی اعم از حشرات ، کرمها ، قارچهار و غیره می‌پردازد. در این درس‌، این انگلها به طور دقیق شناسایی شده، در درس عملی نیز مورد بررسی قرار خواهد گرفت و به این وسیله چشم دانشجو با انواع انگلها آشنا می‌گردد.

پاتولوژی عمومی : در این درس انواع آسیبهای بافتی و تغییرهای بافتهای بدن در هنگام بروز یک ناهنجاری ، تحریک و یا آزار مورد بررسی قرار می‌گیرد.

 

دوره فیزیوپاتولوژی (نشانه شناسی)
مدت مرحله دوم شش ماه است. در این مرحله دانشجو پس از این که با آموختن درسهای فیزیولوژی به چگونگی عملکرد طبیعی سازمان بدن پی‌ برد و در درس پاتولوژی وضعیت واکنشهای بدن در بیماری و تغییرهای بافتها را در هنگام ورود عوامل مضر به خوبی فراگرفت، به مرحله‌ای می‌رسد که اکنون باید بتواند با تلفیق این دو ، واکنشهای بدن را در هنگام یک بیماری از زمان شروع تا انتهای آن دنبال کرده، سلسله توالی نشانه‌های آشکار و ماهیت یکایک آنها را شناسایی کند.

در این قسمت دانشجو در مقطعهایی که با عنوان کورس (دوره)‌از آن یاد می‌شود، یک سرفصل از بیماریهای داخلی مثل بیماریهای خون را به طور مشروح مطالعه می‌کند و در هر قسمت، عوامل شروع کننده، شیوه عمل، واکنش بدن ، سیر بیماری و نشانه‌های اختصاصی مربوط را بررسی می‌نماید. این مطالعه صرفا شامل نشانه‌شناسی بیماریهاست و شامل مباحث درمان و تشخیص در بالین بیمار و معاینه‌های فیزیکی نمی‌شود. در این دوره دانشجو، فارماکولوژی را به صورت مروری کلی بر دسته‌های دارویی و چگونگی اثر داروها، می‌گذراند. این آشنایی با فارماکولوژی به صورت کلی بوده، دسته‌های اختصاصی داروها و راههای تجویز آنها رد هر بیماری ، در فارماکولوژی اختصاصی به طور مشروح مورد مطالعه قرار خواهد گرفت.

 

دوره کارآموزی (استاژری)

دوره سوم که از آن به عنوان دوره کارآموزی یاد می‌شود، شامل دو مجموعه درسهای نظری و کار عملی است. اساس تدریس درسهای نظری مانند سایر درسهای علوم پایه و فیزیوپاتولوژی است ولی در برنامه عملی، دانشجو در بالین بیمار با مجموعه‌ای از دانسته‌های نظری خود با نشانه‌های بیمای به صورت مستقیم مواجه می‌شود و با صحبت با بیمار و به دست آوردن تاریخچه بیماری، نوع آن را تشخیص داده، اقدامهای درمانی لازم را فراخواهد گرفت. برنامه کار در دوره کارآموزی به طور خلاصه شامل کنفرانسهای صبحگاهی در مورد بیماران بستری در بخش، صحبت در بالین توسط استاد مربوط و یادگیری معاینه‌ها و گرفتن شرح حال، انجام کارهای تشخیصی و تا حدودی نسخه‌نویسی است. عموما درسهای نظری بعد از ظهرها تدریس می‌شود و صبحها به کار در بیمارستان و برنامه‌های آن اختصاص دارد. زمان گذراندن کارآموزی بالینی به طور مطلوب ۲۰ ماه و حداکثر ۲۷ ماه است که طی آن ، دوره‌های داخلی ، جراحی ،‌ کودکان ، زنان و زایمان ، چشم ، گوش و حلق و بینی ، روان‌پزشکی ، رادیولوژی و پوست و واحدهای باقی مانده درسهای عمومی گذرانده می‌شود. محل گذراندن کارآموزیها بیمارستانهای آموزشی است.

 

دوره کارورزی (انترنی)
دوره انترنی یا کارورزی در واقع نقطه عطف آموزش بالینی دانشجویان رشته پزشکی است. کارورز پس از آموختن علوم پزشکی و گذراندن یک دوره کارآموزی بالینی در تمام بخشهای بیمارستانی، اینک بدان حد از اطلاعات پزشکی و قضاوت بالینی رسیده است که به طور مستقل در مواجهه با بیماران قرار بگیرد و با به کار بستن عملی تمام آموخته‌ها ، به طور مستقیم با بیماران در تماس باشد و با انجام معاینه‌های بالینی و دستور آزمایشهای پاراکلینیک، به تشخ یص رسیده، به درمان بیمار بپردازد. این فعالیتها همگی زیر نظر استادان و دستیاران مربوط صورت می‌گیرد.


تواناییهای فارغ‌التحصیلان دوره دکترای تخصصی پزشکی و فرصتهای شغلی آنان

این فارغ‌التحصیلان می‌توانند در بیمارستانهای آموزشی یا غیرآموزشی کشور استخدام و کار درمان بیماران و آموزش دانشجویان رشته پزشکی و پیراپزشکی مشغول شوند. همچنین می‌توانند به کار درمان بیماران در درمانگاههای تخصصی یا مطبهای خصوصی مبادرت ورزند.

ریاست بیمارستانهای دولتی یا خصوصی معمولا به عهده پزشکان متخصص است. همچنین ریاست و معاونت دانشکده و دانشگاهها علوم پزشکی کشور نیز به عهده پزشکان متخصص می‌باشد.

 

 

 

 
           

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
 

 

 

 

     
 

آشنایی با رشته ی مه دروس و گرایش های مختلف آن  

 
     

 

 

 

دیباچه: هرکجا هستید باید بدانید که‌ یکی‌ از فرآورده‌های‌ صنعت‌ پلیمر در اطراف‌ شما است‌. چرا که‌ این‌ صنعت‌ در ساخت‌ رنگ‌ درها و دیوارهای‌ خانه‌ها و پوشاک‌، پوشش‌ کابل‌ها و سیم‌ها و هرآنچه‌ که‌ از لاستیک‌ یا پلاستیک‌ ساخته‌ شده‌ است‌، نقش‌ کلیدی‌ دارد. پلیمرها به‌ دو دسته‌ طبیعی‌ و مصنوعی‌ تقسیم‌ می‌شوند. پلیمرهای‌ طبیعی‌ موادی‌ مانند ترکیب‌های‌ سلولزی‌، چوب‌، کاغذ و پشم‌ هستند و از مواد نفتی‌ نیز می‌توان‌ مواد پلیمری‌ مصنوعی‌ را ساخت‌. مهندسی‌ پلیمر دارای‌ دو گرایش‌ اصلی‌ صنایع‌ پلیمر و تکنولوژی‌ و علوم‌ رنگ‌ است‌.

 

گرایش‌ صنایع‌ پلیمر :
هدف‌ رشته‌ مهندسی‌ صنایع‌ پلیمر تولید کلیه‌ محصولات‌ پلیمری‌ از قبیل‌ لاستیک‌، پلاستیک‌، الاستومر، رزین‌ و سایر مواد مورد نیاز صنعت‌ است‌. پلیمرها کاربرد پزشکی‌ نیز دارند. مثلاً دندان‌ مصنوعی‌ و لنزهای‌ چشمی‌ همه‌ از مواد پلیمری‌ ساخته‌ می‌شوند. در کل می‌توان گفت که مهندسی صنایع پلیمر شناخت، طراحی،‌ فرمولاسیون، آنالیز و بررسی خواص فیزیکی و مکانیکی سه ماده عمده لاستیک،‌ پلاستیک و کامپوزیت است.

 

درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل :

دروس‌ مشترک‌ در‌ گرایش‌های‌ مختلف مهندسی‌ پلیمر:
ریاضیات‌ عمومی‌، فیزیک‌ عمومی‌، شیمی‌ عمومی‌، برنامه‌نویسی‌ کامپیوتر، کارگاه‌ عمومی‌، شیمی‌ آلی‌، مبانی‌ مهندسی‌ برق‌، موازنه‌ انرژی‌ و مواد، ترمودینامیک‌ مهندسی‌، شیمی‌ پلیمریزاسیون‌، انتقال‌ حرارت‌، مکانیک‌ سیالات‌، انتقال‌ جرم‌، عملیات‌ واحد، کنترل‌ فرآیندها، اقتصاد و طرح‌ مهندسی‌، نقشه‌کشی‌ صنعتی‌، استاتیک‌ و مقاومت‌ مصالح‌، ترمودینامیک‌ مهندسی‌، مکانیک‌ سیالات‌، انتقال‌ حرارت‌، موازنه‌ انرژی‌ و مواد، عملیات‌ واحد، سینتیک‌ و طرح‌ راکتور، کنترل‌ فرایندها، شیمی‌ فیزیک‌، انتقال‌ جرم‌، ریاضیات‌ مهندسی‌، روش‌های‌ اندازه‌گیری‌ کمیت‌های‌ مهندسی‌، شیمی‌ فیزیک‌ پلیمرها، شیمی‌ سینتیک‌ پلیمریزاسیون‌، وسائل‌ اندازه‌گیری‌ مشخصات‌ مولکولی‌ پلیمرها، روش‌های‌ اندازه‌گیری‌ مشخصات‌ پلیمرها، مهندسی‌ و کارگاه‌ پلاستیک‌، رئولوژی‌ پلیمرها، اصول‌ مهندسی‌ پلیمریزاسیون‌، خواص‌ فیزیکی‌ و مکانیکی‌ پلیمرها، تکنولوژی‌ و خواص‌ فیزیکی‌ الیاف‌، مهندسی‌ و کارگاه‌ الاستومر، تکنولوژی‌ و کارگاه‌ کامپوزیت‌ها، خواص‌ و کاربرد پلیمرهای‌ طبیعی‌.

 

دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ صنایع‌ پلیمر :
رئولوژی‌ پلیمرها، مهندسی‌ الاستومر، مهندسی‌ پلاستیک‌، تکنولوژی‌ کامپوزیت‌ها، تکنولوژی‌ و خواص‌ فیزیکی‌ الیاف‌. (بسیاری‌ از درس‌های‌ این‌ گرایش‌ همراه با آزمایشگاه‌ است‌).

 

گرایش‌ تکنولوژی‌ و علوم‌ رنگ‌ :
امروزه 4 الی 5% از در آمد ناخالص دولت‌ها صرف خوردگی فلزات می‌شود. البته در ایران هنوز آماری در این مورد ارائه نشده است، اما "کمیته تحقیقات رنگ و خوردگی" که زیر نظر "شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی ایران" دایر شده است، معتقد است که از دیر باز یکی از معضلات شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی ایران، مشکلات ناشی از خوردگی مخازن و لوله‌ها بوده است.بدون شک پاسخگوی این مشکل متخصصان رشته تکنولوژی و علوم رنگ هستند زیرا یک بخش مهم از دروس این رشته در مورد پوشش‌دهی (یکی از راه‌های مبارزه با خوردگی) است. در کل دروس‌ گرایش‌ در دوره‌ کارشناسی‌ به‌ دو بخش‌ تقسیم‌ می‌شود. یک‌ بخش‌ در مورد سنتز مواد رنگزا است‌ که‌ کاربرد آن‌ در صنعت‌ نساجی‌، چاپ‌ و چرم‌سازی‌ است و بخش‌ دوم‌ پوشش‌دهی‌ است‌ که‌ روی‌ سطوح‌ فلزی‌ یا غیرفلزی‌ مانند پلیمرها، چوب‌ یا بتن‌ استفاده‌ می‌گردد.

 

 

دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ تکنولوژی‌ و علوم‌ رنگ‌:
مهندسی‌ رزین‌های‌ صنعتی‌، تکنولوژی‌ تولید رنگ‌، شیمی‌ و تکنولوژی‌ مواد رنگزا، کنترل‌ رنگ‌، تکنولوژی‌ جوهرهای‌ چاپ‌. (بسیاری‌ از درس‌های‌ این‌ گرایش‌ همراه با آزمایشگاه‌ است‌.)

 

توانایی‌های‌ لازم :
واحدهای‌ کارگاه‌ و آزمایشگاه‌ در هر دو گرایش‌ مهندسی‌ پلیمر اهمیت‌ بسزایی‌ دارد. به‌ همین‌ دلیل‌ دانشجوی‌ این‌ رشته‌ باید قوی‌ بوده‌ و تحمل‌ ساعت‌ها کار در آزمایشگاه‌ را داشته‌ باشد. دانشجوی‌ گرایش‌ تکنولوژی‌ و علوم‌ رنگ‌ نیز نباید حساس‌ باشد و باید‌ بوی‌ مواد شیمیایی‌ مختلف‌ را تحمل کند و بیماری‌ کوررنگی‌ نیز نداشته‌ باشد تا هنگام‌ ساخت‌ رنگ‌ دچار مشکل‌ نگردد. در کل‌ یک‌ دانشجوی‌ مهندسی‌ پلیمر لازم است شیمی‌ را بداند تا بتواند پلیمر را بفهمد. همچنین‌ این‌ رشته‌ مثل‌ همه‌ رشته‌های‌ مهندسی‌ نیاز به‌ ریاضیات‌ قوی‌ دارد و بالاخره‌ دانشجوی‌ این‌ رشته‌ باید به‌ زبان‌ انگلیسی‌ مسلط‌ بوده‌ و طریقه‌ استفاده‌ از رایانه‌ را نیز بداند.

 

موقعیت‌ شغلی‌ در ایران‌ :
امروزه‌ بیش‌ از 50% قطعات‌ خودروها از مواد پلیمری‌ ساخته‌ می‌شود. در صنایع‌ برق‌، الکترونیک‌ و مخابرات‌ نیز پلیمرهای‌ مصنوعی‌ به‌ عنوان‌ عایق‌های‌ الکتریکی‌ جایگاه‌ بسیار مهمی‌ دارند. در صنعت‌ پوشاک‌ نیز پلیمرها مؤثر هستند. در صنایع‌ حمل‌ و نقل‌، صنایع‌ نظامی‌، پزشکی‌، کشاورزی‌ و بسته‌بندی‌ کاربرد مواد پلیمری‌ بسیار گسترده‌ است‌. فارغ‌التحصیلان‌ مهندسی‌ پلیمر گرایش‌ تکنولوژی‌ و علوم‌ رنگ‌ نیز می‌توانند در کارخانجات‌ رنگ‌سازی‌ به‌ تولید رنگینه‌های‌ مصنوعی‌ بپردازند. از سوی دیگر امروزه‌ صنعت‌ پوشش‌دهی‌ بسیار گسترش‌ یافته‌ است‌ تا جایی‌ که‌ در کنار هر صنعت‌ مادر حتماً یک‌ صنعت‌ پوشش‌دهی‌ حضوری‌ فعال‌ دارد؛ از دگمه‌های‌ یک‌ پیراهن‌ و سگک‌ کفش‌ گرفته‌ تا دستگیره‌ درها، پوشش‌های‌ صنعتی‌ مثل‌ ضد خوردگی‌ و پوشش‌های‌ تزئینی‌. در حال حاضر در بسیاری‌ از شرکت‌ها یک‌ لیسانس‌ شیمی‌ کار یک‌ مهندس‌ پلیمر را انجام‌ می‌دهد اما هر شرکتی‌ که‌ یک‌ مهندسی‌ پلیمر استخدام‌ کرده‌ تازه‌ به‌ کارآیی‌ فارغ‌التحصیلان‌ این‌ رشته‌ پی‌ برده‌ است‌.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

دیباچه: معادن سرشار منیزیم، زغال سنگ،‌ مس و آهن هند یکی از دلایل اصلی سیطره انگلستان بر کشور هند بود. دلیل هجوم مهاجر نشینان فرانسوی، اسپانیایی،‌ پرتغالی و انگلیسی به قاره آمریکا نیز معادن غنی طلا،‌ نقره، الماس، مس و زغال سنگ این قاره بود. سوداگران پرتغالی،‌ هلندی،‌انگلیسی و فرانسوی نیز به عشق تصرف معادن طلا و الماس آفریقا به این قاره روی آوردند و امروزه نیز دانشمندان به امید دست‌یابی به معادن پربار و فلزات نایاب و گرانبهای موجود در فضا پروژه‌های بسیاری را در دست بررسی دارند. اما چرا در گذشته یکی از دغدغه‌های اصلی کشورهای صنعتی،‌ دست‌یابی به معادن غنی کشورهای دیگر بود و چرا امروزه دانشمندان به امید دست یافتن به ذخایر جدید معدنی چشم به فضا دوخته‌اند؟پاسخ این سؤال را باید در صنعت جست. چون برای هر فعالیت صنعتی نیاز به مواد معدنی داریم و به عبارت دیگر مبنای اصلی تولید و توسعه صنعتی، مواد معدنی است. موادی که کشف و استخراج آنها نیاز به کارشناسانی متخصص دارد و به همین دلیل امروزه در بسیاری از دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی جهان، رشته‌ای به نام مهندسی معدن وجود دارد. رشته‌ای که در کشور ما نیز با دو گرایش اکتشاف و استخراج در دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی ارائه می‌شود.

 

گرایش‌ اکتشاف‌ معدن‌:
مهندس‌ معدن‌ در گرایش‌ اکتشاف‌ پس‌ از کشف‌ معدن‌، نوع‌ و شکل‌ مواد معدنی‌ را تعیین‌ کرده‌ و به‌ ارزیابی‌ اقتصادی‌، میزان‌ ذخیره‌ و همچنین‌ چگونگی‌ استخراج‌ منابع‌ معدنی‌ می‌پردازد. در این‌ گرایش‌ دانشجویان‌ درباره‌ مکانیک‌ سنگ‌، زمان‌شناسی‌ ساختمانی‌، ژئوفیزیک‌ و زمین‌شناسی‌ معدنی‌ مطالعه‌ می‌کنند.

 

درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل‌

دروس‌ مشترک‌ در‌ گرایش‌های‌ مختلف‌ مهندسی‌ معدن :
ریاضی‌، معادلات‌ دیفرانسیل‌، آمار و احتمالات‌ مهندسی‌، برنامه‌نویسی‌ کامپیوتر، فیزیک‌، محاسبات‌ عددی‌، شیمی‌ عمومی‌، نقشه‌کشی‌ صنعتی‌، اجزاء ماشین‌، استاتیک‌، دینامیک‌، مقاومت‌ مصالح‌، مکانیک‌ سیالات،‌ شیمی‌ فیزیک‌، نقشه‌برداری‌ عمومی‌، عملیات‌ نقشه‌برداری‌، زمین‌شناسی‌ عمومی‌، زمین‌شناسی‌ ساختمانی‌، زمین‌شناسی‌ اقتصادی‌، مکانیک‌ سنگ‌، اقتصاد معدنی‌، کانه‌آرایی‌.

 

دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ اکتشاف‌ معدن :
اصول‌ استخراج‌ معدن‌، برداشت‌ زمین‌شناسی‌، کانی‌شناسی‌ توصیفی‌، سنگ‌شناسی‌ ، کارتوگرافی‌ و کاربرد عکس‌های‌ هوایی‌، کانی‌شناسی‌ نوری‌، مینرالوگرافی‌، زمین‌شناسی‌ ایران‌، تجزیه‌ مواد معدنی‌، ژئوفیزیک‌ اکتشافی‌، حفاری‌ اکتشافی‌، چاه‌پیمایی‌، ژئوشیمی‌ اکتشافی‌، ژئوتکنیک‌، آب‌های‌ زیرزمینی‌، نقشه‌برداری‌ معدنی‌، ارزیابی‌ ذخایر معدنی‌.

 

گرایش‌ استخراج‌ معدن‌:
گرایش‌ استخراج‌ شامل‌ عملیات‌ حفاری‌ و آتشباری‌ به‌ منظور خردکردن‌ سنگ‌، بارگیری‌ و باربری‌ و در اغلب‌ اوقات‌ سنگ‌شکنی‌ به‌ منظور رساندن‌ ابعاد "کان‌سنگ‌" به‌ اندازه‌ مناسب‌ است‌. این‌ عملیات‌ می‌تواند در معادن‌ روباز، زیرزمینی‌ و در موارد محدودی‌ در دریا انجام‌ گیرد.

 

دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ استخراج‌ معدن‌:
مبانی‌ مهندسی‌ برق‌، ماشین‌های‌ حرارتی‌، کانی‌شناسی‌، سنگ‌شناسی‌، برداشت‌ زمین‌شناسی‌، کارتوگرافی‌ و فتوژئولوژی‌، اصول‌ اکتشاف‌ و ارزیابی‌ ذخایر، بازدید معدن‌، چالزنی‌ و آتشباری‌، حفره‌ چاه‌ و تونل‌، ترابری‌ در معادن‌، نگهداری‌ در معادن‌، تهویه‌ در معادن‌، روش‌های‌ استخراج‌ روباز، روش‌های‌ استخراج‌ زیرزمینی‌، نقشه‌برداری‌ معدنی‌، آبکشی‌ در معادن‌، کانه‌آرایی‌، خدمات‌ فنی‌ در معادن‌، اصول‌ طراحی‌ معادن‌.

 

توانایی‌های‌ لازم‌ :
چون‌ بخشی‌ از کار مهندسی‌ معدن‌ مانند نقشه‌برداری‌ در زیرِزمین‌ انجام‌ می‌شود، دانشجوی‌ این‌ رشته‌ باید از نظر جسمی‌ توانایی‌ خوبی‌ داشته‌ و قدرت‌ کار در معدن‌ را که‌ بیشتر در خارج‌ از شهر و گاه‌ در نقاط‌ دور افتاده‌ قرار دارد، داشته‌ باشد. به‌ همین‌ دلیل‌ بیشتر دانشجویان‌ دختر این‌ رشته‌ ـ به‌ غیر از تعداد معدودی‌ از آنها که‌ در آزمایشگاه‌ها و مراکز طراحی‌ معدن‌ فعالیت‌ می‌کنند ـ با مشکلات‌ کاری‌ روبرو می‌شوند. گفتنی‌ است‌ ریاضی‌ در این‌ رشته‌ از اهمیت‌ زیادی‌ برخوردار است‌ زیرا بدون‌ استفاده‌ از مدل‌های‌ ریاضی،‌ محاسبات‌ استخراج‌ و اکتشاف‌ معدن‌ را نمی‌توان‌ انجام‌ داد.

 

موقعیت‌ شغلی‌ در ایران :
در حال‌ حاضر ما در بخش‌ معدن‌ بطور متوسط‌ دارای‌ رشد 5/6 درصدی‌ هستیم‌ که‌ باید در این‌ زمینه‌ به‌ رشد 15 درصدی‌ برسیم‌ و برای‌ رسیدن‌ به‌ این‌ رشد به‌ کارشناسان‌ تکنولوژی‌آفرین‌ بخصوص‌ در زمینه‌ فرآوری‌ نیاز مبرم‌ داریم‌. چرا که‌ راه‌ یافتن‌ به‌ بازارهای‌ جهانی‌ تنها از طریق‌ کنترل‌ کیفیت‌ و استاندارد کردن‌ محصولات‌ معدنی‌ مقدور خواهد بود. امروزه‌ ما نیازمند فارغ‌التحصیلان‌ علاقه‌مند و خلاق‌ مهندسی‌ معدن‌ هستیم‌ تا بتوانیم‌ بدون‌ وابستگی‌ به‌ کارشناسان‌ خارجی،‌ شاهد رونق‌ و افزایش‌ صادرات‌ این‌ بخش‌ باشیم‌. فارغ‌التحصیلان‌ این‌ رشته‌ علاوه‌ بر وزارت‌ معادن‌ و فلزات‌ می‌توانند در وزارت‌ نفت‌ در زمینه‌ حفاری‌، وزارت‌ نیرو در زمینه‌ آب‌های‌ زیرزمینی‌، کارگاه‌های‌ وزارت‌ راه‌ و ترابری‌ برای‌ حفاری‌ راه‌ها و تونل‌ها، شرکت‌ مترو و سازمان‌ انرژی‌ اتمی‌ مشغول‌ به‌ کار شوند.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

     
 

آشنایی با رشته ی مهندسی معدن و گرایش های مختلف آن  

 
     

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
 

 

 

 

     
 

دندانپزشک به تشخیص و درمان بیماری‌های دهان و دندان می‌پردازد و از همین‌رو شاید بهتر باشد که عنوان این رشته را دهان‌پزشکی گذاشت.  

 
     

 

 

 

در گذشته دندانپزشکی را مساوی با دندانسازی می‌دانستند. اما امروزه دندانسازی تنها بخشی از دندانپزشکی است. رشته دندانپزشکی در مقطع دکترای عمومی نحوه رعایت بهداشت، پیشگیری و درمان بیماری‌های دهان و دندان را آموزش می‌دهد.

دندان‌پزشکی یک علم تخصصی است که سلامت دهان و دندان را به عنوان عضوی مهم در سلامت جسم و روح، زیبایی و ادا کردن کلمات تامین می‌کند. همچنین به یاری این علم می‌توان بسیاری از بیماری‌ها را در مراحل اولیه شناخت و از پیشرفت آن جلوگیری نمود.


محتوای دوره:
این مقطع دارای دو دوره مجزای ۲ و ۴ ساله است.


علوم پایه :
که در ۲ سال اول دانشجویان واحدهای علوم پایه مثل بیوشیمی، آناتومی، بافت‌شناسی، فیزیولوژی، ژنتیک، میکروب‌شناسی و ایمنی‌شناسی را می‌گذرانند.


 کارآموزی :
بعد از ۲ سال وارد دوره تخصصی دندانپزشکی شده و دروس اختصاصی خود را در زمینه آسیب‌شناسی فک و دهان، ارتودنسی، اندودنتیکس، پروتزهای ثابت و اکلوژن، پروتزهای متحرک و فک و صورت ، پریودنتولوژی، ترمیمی و مواد دندانی، بیماری‌های دهان و دندان، جراحی دهان و فک و صورت، دندانپزشکی کودکان و رادیولوژی دهان و فک و صورت می‌گذرانند. و در نهایت می‌توانند بیماری‌های دهان و دندان را تشخیص داده و در حد یک دندانپزشک عمومی نسبت به درمان آنها اقدام کنند.

عده‌ای دندانپزشکی را با کار عملی و تکنیکی صرف، یکی می‌دانند در حالی که اگر دانشجوی دندانپزشکی تنها فن و تکنیک این رشته را فراگرفته اما در علوم پایه ضعیف باشد، در نهایت یک دندانساز خواهد شد یعنی چنین فردی کار روی دندان را فراگرفته است اما از علم پزشکی بی‌نصیب می‌باشد.


آینده شغلی ، بازار کار، درآمد:
امروزه در کشور ایران نزدیک به ۱۲ هزار دندانپزشک وجود دارد و از سوی دیگر سالانه ۱۸ دانشکده دندانپزشکی دولتی و خصوصی موجود در کشور بیش از ۱۰۰۰ دندانپزشک تربیت می‌کنند. حال سوال اینجاست که آیا برای این تعداد فارغ‌التحصیل رشته دندانپزشکی فرصت‌های کاری وجود دارد؟

امروزه در کشور ایران فرصت‌های شغلی برای دندانپزشکان جوان به دو دلیل عمده محدودتر شده است که یکی از این دلایل پیشرفت بهداشت در کشور ایران است است. یعنی خوشبختانه کشور ایران نیز مانند سایر کشورهای جهان در جهت پیشگیری و اهداف بهداشتی حرکت کرده و بسیاری از بیماری‌ها را مهار و کنترل کرده است. در نتیجه مردم کمتر به پزشکان و دندانپزشکان مراجعه می‌کنند. از سوی دیگر در چند سال اخیر رشد پزشکان و دندانپزشکان نسبت به نرخ رشد جمعیت افزایش یافته است. برای مثال اگر تا ۲۰ سال قبل به ازای هر ۲۵ هزار نفر یک دندانپزشک وجود داشت حال به ازای هر ۵ یا ۶ هزار نفر یک دندانپزشک وجود دارد. البته ذکر عوامل فوق به معنای آن نیست که هیچ فرصت شغلی برای دندانپزشکان جوان وجود ندارد بلکه در بسیاری از شهرستانهای کشور، ایران هنوز شاهد کمبود دندانپزشک هستیم. یعنی در حالی که در بعضی از نقاط کشور به ازای هر ۲ هزار نفر یک دندانپزشک داریم، در نقاط محروم کشورمان به ازای هر ۱۰۰ هزار نفر یک دندانپزشک وجود دارد.


افزایش تعداد دندانپزشک و بیکاری دندانپزشکان جوان :
افزایش تعداد دندانپزشکان جوان بیکار تنها مشکل ایران نیست چون طبق بررسی‌ها و پیش‌بینی‌های جوامع علمی خارج از ایران ، در سال ۲۰۳۰ میلادی بهداشت دهان و دندان مردم به اندازه‌ای خوب خواهد بود که دندانپزشکی عمومی به بخشی از پزشکی عمومی برخواهد گشت و رشته دندانپزشکی تنها جنبه تخصصی پیدا می‌کند.


توانایی‌های مورد نیاز و قابل توصیه :
عدم تسلط بر علوم پایه و زبان انگلیسی، دانشجو را از مقولات علمی دور می‌کند و صرفا به او توانایی انجام کارهای عملی این رشته را می‌دهد.

هرآنچه که یک دانش‌آموز در درس زیست‌شناسی دوره دبیرستان خود فرا می‌گیرد به نحوی به رشته دندانپزشکی ارتباط دارد بخصوص دو بخش فیزیولوژی و آسیب‌شناسی که دانشجویان دندانپزشکی در دو سال اول تحصیل خود با وسعت و عمق بیشتری نسبت به دوره دبیرستان مطالعه می‌کنند.
 
همچنین دانشجوی این رشته باید از دستهایی ماهر و توانمند برخوردار باشد چون بسیاری از کارهای دندانپزشکی از تراش دندان گرفته تا بازسازی دندان نیاز به دستهایی هنرمند و توانا دارد تا بتوان به نحو احسن کارهای ظریف دندانپزشکی را انجام داد.

برخورداری از سلامت کامل جسمی و روانی و قابلیت انجام کارهای بسیار دقیق علمی، عملی، کلینیکی برای داوطلبان این رشته بسیار ضروری است. خلاقیت و مهارت در کار دست و همچنین برخورداری از خلاقیت و دید هنری، دانشجو را در انجام کارهای عملی این رشته و انجام مهارت‌های لازم در پیاده کردن آموخته‌های آن، کمک بسیار می‌کند.


وضعیت ادامه تحصیل در مقاطع بالاتر:
امکان ادامه تحصیل فوق دکترا در رشته‌های مختلف دندان‌پزشکی در ایران وجود دارد.


تعداد وعناوین واحدهای اصلی و اختصاصی:
طول دوره دندان‌پزشکی پنج سال است و درسهای آن در سه بخش : عمومی ، پایه و اختصاصی برنامه‌ریزی شده است که از لحاظ نحوه تعلیم و تدریس، به درسهای نظری ، عملی نظری، عملی تقسیم می‌شود.

این دوره شامل دو مرحله است:


مرحله اول یک سال و نیم :
در این مرحله دانشجویان درسهای نظری و عملی علوم پایه و عمومی را در دانشگاه (کلاس و آزمایشگاه)‌ می‌گذرانند.


مرحله دوم سه سال و نیم :
در این مرحله دانشجویان درسهای تخصصی را در دانشگاه (کلاس و بخشهای کلینیکی) فرا می‌گیرند و به منظور برخورداری از کارایی آموزشی- درمانی، بیشتر این دوره تحصیلی را در بخشهای کلینیکی دانشکده و بیمارستانهای وابسته به ارایه خدمات بهداشتی و درمانی می‌پردازند؛ لازم به تذکر است که گذراندن درسهای پایه برای ورود به دوره کلینیکی (مرحله دوم) ضروری است.

نظام آموزشی مطابق آیین‌نامه مصوب شورای عالی برنامه‌ریزی است و هر واحد درس نظری ۱۷ ساعت و هر واحد درس عملی ۳۴ ساعت است. کل واحدهای درسی این دوره ۲۰۳ واحد است.


درسهای پایه
درس های پایه به درسهایی گفته می‌شوند که زمینه‌ساز ورود دانشجو به درسهای اصلی و تخصصی و فراگیری آنهایند. در این رشته درسهای پایه جمعا به تعداد ۴۳ واحد درسی است که عبارتند از: فیزیک پزشکی ، بیوشیمی ، بافت‌شناسی انسانی، جنین‌شناسی، تشریح ، ژنتیک انسانی، میکروب‌شناسی، ایمنی شناسی، فیزیولوژی، روان‌شناسی عمومی، آسیب‌شناسی عمومی.


درسهای اختصاصی
درسهای تخصصی به درسهایی گفته می‌شود که اطلاعات و آگاهیهای لازم را درباره رشته تخصصی به دانشجو داده، او را با مفاهیم تخصصی و عمده رشته مورد نظر آشنا می‌کند و آموزشهای لازم را به او می‌دهند.

در رشته دندان‌پزشکی درسهای تخصصی عبارتند از: کالبدشناسی و مرفولوژی دندان، زبان خارجی اختصاصی، جنین و بافت‌شناسی فک و دهان ، آسیب‌شناسی دهان، ارتودنسی، اندودنتیکس، بیماریهای دهان و تشخیص ، بیولوژی دهان، پریودنتولوژی، دندان‌پزشکی ترمیمی(پروتز متحرک پارسیل، پروتز ثابت ، پروتز کامل) جراحی دهان و فک و صورت ، دندان‌پزشکی کودکان، رادیولوژی دهان ، گوش و حلق و بینی ، نظام پزشکی و طب قانونی، بهداشت عمومی و اکولوژی ، بهداشت محیط زیست ، دندان‌پزشکی مجتمعی ، بیماریهای روانی ، بیماریهای درونی، فارماکولوژی ، بهداشت دهان و تغذیه و ندان‌پزشکی پیشگیری مواد دندانی و پایان‌نامه (رساله).

دانشجویان در سال چهارم با تایید استاد راهنما، موضوعی را برای پایان‌نامه انتخاب وراجع به آن تحقیقاتی را آغاز می‌نمایند، ولی واحد پایان‌نامه در سال آخر محاسبه خواهد گردید که در آن زمان دانشجو پایان‌نامه را به هیات داوران منتخب ارایه و از آن دفاع می‌نماید.


خلاصه‌ای از مطالب مطرح شده بعضی از درسهای تخصصی الزامی:

اندودنتیکس: مطالب این درس شامل بررسی اتیولوژی، تشخیص، پیشگیری و درمان بیماریهای پالپی و بافتهای نگهدارنده دندان‌ناشی از ضایعات پالپ به منظور حفظ سلامت و نگهداری دندانهای طبیعی است.

بیماریهای دهان و تشخیص : در درس بیماریهای دهان و تشخیص، به شناسایی ، تشخیص کلینیکی و پاراکلینیکی ضایعات حفره دهان و درمان ضایعات مخاطی آن و ارتباط آن با سایر بیماریهای بدن پرداخته می‌شود.

پروتزهای دندانی: در این درس در ارتباط با مسایل ترمیمی و بازسازی دستگاه جونده (دندانها و ساختمان مجاور کناری صورت) از طریق پروتزهای ثابت، متحرک (پارسیل و کامل) و فک و صورت بحث می‌شود. همچنین مسایل مربوط به اصول اکلوژن در این رشته مورد تدریس علمی عملی قرار می‌گیرد.

رادیولوژی: درس رادیولوژی یکی از درسهای دندان‌پزشکی و از علوم اساسی جهت دستیابی و شناسایی حالات طبیعی و غیرطبیعی استخوان فکها و دندانها می‌باشد.

دندان‌پزشکی کودکان: درس دندان‌پزشکی کودکان، قسمتی از درسهای دندان‌پزشکی است که شامل : تشخیص، پیشگیری و درمان بیماری‌ دهان و دندان کودکان، معلولان و معلولان ذهنی و شناسایی رابطه آن با سلامت عمومی آنها می‌باشد.

دندان‌پزشکی ترمیمی : این درس شامل بررسی اتیولوژی ، تشخیص ، پیشگیری و درمان و ترمیم ضایعات بافتهای سخت دندانی به منظور حفظ سلامت و زیبایی دندانهای طبیعی و بافتهای نگه‌دارنده آنهاست.

رشته ‌های مشابه و نزدیک به این رشته :
وجوه مشترک علمی وسیعی که این رشته با رشته پزشکی دارد، به دندان‌پزشک این مهارت را می‌دهد تا با شناخت همه جانبه ساختمان بدن و فیزیوپاتولوژی آن خدمات و درمان‌های لازم را در راستای تخصصی خود ارایه دهد.

وضعیت نیاز کشور ایران به این رشته در حال حاضر :
اگرچه اهمیت رشته دندان‌پزشکی در شهرهای بزرگ و متوسط تا حدود زیادی روشن است، اما متاسفانه هنوز این رشته نتوانسته است ارزش والای خود را در شهرهای کوچک و روستاها، آن‌چنان که باید نشان دهد. گرایش روزافزون داوطلبان به این رشته و مراجعه رو به افزایش شهروندان به شاغلان این حرفه ، می‌تواند اهمیت قابل ملاحظه و نیاز به متخصصان را در این رشته ، حتی در مقایسه با سایر رشته‌های پزشکی به وضوح نشان دهد.

نکات تکمیلی

دشواری‌ها و مشکلات تحصیل در این رشته :
دندانپزشکی حرفه‌ای است که با کارهای عملی بر روی بیمار همراه است، بنابراین امکان انتقال بیماری‌های عفونی مثل هپاتیت یا ایدز از بیمار به پزشک بسیار زیاد است و دندانپزشکان باید همواره به اصول کنترل عفونت توجه داشته باشند چون یک کوتاهی یا اشتباه می‌تواند برای آنها عواقب ناخوشایندی داشته باشد. همچنین یک دندانپزشک باید بطور مرتب نرمش و ورزش کند تا دچار کمردرد و پادرد مزمن نگردد.

 

 
 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

آشنایی با رشته دارو سازی

 

 

 

 

دیباچه: بسیاری از مردم و از جمله تعداد قابل توجهی از داوطلبان آزمون سراسری شناخت صحیحی از رشته داروسازی ندارند. آنها نمی‌دانند که شغل فارغ‌التحصیل داروسازی، دارو فروشی نیست و حتی هدف این رشته نیز فقط تربیت داروساز نمی‌باشد. چرا که داروسازی تنها یکی از تخصص‌های فارغ‌التحصیل این رشته است. باید دانست که در علم‌ پزشکی‌ برای‌ مداوای‌ یک‌ بیمار، روش‌های‌ متعددی‌ از جمله‌ دارو درمانی‌، جراحی‌ و روان‌ درمانی‌ وجود دارد. که‌ در این‌ میان‌ دارو درمانی‌ به‌ عنوان‌ متداول‌ترین‌ شیوه‌ در تمام‌ دنیا شایع‌ است و رشته‌ داروسازی‌، رشته‌ای‌ است‌ که‌ در همین‌ زمینه‌ با بیماران‌ و مردم‌ مرتبط‌ می‌گردد. همچنین‌ یک‌ داروساز در صورت‌ ناموفق‌ بودن‌ رژیم‌ دارو درمانی‌ باید علل‌ عدم‌ موفقیت‌ را بررسی‌ کند. از همین‌ رو می‌توان‌ گفت‌ رشته‌ داروسازی‌ بخشی‌ از علوم‌ پزشکی‌ است‌ که‌ در رابطه‌ با تولید و ساخت‌ دارو، بررسی‌ وضعیت‌ دارو در بدن‌ انسان‌ و موجودات‌ زنده‌ و میزان‌ تأثیر دارو در سلامت‌ جامعه‌ و کم‌ کردن‌ بحران‌های‌ بیماری‌زا نقش‌ ایفا می‌کند.


به‌ عبارت‌ دیگر رشته‌ داروسازی‌ به‌ شناخت‌ ماده‌ مؤثر، فرموله‌ کردن‌ این‌ ماده‌ (تبدیل‌ ماده‌ مؤثر به‌ فرمی‌ که‌ قابل‌ مصرف‌ برای‌ بیمار باشد مثل‌ قرص‌، کپسول‌، شربت‌ یا استفاده‌ از روش‌های‌ تزریقی‌) و بررسی‌ اثرات‌ دارو بر بدن‌ بیمار می‌پردازد.شاید جالب باشد که بدانید حدود 30 تا 50 درصد علت ناموفق شیوه مداوای یک بیمار، به دارو مربوط می‌شود؛ یعنی کیفیت دارو، انتخاب نوع‌دارو و نحوه استفاده از دارو (این که بیمار دارو را با چه مواد غذایی یا دارو‌های دیگر استفاده کرده است) می‌تواند اثر دارو را تضعیف کند. و این وظیفه یک داروساز است که علت را تشخیص دهد و در این زمینه پزشک معالج را راهنمایی کند.

 


توانایی‌های‌ لازم :

 

داروسازی‌ تلفیقی‌ از علوم‌ پایه‌ و بالینی‌ است‌ و به‌ همین‌ دلیل‌ توانمندی‌ در دروس‌ فیزیک‌، شیمی‌ و زیست‌شناسی‌ برای‌ این‌ رشته‌ ضروری‌ است‌. همچنین‌ دانشجوی‌ این‌ رشته‌ برای‌ ارائه‌ خدمات‌ به‌ بیماران‌ باید بتواند با افراد به درستی‌ ارتباط‌ برقرار کرده‌ و خوب‌ صحبت‌ کند و در ضمن‌ فردی‌ سخت‌کوش‌ و جدی‌ باشد چون‌ دروس‌ این‌ رشته‌ بسیار فراگیر و متنوع‌ بوده‌ و هم‌ جنبه‌ حفظی‌ و هم‌ جنبه‌ تحلیلی‌ دارد و در نتیجه‌ به‌ همت‌ و تلاش‌ قابل‌ توجه‌ نیازمند است‌.

 


موقعیت‌ شغلی‌ در ایران‌ :

 

حدود 90 درصد فارغ‌التحصیلان‌ این‌ رشته‌ جذب‌ بازار کار می‌شوند که‌ از این‌ میان‌ بیش‌ از 80 درصد جذب‌ داروخانه‌ها و مابقی‌ در صنایع‌ داروسازی‌ (صنعت‌ ساخت‌ و کنترل‌ دارو) و کارخانه‌های‌ آرایشی‌ ـ بهداشتی‌ مشغول‌ به‌ کار می‌شوند یا در کارهای‌ اجرایی‌ وزارت‌ بهداشت‌، درمان‌ و آموزش‌ پزشکی‌ فعالیت‌ می‌کنند. از سوی‌ دیگر در حال‌ حاضر حدود 97 درصد داروهای‌ مورد نیاز کشور (از نظر عددی‌) در کارخانه‌های‌ متعدد داروسازی‌ داخل‌ کشور ساخته‌ می‌شود و بدون‌ شک‌ این کارخانه‌ها به‌ کارشناسان‌ داروسازی‌ نیاز دارند. این‌ در حالی‌ است‌ که‌ اکثر کارخانه‌های‌ داروسازی‌ کشور دارای‌ واحدی‌ به‌ نام‌ واحد تحقیقات‌ هستند و امکان‌ فعالیت‌های‌ تحقیقاتی‌ برای‌ فارغ‌التحصیلان‌ علاقه‌مند مهیا است.

 


درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل :

 

دروس‌ پایه‌:

 

بیولوژی‌ نظری‌، فیزیک‌ نظری‌، ریاضیات‌ پایه‌ و مقدمات‌ آمار، شیمی‌ عمومی‌، بیوشیمی‌ ، فیزیولوژی‌ ، شیمی‌ آلی‌ ، تشریح‌، اصول‌ خدمات‌ بهداشتی‌،آمار حیاتی‌، شیمی‌ تجزیه‌، میکروب‌شناسی‌ نظری‌ و عملی‌، انگل‌شناسی‌ و قارچ‌شناسی‌، ایمونولوژی‌، کمک‌های‌ اولیه‌، کامپیوتر.

 


دروس‌ تخصصی‌:

 

گیاه‌شناسی‌ دارویی‌، اشکال‌ دارویی‌، تغذیه‌ و رژیم‌ درمانی‌، مواد خوراکی‌ نظری‌، مدیریت‌ در داروسازی‌، درمان‌شناسی‌، اطلاعات‌ دارویی‌، شیمی‌ دارویی‌، فارماکولوژی‌، مفردات‌ پزشکی‌ ، فرآورده‌های‌ دارویی‌ بیولوژیکی‌، فیزیکال‌ فارماسی‌، روش‌های‌ دستگاهی‌، سم‌شناسی‌ ، بیوفارماسی‌، داروسازی‌ صنعتی‌ ، کنترل‌ میکروبی‌ دارویی‌ ، کارآموزی‌ صنعت‌، زبان‌ تخصصی‌، مقدمات‌ داروسازی‌، گیاه‌شناسی‌ داروسازی‌، کارآموزی‌ داروخانه‌. (بیشتر درس‌های‌ این‌ رشته‌ همراه‌ با آزمایشگاه‌ ارائه‌ می‌شود).

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

     
 

 

 
     

 

 

 

پول‌ و ارز بانکداری‌ ، مبانی‌ سازمان‌ مدیریت‌، توسعه‌ اقتصادی‌، مالیه‌ عمومی‌، روش‌ تحقیق‌.

 

دروس‌ اصلی‌ و تخصصی‌:

اصول‌ حسابداری‌، حسابداری‌ میانه‌، حسابداری‌ پیشرفته‌، حسابداری ‌صنعتی‌، حسابرسی‌، حسابداری‌ مالیاتی‌، اصول‌ تنظیم‌ و کنترل‌ بودجه‌، مدیریت‌ مالی‌، مباحث‌ جاری‌ حسابداری‌ ، متون‌ حسابداری‌.

 

توانایی‌های‌ لازم‌

رشته‌ حسابداری‌ از جمله‌ رشته‌هایی‌ است‌ که‌ از داوطلبان‌ سه‌ گروه‌ آزمایشی‌ ریاضی‌ و فنی‌، علوم‌تجربی‌ و علوم‌انسانی‌ دانشجو می‌پذیرد و در آزمون‌ هر سه‌ گروه‌ نیز درس‌ ریاضی‌ به‌ عنوان‌ مهمترین‌ درس‌ این‌ رشته‌ مطرح‌ است‌. در واقع‌ داشتن‌ شم‌ ریاضی‌ در رشته‌ حسابداری‌ از اهمیت‌ بسیاری‌ برخوردار است‌. همچنین‌ یک‌ حسابدار باید بتواند به خوبی‌ گزارش‌ کارهای‌ خود را ارائه‌ دهد. بنابراین‌ باید به ادبیات‌ فارسی‌ مسلط‌ بوده‌ و نگارش‌ خوبی‌ داشته‌ باشد. همچنین‌ دانشجوی‌ این‌ رشته‌ باید تحمل‌ ساعت‌ها کار در پشت‌ یک‌ میز و صندلی‌ و سروکار داشتن‌ با اعداد و ارقام‌ را داشته‌ و دقیق‌ و منظم‌ باشد تا در جمع‌‌بندی‌ اعداد و ارقام‌ دچار مشکل‌ نگردد و در نهایت این که یک حسابدار برای موفقیت در این دنیای پر از رقابت و تغییر و تحول باید خلاق، مبتکر، صبور و منضبط باشد.

 

موقعیت‌ شغلی‌ در ایران‌

فرصت‌های‌ شغلی‌ یک‌ حسابدار بسیار گسترده‌ است‌ و از پایین‌ترین‌ سطح‌ تا بالاترین‌ سطح‌ را در بر می‌گیرد. به همین دلیل با این‌ که‌ در دانشگاه‌های‌ مختلف‌ کشور اعم‌ از دولتی‌، غیرانتفاعی‌ و آزاد، انشجویان‌ بسیاری‌ در رشته‌ حسابداری‌ تحصیل می‌کنند اما تعداد فارغ‌التحصیلان‌ بیکار این‌ رشته‌ از بیشتر رشته‌ها کمتر است‌. چون‌ از یک‌ مؤسسه‌ کوچک‌ گرفته‌ تا بزرگترین‌ کارخانه‌های‌ کشور حداقل‌ برای‌ تهیه‌ اظهارنامه‌ مالیاتی‌ به‌ حسابدار نیازمند هستند.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

معرفی رشته های دانشگاهی رشته شیمی

 

شیمی علم اتم‌ها، پیوندها و مولکول‌ها است. دانشی که می‌تواند خواص ماده، چگونگی تغییرات و شیوه تولید آنها را از هسته اتم گرفته تا کهکشان‌ها بررسی کند و رشته‌ شیمی، رشته‌ای است که به پرورش متخصصانی می‌پردازد که با مطالعه و تحقیق و آزمایش به ابداع و نوآوری پرداخته یا فرآورده‌های شیمیایی را کنترل می‌کنند. این رشته در سطح کارشناسی به بررسی‌ و مطالعه‌ اجمالی‌ ترکیب‌، ساختار و ویژگی‌های‌ ماده‌ و همچنین‌ کنترل‌ آزمایشگاهی‌ فرآیندهای‌ شیمیایی‌ می‌پردازد. رشته‌ شیمی‌ دارای‌ دو بخش‌ علم‌ شیمی‌ و صنایع‌ شیمی‌ است‌ که‌ علم‌ شیمی‌ به‌ عنوان‌ یکی‌ از علوم‌ پایه‌ زیربنای‌ علوم‌ مختلفی‌ همچون‌ بیولوژی‌، بیوتکنولوژی‌، پزشکی‌، دندانپزشکی‌، داروسازی‌ و رشته‌های‌ متعدد مهندسی‌ است‌. اما صنایع‌ شیمیایی‌ عبارت‌ است‌ از صنایعی‌ که‌ در آنها واکنش‌ شیمیایی‌ انجام‌ می‌گیرد؛ یعنی‌ اقسام‌ مواد اولیه‌ تبدیل‌ به‌ محصولات‌ جدید می‌گردد که‌ خواص‌ این‌ محصولات‌ تا حدودی‌ با مواد اولیه‌ متفاوت‌ است‌. رشته‌ شیمی‌ دارای‌ دو گرایش‌ محض‌ و کاربردی‌ است‌ که‌ در گرایش‌ محض‌ مبنای‌ کار، علم‌ شیمی‌ است‌ و دانشجو درباره‌ چهار گرایش‌ اصلی‌ علم‌ شیمی‌ که‌ عبارتند از:


شیمی‌آلی‌، معدنی‌، تجزیه‌ و شیمی‌ فیزیک‌ دروسی‌ را مطالعه‌ می‌کند. اما در شیمی‌ کاربردی‌، دروس‌ پایه‌ شیمی‌ کمتر مطالعه‌ می‌شود و دانشجو یکسری‌ از دروس‌ مربوط‌ به‌ مهندسی‌ شیمی‌ مثل‌ اصول‌ صنایع‌ شیمیایی‌ و تصفیه‌ آب‌ و فاضلاب‌ را می‌گذراند. می‌توان گفت که فارغ‌التحصیل شیمی محض در شروع یک فعالیت صنعتی نقش دارد چرا که راه‌کارهای تئوریک ساخت یک ماده را ارائه می‌دهد و سپس یک فارغ‌التحصیل شیمی کاربردی طراحی نیمه‌صنعتی ماده موردنظر را ارائه می‌دهد.


توانایی‌های‌ لازم‌
شیمی؛ یعنی حفظ کردن صدها فرمول، عدد و رقم" بسیاری از دانش‌آموزان چنین تصوری نسبت به شیمی دارند. زیرا حجم مطالب کتاب شیمی دبیرستانی زیاد و فرصت تدریس محدود است و به ناچار دبیران و محصلان به جای تحلیل و استدلال مفاهیم به سوی مسائل ذهنی و حفظی کشیده می‌شوند در حالی که شیمی تلفیقی‌ از مهارت‌های‌ ذهنی‌ و استدلالی‌ است‌ و اگر کسی‌ بخواهد در این‌ رشته‌ موفق‌ گردد، باید در هر دو زمینه‌ توانمند باشد و حتی‌ می‌توان‌ گفت‌ که‌ قدرت‌ استدلال‌ بیش‌ از قدرت‌ حافظه‌ در این‌ رشته‌ اهمیت‌ دارد. دانشجوی‌ شیمی‌ لازم‌ است‌ در دروس‌ ریاضی‌، شیمی‌ و فیزیک‌ قوی‌ باشد و رشته‌ شیمی‌ را دوست‌ بدارد، یعنی‌ از مطالعه‌ درس‌ شیمی‌ لذت‌ ببرد و خسته‌ نشود. گفتنی است که رشته شیمی از بین داوطلبان گروه ریاضی و فنی و علوم تجربی دانشجو می‌پذیرد. البته برخی از دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی فقط از گروه آزمایشی علوم‌تجربی دانشجو می‌پذیرند.


موقعیت‌ شغلی‌ در ایران
تعدادی‌ از فارغ‌التحصیلان‌ شیمی‌ جذب‌ صنایع‌ شیمیایی‌ مختلف‌ مثل‌ صنایع‌ رنگ‌ سازی‌، چرم‌ سازی‌، پتروشیمی‌، مواد غذایی‌، لوازم‌ بهداشتی‌ و آرایشی‌ می‌شوند و در بخش‌ آزمایشگاه‌های‌ کنترل‌ کیفیت‌ محصولات‌ شیمیایی یا واحد تولید آنها کار می‌کنند. هر کارخانه‌ای‌ که‌ دایر شود، در بخش‌ کنترل‌ کیفیت‌ کالاهای‌ ساخته‌ شده‌ نیاز به‌ یک‌ شیمیست‌ دارد. همچنین‌ در تمام‌ صنایع‌ احتیاج‌ به‌ فارغ‌التحصیلان‌ شیمی‌ داریم‌ تا مواد اولیه‌ را با توجه‌ به‌ استانداردهای‌ جهانی‌ بررسی‌ کرده‌ و ردّ یا قبول‌ بکنند. گفتنی‌ است‌ که‌ فارغ‌التحصیلان‌ این‌ رشته‌ توانایی‌ تغییر و تبدیل‌ بر روی‌ مواد خام‌ را دارند و به‌ یاری‌ همین‌ توانایی‌، تعداد زیادی‌ از فارغ‌التحصیلان‌ این‌ رشته‌ کارگاه‌ها‌ یا کارخانه‌های‌ شیمیایی‌ کوچک‌ یا بزرگ‌ دایر کرده‌ و در کار خود نیز موفق‌ بوده‌اند.


درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل‌


دروس‌ مشترک‌ در گرایش‌های‌ شیمی‌
ریاضی‌ عمومی‌، فیزیک‌ پایه‌، شیمی‌ عمومی‌، معادلات‌ دیفرانسیل‌، شیمی‌ آلی‌، شیمی‌ تجزیه‌ ، شیمی‌ تجزیه‌ دستگاهی‌، شیمی‌ فیزیک‌، شیمی‌ معدنی‌، زبان‌ تخصصی‌ شیمی‌، کاربرد طیف‌سنجی‌ در شیمی‌ آلی‌، جداسازی‌ و شناسائی‌ ترکیبات‌ آلی‌، مبانی‌ کامپیوتر و برنامه‌نویسی‌، روش‌ استفاده‌ از متون‌ علمی‌ شیمی‌، کارگاه یا شیشه‌گری.


دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ شیمی‌ محض‌

اصول‌ صنایع‌ شیمیایی‌، شیمی‌ آلی‌ فلزی‌، مبانی‌ شیمی‌ کوانتومی‌، گرافیک‌ و نقشه‌خوانی‌، شیمی‌ فیزیک‌ آلی‌، طیف‌سنج‌ مولکولی‌.


دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ شیمی‌ کاربردی‌
کارگاه‌ یا شیشه‌گری‌، گرافیک‌ و نقشه‌خوانی‌، اصول‌ محاسبات‌ شیمی‌ صنعتی‌، شیمی‌ صنعتی‌، کارآموزی‌ تابستانی‌، گزارش‌نویسی‌ و سمینار، اصول‌ تصفیه‌ آب‌ و پساب‌های‌ صنعتی‌، خوردگی‌ فلزات‌. (بسیاری‌ از درس‌‌های این‌ رشته‌ همراه‌ با آزمایشگاه‌ است‌).

 

  • فیزیک

 

شاید بشر اولین بار با کشف قانون حرکت، قانونی که حیات و هستی وابسته به آن است، با علم فیزیک آشنا شد. علمی که به یاری ‌آن چرخ‌ها را ساخت، شکار کرد و شکارش را حمل نمود و سپس به مرور با کشف قوانین بیشتری از علم فیزیک توانست بنیاد مسائل و قوانین طبیعت را درک و با به خدمت در آوردن و استفاده از این قوانین به تمدن قرن بیستم دست پیدا کند. به زبان دیگر فیزیک‌ علم‌ زندگی‌ است‌ و می‌توان‌ گفت‌ که‌ جهان‌ در بزرگترین‌ مقیاس‌ تا ریزترین‌ مقیاس‌ در ارتباط‌ با علم‌ فیزیک‌ می‌باشد اما آنچه‌ در رشته‌ فیزیک‌ در حد لیسانس‌ آموزش‌ داده‌ می‌شود عبارت‌ است‌ از فیزیک‌ دبیرستانی‌ به‌ اضافه‌ فیزیک‌ قرن‌ بیستم‌ . از سوی‌ دیگر می‌توان‌ گفت‌ که‌ فیزیک‌ در حد لیسانس‌ مفاهیم‌ فیزیک‌ دبیرستانی‌ را عمیق‌تر کرده‌ و طرز برخورد با مسائل‌ فیزیکی‌ را آموزش‌ می‌دهد. این‌ رشته‌ در دوره‌ کارشناسی‌ دارای‌ 5 گرایش‌ اتمی‌ ـ مولکولی‌، هسته‌ای‌، حالت‌ جامد، هواشناسی‌ و اختر فیزیک است‌ که‌ تعداد واحدهای‌ تخصصی‌ هریک‌ از این‌ گرایش‌ها در دوره‌ کارشناسی‌ بسیار محدود است‌ و به‌ همین‌ دلیل‌ گرایش‌های‌ فوق‌ در این‌ دوره‌ تفاوت‌ محسوسی‌ با یکدیگر ندارند.(این رشته در دو مقطع دکترای پیوسته و کارشناسی در آزمون سراسری دانشجو می‌پذیرد).


گرایش‌ اتمی‌ ـ مولکولی
فیزیک‌ اتمی‌ به‌ بررسی‌ نقل‌ و انتقال‌ الکترون‌های‌ اطراف‌ هسته‌ می‌پردازد و خواص‌ آنها را مورد بررسی‌ قرار می‌دهد؛ یعنی‌ ما در فیزیک‌ اتمی‌ کاری‌ به‌ این‌ نداریم‌ که‌ هسته‌ از چه‌ تشکیل‌ شده‌ است‌ بلکه‌ هسته‌ برای ‌ما‌ مرکزی‌ با بار مثبت‌ است‌ و بیشتر توجه‌ ما جلب‌ الکترون‌های‌ اطراف‌ هسته‌ می‌شود.


درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل


دروس‌ مشترک‌ بین‌ گرایش‌های‌ مختلف‌ فیزیک‌
ریاضی‌ عمومی‌ ، معادلات‌ دیفرانسیل‌، فیزیک‌ پایه‌ ، شیمی‌ عمومی‌، مبانی‌ کامپیوتر و برنامه‌سازی‌ ، فیزیک‌ جدید ، مکانیک‌ تحلیلی‌ ، ترمودینامیک‌ و مکانیک‌ آماری‌، ریاضی‌ فیزیک‌ ، الکترومغناطیس‌ ، مکانیک‌ کوانتومی‌ ، اپتیک‌ .


دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ اتمی ‌ـ مولکولی
اپتیک‌ کاربردی‌، اسپکتروسکپی‌، روش‌های‌ تجربی‌ در فیزیک‌ اتمی‌، کاربردهای‌ لیزر، تکنیک‌ خلاء .


گرایش‌ فیزیک‌ هسته‌ای‌
در فیزیک‌ هسته‌ای‌، خود هسته‌، مورد مطالعه‌ قرار می‌گیرد؛ یعنی‌ متخصصان‌ و دانشمندان‌ بررسی‌ می‌کنند که‌ هسته‌ از چه‌ تشکیل‌ شده‌ و چه‌ نیروهایی‌ بین‌ اجزای‌ هسته‌ حکمفرما است‌ و در نتیجه واکنش‌های‌ انجام‌ شده‌، چقدر انرژی‌ آزاد می‌گردد؟


دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ هسته‌ای
فیزیک‌ هسته‌ای‌ ، فیزیک‌ راکتور ، آشکار سازها و سیستم‌ها، اندازه‌گیری‌ هسته‌ای‌، شتاب‌دهنده‌های‌ ذرات‌، رادیوایزوتوپ‌ و کاربرد آن‌، شیمی‌ هسته‌ای‌، حفاظت‌ در برابر پرتوها.


گرایش‌ فیزیک‌ حالت‌ جامد
گرایش‌ حالت‌ جامد مربوط‌ به‌ سیستم‌های‌ بس‌ ذره‌ای‌ مخصوصاً جامدات‌ است‌. ابتدایی‌ترین‌ کار در این‌ گرایش‌ بررسی‌ بلورهای‌ جامدات‌ و خواص‌ اپتیکی‌، مکانیکی‌، الکتریکی‌ و صوتی‌ امواجی‌ است‌ که‌ در آن‌ منتشر می‌شود. این‌ بررسی‌ منجر به‌ پدیده‌های‌ مختلفی‌ مثل‌ ابر رسانایی‌، نیمه‌رسانایی‌ یا پخش‌ و انتقال‌ گرما می‌گردد.


دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ حالت‌ جامد
فیزیک‌ حالت‌ جامد، فیزیک‌ لایه‌های‌ نازک‌، فیزیک‌ قطعات‌ نیمه‌رسانا ، ابررسانایی‌ و کاربرد آن‌، بلورشناسی‌، الکترونیک‌ ، رشد بلور و تکنولوژی‌ نیمه‌رساناها است.


گرایش‌ هواشناسی‌
گرایش‌ هواشناسی‌، اطلاعات‌ پایه‌ای‌ و متنوعی‌ درباره‌ انواع‌ پدیده‌های‌ جوی‌ و برخورد علمی‌ با آنها ارائه‌ می‌دهد و همچنین‌ با مطالعه‌ دینامیک‌ وضعیت‌ هوا می‌توان‌ بررسی‌ کرد که‌ شرایط‌ هوا چگونه‌ تغییر کرده‌ و چه‌ پارامترهایی‌ برای‌ ایجاد این‌ تغییر لازم‌ است‌؟


دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ هواشناسی
هواشناسی‌ سینوپتیکی‌ ، هواشناسی‌ دینامیکی‌ ، هواشناسی‌ فیزیکی‌ ، آمار در هواشناسی‌.


گرایش‌ اختر فیزیک
سه‌ بخش‌ اصلی‌ این‌ گرایش‌ را نجوم‌ رصدی‌، اخترشناسی‌ و کیهان‌شناسی‌ تشکیل‌ می‌دهد. در بخش‌ نجوم‌ که‌ جنبه‌ مشاهداتی‌ دارد، پدیده‌های‌ مختلف‌ نجومی‌ را رصد و ثبت‌ کرده‌ و سپس‌ از آنها عکس‌ گرفته‌ و طیف‌ آنها را می‌سنجند. در اخترشناسی‌ که‌ جنبه‌ نظری‌ دارد وضعیت‌ ستارگان‌ مورد مطالعه‌ قرار می‌گیرد؛ یعنی‌ بررسی‌ می‌شود که‌ هر ستاره‌ در چه‌ مرحله‌ای‌ قرار دارد و چه‌ اتفاقاتی‌ برایش‌ رخ‌ می‌دهد؟ کیهان‌شناسی‌ نیز به‌ صورت‌ کلاسیک‌ به‌ چگونگی‌ ایجاد جهان‌ و تشکیل‌ ساختارهای‌ کهکشانی‌ مانند خوشه‌ها و ابر خوشه‌ها می‌پردازد.


توانایی‌های‌ لازم
برخلاف‌ رشته‌های‌ مهندسی‌ که‌ با اتفاقات‌ علمی‌ سر و کار دارند در رشته‌های‌ علوم‌ پایه‌ از جمله‌ فیزیک‌ به‌ چگونگی‌ پیش‌آمدهای‌ علمی‌ توجه‌ می‌کنند و در واقع‌ به‌ دنبال‌ یافتن‌ دلایل‌ و چرایی‌ هر پدیده‌ یا اتفاق‌ هستند و به‌ همین‌ دلیل‌ داوطلبانی‌ که‌ مستعد، باهوش‌ و کنجکاو هستند، می‌توانند در این‌ رشته‌ موفق‌ گردند. از سوی‌ دیگر فیزیک‌ منهای‌ ریاضی؛‌ یعنی‌ صفر به‌ همین‌ دلیل‌ دانشجویان‌ این‌ رشته‌ باید از نظر ریاضیات‌ در سطح‌ بسیار بالایی‌ باشند.


موقعیت‌ شغلی‌ در ایران‌
اگر کسی‌ فیزیک‌ را خوب‌ خوانده‌ باشد در سازمان‌های‌ مختلف‌ کشور از قبیل‌ صداوسیما، برنامه‌ و بودجه‌، مخابرات‌ و همچنین‌ در صنایع‌ مختلف‌ مفید واقع‌ شده‌ و موفق‌ می‌گردد. چون‌ دانشجویان‌ فیزیک‌ مطالب‌ مختلفی‌ از قبیل‌ الکتریسیته‌ و مکانیک‌ می‌خوانند و در زمینه‌های‌ مختلف‌ دید وسیعی‌ پیدا می‌کنند. همچنین‌ فارغ‌التحصیلان‌ این‌ رشته‌ در حد کارشناسی‌ می‌توانند در نیروگاه‌های‌ هسته‌ای‌، مراکز تولید قطعات‌ غیرهادی‌ و سلول‌های‌ خورشیدی‌، صنایع‌ تولید و نگهداری‌ لیزر در صنعت‌، مراکز پزشکی‌ و نظامی‌ و سازمان‌ انرژی‌ اتمی‌ فعالیت‌ کنند.
 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

[ ۱۳٩۳/٢/٧ ] [ ٤:۳۱ ‎ب.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

 

 

 

 

 

 

 

 

 
 

 

 

 

     
 

آشنایی با رشته ی مهندسی مکانیک و گرایش های آن

 
     

 

 

 

 

 

 

الف - گرایش مکانیک در طراحی جامدات
هدف تربیت آزمایشگاهی متخصصانی است که بتوانند در مراکز تولید و کارخانه‌ها اجزاء و مکانیزم ماشین‌آلات مختلف را طراحی کنند. دروس این دوره شامل دروس نظری، آزمایشگاهی، کارگاه و پروژه و کارآموزی است.
فارغ‌التحصیلان می‌توانند در کارخانجات مختلف نظیر خودروسازی ، صنایع نفت، ذوب فلزات و صنایع غذایی و غیره مشغول شوند و برای این دوره امکان ادامه تحصیل تا سطح کارشناسی ارشد و دکتری در داخل یا خارج از کشور وجود دارد. موفقیت داوطلبان به آگاهی آنها در دروس جبر و مثلثات، هندسه ، فیزیک و مکانیک همچنین آشنایی و تسلط آنان به زبان خارجی بستگی فراوان دارد. از جمله دروس این دوره می‌توان دروس مقاومت مصالح، طراحی و دینامیک را نام برد. در این رشته زمینه اشتغال و بازارکار خوب وجود دارد و مطالب ارائه شده در طول تحصیل برای دانشجویان محسوس و قابل لمس است.

 
ب - گرایش مکانیک در حرارت و سیالات
این رشته در به کاربردن علوم و تکنولوژی مربوط جهت طرح و محاسبه اجزاء سیستمهایی که اساس کار آنها مبتنی بر تبدیل انرژی ، انتقال حرارت و جرم است به متخصصان کارآیی لازم را می‌دهد و آنها را جهت فعالیت در صنایع مختلف مکانیک در رشته حرارت و سیالات (نظیر مولدهای حرارتی، انتقال سیال نیروگاههای آبی، موتورهای احتراقی و ... ) آماده می‌سازد.
فارغ‌التحصیلان این دوره قادر به طراحی و محاسبه اجزا و سیستمها در بخشهای عمده‌ای از صنایع نظیر صنایع خودروسازی ، نیروگاههای حرارتی و آبی، صنایع غذایی، نفت، ذوب فلزات و غیره هستند. فارغ‌التحصیلان این دوره می‌توانند تا مقطع کارشناسی ارشد و دکتری در داخل یا خارج از کشور ادامه تحصیل دهند. داوطلبان این رشته باید در دروس ریاضی و فیزیک تسلط داشته و با یک زبان خارجی آشنا باشند.
دروس این رشته شامل مطالبی در زمینه‌های حرارت و سیالات ، می‌باشد.
نظر دانشجویان: با توجه به اینکه اصولا تحصیلات دانشگاهی به خصوص در زمینه‌های مهندسی نیاز صد در صد به علاقه‌مندی داوطلب دارد، بنابراین عدم داشتن علاقه‌ و همچنین عدم تقویت دروس اساسی و پایه‌ای در بخش مکانیک مانند ریاضی، فیزیک - مکانیک ، شیمی ، رسم فنی (تجسم بالا داشتن) و هوش نسبتا خوب و عدم روحیه تجزیه و تحلیل در مسائل باعث دلسردی و از دست‌دادن انگیزه تحصیل و رکورد شدید در تحصیلات خواهد شد.


ج - گرایش ساخت و تولید
هدف تربیت کارشناسانی است که با به کاربردن تکنولوژی مربوط به ابزارسازی، ریخته‌گری ، جوشکاری، فرم دادن فلزات ، طرح کارگاه یا کارخانه‌های تولیدی آماده کار در زمینه ساخت و تولید ماشین‌آلات صنایع (کشاورزی ، نظامی، ماشین‌سازی، ابزارسازی ، خودروسازی و ... ) باشند.
فارغ‌التحصیلان این دوره قادر خواهند بود در صنایعی مانند ماشین‌سازی، ابزارسازی، خودروسازی ، صنایع کشاورزی، صنایع هوایی و تسلیحاتی به ساخت و تولیدی ماشین‌آلات، طراحی کارگاه و یا کارخانه تولیدی بپردازند و نظارت و بهره‌برداری و اجرای صحیح طرحها را عهده‌دار شوند. داوطلبان این رشته باید در دروس ریاضی، فیزیک و مکانیک از آگاهی کافی برخوردار باشند.
دروس این دروه شامل مطالبی در مورد نحوه تولید، طراحی قالبهای پرس، طراحی قید و بندها، کار و برنامه‌ریزی با ماشینهای اتوماتیک، اصول کلی و نحوه کار با ماشینهای دستی و تعمیر و نصب تمام سرویسهای صنعتی می باشد و درصد نسبتا بالایی از آنها به صورت عملی ارائه می‌گردد. داوطلب باید سالم باشد تا بتواند کارهای کارگاهی را به خوبی انجام دهد و استعداد کارهای فنی را داشته باشد. با توجه به خودکفایی صنایع کشور این رشته دارای بازار کار خوبی است.
در حقیقت رشته مکانیک بخشی از علم فیزیک است که با استفاده از مفاهیم پایه علم فیزیک و به تبع آن ریاضی به بررسی حرکت اجسام و نیروهای وارد بر آنها می‌پردازد و می‌کوشد تا با توجه به نتایج بررسی‌های خود ، طرحی نو در زمینه فن‌شناسی و صنعت ارائه دهد و در راه پیشرفت انسان گامی به جلو بردارد. به عبارت دیگر رشته مکانیک، رشته پیاده کننده علم فیزیک است چون برای مثال بررسی حرکت خودرو و عوامل موثر بر روی آن برعهده فیزیک است. اما این که چگونه حرکت آن تنظیم گردد بر عهده مکانیک می‌باشد.
دکتر آریا الستی استاد مهندسی مکانیک دانشگاه صنعتی شریف در معرفی این علم می‌گوید: «علم مکانیک به تحلیل حرکت و عوامل ایجاد کننده حرکت مانند نیروها و گشتاورها و شکل حرکت می‌پردازد. اما مهندسی مکانیک تا حدودی با علم مکانیک تفاوت دارد چرا که یک مهندس مکانیک علاوه بر علم مکانیک باید بسیاری از علوم دیگر را یاد گرفته و بعضی از هنرها را نیز کسب کند. شاید بتوان گفت که رشته مهندسی مکانیک ، رشته تحلیل و طراحی سیستم‌های دینامیکی و استاتیکی است.»
دکتر محمد دورعلی یکی دیگر از اساتید مهندسی مکانیک دانشگاه صنعتی شریف نیز در معرفی این رشته می‌گوید: «رشته مهندسی مکانیک را شاید بتوان از نقطه‌نظر تنوع موضوعات تحت پوشش، جامع‌ترین رشته مهندسی به شمار آورد. چون رشته مهندسی مکانیک در برگیرنده تمامی علوم و فنونی است که با تولید ، تبدیل و استفاده از انرژی، ایجاد و تبدیل حرکت و انجام کار، تولید و ساخت قطعات و ماشین‌آلات و به کارگیری مواد مختلف در ساخت آنها و همچنین طراحی و کنترل سیستم‌های مکانیکی، حرارتی و سیالاتی مرتبط می‌باشد. به عبارت دیگر محاسبات فنی، مدلسازی و شبیه‌سازی ، طراحی و تهیه نقشه‌ها ، تدوین روش ساخت ، تولید و آزمایش تمامی ماشین‌آلات و تاسیسات موجود در دنیا ، با تکیه بر توانایی‌های مهندسان مکانیک انجام می‌گیرد.»


گرایش‌های مقطع لیسانس
رشته مهندسی مکانیک دارای سه گرایش «طراحی جامدات ، حرارت و سیالات، ساخت و تولید» در مقطع لیسانس می‌باشد که البته دانشگاه صنعتی شریف دارای گرایشهای دیگری نیز هست.
مهندسی مکانیک ( در سطح کارشناسی) در شروع آموزش مهندسی در ایران ، مهندسی مکانیک با برق یکی بود و «الکترومکانیک» نامیده می‌شد. اما این دو رشته حدود ۴۵ سال پیش از هم جدا شدند و به مرور رشته‌های دیگری مانند مهندسی شیمی و مواد نیز از مهندسی مکانیک جدا شد و مهندسی مکانیک به عنوان رشته مهندسی مکانیک عمومی ارائه گردید. ولی با پیشرفت صنعت و نیاز صنایع به تخصص‌های مختلف در این زمینه، از مهندسی مکانیک عمومی دو گرایش «طراحی جامدات» و «حرارت و سیالات» و بعد از آن «ساخت و تولید» بیرون آمد و بالاخره باید به مهندسی دریا اشاره کرد که هنوز در دانشگاه صنعتی شریف به عنوان یکی از گرایشهای مهندسی مکانیک ارایه می‌شود. ما در این‌جا به معرفی اجمالی هر یک از گرایشهای فوق می‌پردازیم. گرایش حرارت و سیالات همان‌طور که از نام این گرایش پیداست مهندسی مکانیک گرایش حرارت و سیالات به مبحث حرارت و مسایل مربوط به سیالات می پردازد. به عبارت دیگر در این رشته عوامل موثر بر خواص مختلف حرکت سیال بخصوص سیال داغ مطالعه شده و اثر عبور سیال بر محیط محل عبور مانند نیروهایی که در اثر عبور خود در محل ایجاد می‌کند و یا طول‌های ناشی از اثر افزایش و یا کاهش دما در اعضای مختلف یک دستگاه، بررسی می‌شود. همچنین از دروس اصلی این رشته می‌توان به مکانیک سیالات اشاره کرد که نیروهای وارد بر جسم متحرک در سیال را بررسی می‌کند.
دکتر الستی در معرفی این گرایش می‌گوید: «گرایش حرارت و سیالات به فیزیک حرارت و مکانیک سیالات می‌پردازد و وظیفه‌اش تحلیل و طراحی سیستم‌ها از دیدگاه حرارتی و سیالاتی است . برای مثال در طراحی یک موتور احتراق داخلی، مسائل مربوط به تبدیل حرارت به انرژی ، انتقال حرارت، حفظ موتور در حرارت مناسب و سرد نگه‌داشتن موتور توسط یک مهندس مکانیک حرارت و سیالات بررسی می‌شود. همچنین مسایل مربوط به تاسیسات ساختمان و رآکتورها، انتقال آب ، نفت و گاز ، طراحی نیروگاههای مختلف ، طراحی توربو ماشین‌ها (ماشین‌های دوار) مثل توربین‌های بخار، توربین‌های گاز و فن‌کویل‌ها به گرایش سیالات مربوط می‌شود.»
شهرداد صادق مهندس مکانیک گرایش حرارت و سیالات نیز در معرفی این رشته می‌گوید: «دانشجویان این گرایش در زمینه تهویه مطبوع ، دستگاههای آب و فاضلاب و گرم کننده ساختمان‌ها و به طور کلی مباحث «تاسیساتی» مطالعه می‌کنند. در ضمن در این رشته مباحث مربوط به طراحی نیروگاهها ، موتورهای احتراق داخلی و طراحی انواع موتورهای درون‌سوز اتومبیل‌ها مطالعه می گردد.»
گرایش طراحی جامدات گرایش طراحی جامدات به بررسی انواع نیروها، حرکتها و تاثیر آنها بر اجزاء مختلف ماشین می‌پردازد. در واقع مهندس طراحی جامدات با توجه به نیازهای جامعه ، دستگاهها و ماشین‌های مختلف را طراحی می‌کند. محمد رضوی مهندس مکانیک گرایش طراحی جامدات در معرفی این گرایش می‌گوید: «هر ماشین از دو قسمت متحرک و ثابت تشکیل شده است. حال بررسی این مطلب که حرکت مورد نیاز ماشین از چه راهی تامین شده و چگونه از منبع تولید به جایگاه مورد استفاده انتقال پیدا کند و بالاخره چگونه از این حرکت استفاده گردد تا بیشترین بازدهی را داشته باشد، در حیطه وظایف مهندسی طراحی جامدات است. همچنین ابداع و پیش‌بینی دستگاه تنظیم ماشین‌آلات نیز از مسایل مطرح در این گرایش می‌باشد. در واقع مهندس طراح جامدات باید تمامی نیروها و گشتاورهایی را که به هر عضو ماشین وارد می‌شود بررسی کرده و بهترین حالت قطعه مورد نظر را برای تمامی آن نیروها و گشتاورها و همچنین در برای داشتن بهترین کارایی به دست آورده و کارایی مناسب آن قطعه را در زمان طولانی تضمین کند.»
دکتر الستی در معرفی این گرایش می‌گوید: « طراحی سیستم ، طراحی ماشین‌های تراش، فرز، چاپ و قسمت‌های تعلیق ، سیستم‌های انتقال قدرت و دینامیک یک خودرو، توسط مهندسان این گرایش طراحی می‌شود. همچنین یک هواپیما قسمتهای مربوط به فرود، پرواز، کنترل پرواز به نحوی مربوط به طراحی جامدات می‌گردد.» دکتر قرشی استاد دانشگاه صنعتی شریف نیز در معرفی این گرایش می‌گوید: «گرایش طراحی جامدات به طراحی ماشین‌آلات و اجزای آنها، ارتعاشات ماشین‌آلات، دینامیک آنها و کنترل سیستم‌ها می‌پردازد.» گفتنی است که دو گرایش طراحی جامدات و حرارت و سیالات بسیار نزدیک به هم هستند و تنها در ۲۰ واحد درسی با یکدیگر تفاوت دارند. بنابراین فارغ‌التحصیلان آنها نیز توانایی‌های مشترک زیادی دارند. گرایش ساخت و تولید یک قطعه باید به چه روشی ساخته شود تا دارای تولیدی سریع و ارزان و همچنین کیفیت مناسب و وقت و کارایی مطلوب باشد؟ پاسخ به این سوال مهم بر عهده مهندسان گرایش ساخت و تولید است. چرا که به گفته دکتر الستی یک مهندس ساخت و تولید به مسائل مربوط به ساخت بهینه و تولید با کیفیت بالا می‌پردازد. در واقع این گرایش بیشتر به مشکلات و معضلات ساخت و تولید می‌پردازد و در نتیجه نسبت به دو گرایش حرارت و سیالات و طراحی جامدات علمی‌تر است و دو گرایش فوق جنبه عملی‌تر دارند.
دکتر قرشی نیز با تاکید بر کابردی بودن این گرایش می‌گوید: «گرایش ساخت و تولید به زمینه‌های کاربردی مهندسی مکانیک می‌پردازد و مهندس این گرایش در زمینه شکل دادن فلزات ، طراحی قالب‌ها و ساخت قطعه‌های گوناگون فعالیت می‌کند.» گرایش مهندسی دریا یکی از گرایش‌های مهندسی مکانیک که تنها در دانشگاه صنعتی شریف ارائه می‌گردد، مهندسی دریا (کشتی‌سازی) است چرا که در دانشگاههای دیگر از جمله دانشگاه صنعتی امیرکبیر، دانشگاه خلیج فارس و دانشگاه سیستان و بلوچستان، مهندسی دریا به عنوان یک رشته مستقل با سه گرایش مهندسی کشتی‌سازی ، مهندسی کشتی و دریانوردی ارائه می‌شود. اما چرا دانشگاه صنعتی شریف، مهندسی دریا را به عنوان یکی از گرایش‌های مهندسی مکانیک ارائه می‌دهد؟ دکتر الستی در پاسخ‌ به این سوال می‌گوید: «مهندس دریا گرایش کشتی‌سازی مسائلی از قبیل طراحی بدنه، استحکام بدنه، سیستم‌های پیشرانه (موتور گیربکس) ، پایداری کشتی در مقابل امواج کناری جانبی کشتی و طراحی مربوط به ناوبری (مسیریابی کشتی) را مطالعه می‌کند که همه این مسائل در گرایش‌های دیگر مکانیک نیز مطرح می‌شود و فقط مهندسی کشتی‌سازی این مسائل را به صورت تخصصی در ارتباط با کشتی و سازه‌های دریایی مثل اسکله‌ها و سکوهای نفتی متحرک مطالعه می‌کند. به عبارت دیگر یک مهندس دریا ، مهندس مکانیکی است که در کاربردهای دریایی مشغول به کار می‌باشد.» گفتنی است که در دانشگاه صنعتی شریف، رشته مهندسی هوا و فضا نیز در دانشکده مکانیک ارائه می‌گردد و اساتید این دانشکده ، مهندسی هوا و فضا را یکی از گرایش‌های مکانیک به شمار می‌آورند.


آینده شغلی ، بازارکار، درآمد

 در حال حاضر دانشجوی توانمند مهندسی مکانیک پس از فارغ‌التحصیلی مشکل کاریابی ندارد چرا که به گفته دکتر دورعلی توسعه سخت‌افزاری و رشد مسایل مهندسی ، گرایش به سمت تولید داخل و ایجاد تکنولوژی تولید تجهیزات و وسایل در داخل کشور و روی آوردن به خدمات مهندسی در داخل کشور به علت محدودیت‌های ارزی و کاهش درآمدهای نفتی، باعث رشد چشمگیر بازارکار مهندسان مکانیک در ایران شده است. دکتر دورعلی در ادامه می‌گوید: «یک مهندس مکانیک در حال حاضر در زمینه‌های مختلفی فعالیت می‌کند که از جمله آنها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد: طراحی و ساخت تمامی ماشین‌آلات و قطعات آنها، اعم از ماشین‌آلات تولیدی تمامی صنایع، لوازم خانگی و تجهیزات پزشکی. - طراحی و ساخت تجهیزات مکانیکی نیروگاههای فسیلی، اتمی ، خورشیدی ، بادی و آبی. - طراحی و ساخت تجهیزات و سیستم‌های انتقال و تصفیه آب، سیستم‌های مکانیکی و کنترلی پالایشگاهها و کارخانجات شیمیایی. - طراحی و ساخت تاسیسات حرارتی و برودتی ساختمانها و اماکن، بالابرها و آسانسورها و سیستم‌های حمل و نقل. - ساخت ماشین‌آلات تغلیظ و بازیافت مواد مثل کارخانجات قند، کاغذسازی ، سیمان ، نساجی ، نمک و کنسانتره . - طراحی و ساخت وسایل و تجهیزات حمل و نقل زمینی، دریایی و هوایی. - ساخت تجهیزات دفاعی مانند تانک، راکت، اژدر و پلهای متحرک - ساخت روبات‌ها ، بازوهای مکانیکی و سیستم‌های تولید. در ضمن یک مهندس مکانیک می‌تواند به عنوان کارشناس و مشاور فنی در بانک‌ها ، شرکت‌های سرمایه‌گذاری و بیمه و شرکت‌های بازرسی و نظارت امور بین‌المللی فعالیت بکند.»
دکتر الستی نیز در این زمینه می‌گوید: «در همه جای دنیا یک فارغ‌التحصیل مهندسی مکانیک مثل یک موم خام است که دانش کافی دارد و در هر زمینه‌ای که کار کند می‌تواند در آن زمینه متخصص بشود. برای مثال می‌تواند در تحلیل و طراحی خودرو، در طراحی و ساخت ماشین‌های ابزار و حتی در تدوین و تولید برنامه‌های کامپیوتری فعالیت بکند. یعنی رشته مکانیک زمینه کار و زمینه انتخاب بسیار گسترده‌ای را در مقابل فارغ‌التحصیلان این رشته قرار می‌دهد.» دکتر قرشی نیز در مورد فرصت‌های شغلی، گرایش مهندسی دریا می‌گوید: «بدون شک چون مهندسی دریا نسبت به گرایش‌های دیگر رشته مکانیک تخصصی‌تر است، فرصت‌های شغلی آن نیز محدودتر می‌باشد اما با این وجود فارغ‌التحصیلان این گرایش می‌توانند در کارخانه‌های کشتی‌سازی کشور مثل کارخانه کشتی‌سازی «صدرا» در بوشهر ، کارخانه «نکا» در شمال و «اروندان» در خلیج فارس مشغول به کار گردند و یا در سازمان بنادر و کشتی‌رانی وظیفه ساخت سکوهای شناور را بر عهده بگیرند.


توانایی‌های مورد نیاز و قابل توصیه

«مکانیک بهشت ریاضیات است.» این جمله زیبا از «لئونارد اولر» ریاضی‌دان بزرگ سوئیسی، بیانگر ارتباط تنگاتنگ ریاضیات با مکانیک است. در واقع مهندسی مکانیک بخصوص در گرایش حرارت و سیالات از مباحث و مسایل ریاضی بسیار استفاده می‌کند. از سوی دیگر همان‌طور که پیش از این گفتیم مکانیک بخشی از علم فیزیک است و حتی دانش‌آموزان دوره متوسطه نیز با علم مکانیک در کتاب فیزیک خود آشنا می‌شوند و این علم بخصوص در گرایش طراحی جامدات اهمیت بسیاری دارد. به همین دلیل دانشجوی مهندسی مکانیک باید در دو درس ریاضی و فیزیک قوی بوده و همچنین از هوش، استعداد و قدرت تجسم خوبی برخوردار باشد. دکتر الستی در مورد توانایی‌های لازم برای دانشجوی این رشته می‌گوید: «فعالیت در رشته مهندسی مکانیک بسیار متنوع است و در نتیجه هم دانشجوی علاقه‌مند به کارهای تئوریک می‌تواند جذب این رشته شده و در بخش‌های نظری و تئوری فعالیت کند و هم دانشجوی خلاق و علاقه‌مند به طراحی و ساخت وسایل و دستگاههای مختلف می‌تواند این رشته را انتخاب نماید. اما بدون شک یک مهندس مکانیک موفق کسی است که به یاری دو بال علم و عمل پیشرفت کند. به همین خاطر من در دانشگاه ، دانشجویان را تشویق می‌کنم که پروژه‌های تحقیقاتیشان تلفیقی از کار تئوریک و عملی باشد.»
دانشجوی این رشته باید از نظر جسمی آمادگی کار در محیطهای پرجمعیت و کارخانجات دور از شهر را داشته باشد. وضعیت ادامه تحصیل در مقاطع بالاتر: امکان ادامه تحصیل در مقاطع کارشناسی ارشد و دکترای تخصصی میسر می‌باشد. در دوره کارشناسی ارشد ۳۲ واحد و در دوره دکترا ۴۸ واحد درسی ارایه می‌گردد. رشته‌های مشابه و نزدیک به این رشته : رشته مهندسی مکانیک به عنوان جامع‌ترین رشته مهندسی دارای دروس مشترک با اغلب رشته‌های مهندسی دیگر نظیر مهندسی دریا ، مهندسی شیمی، مهندسی هوا فضا و ... می‌باشد.
مصاحبه با دانشجوی مشغول به تحصیل : مهندسی مکانیک جامع‌ترین رشته مهندسی است که در آن با اصول اساسی طراحی تمامی سیستمهای محیط پیرامون آشنا می‌شویم . دروس این رشته غالبا کاربردی بوده و در ارتباطی تنگاتنگ با دروس ریاضیات و فیزیک است. دانشجوی این رشته باید فردی خلاق و دارای قدرت تجسم کافی باشد تا بتواند در طراحی مکانیزمها موفق باشد.


وضعیت نیاز کشور به این رشته در حال حاضر

دانش مکانیک دانش زندگی است . در هر مجتمع و کارگاه صنعتی نیاز به فارغ‌التحصیلان این رشته امری ضروری و مشهود است و با توجه به حرکتهای صنعتی این چندساله اخیر کشور مهندسین مکانیک بیش از پیش در گرداندن چرخ صنعت دخیل شده‌اند و راه همواره برای رشد و ترقی آنها گشاده است. نکات تکمیلی : رشته مهندسی مکانیک دارای واحدهایی ملموس و کاربردی است ولی داشتن شناخت کافی نسبت به این رشته قبل از انتخاب آن ضروری است. اغلب واحدهای این رشته دارای ریاضیات دیفرانسیلی پیچیده و تجسم فیزیکی هستند که منجر به سخت‌شدن این واحدها می‌شوند. ضمنا واحدهای کارگاهی و فعالیت در واحدهای تولیدی نیز از ویژگی‌های این رشته می‌باشد که داوطلبان آن را با محیطهای صنعتی آشنا کرده و پیوند می‌زند.

 

 

 

 

 

[ ۱۳٩۳/۱/٢٩ ] [ ٩:۱٤ ‎ق.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

نقش خانواده در شکل گیری شخصیت فرزندان

 

نهاد خانواده در مقایسه با دیگر نهادها از جمله دین ، آموزش وپرورش و سازمانهای رسانه ای که ثاثیر گذار بر تربیت فرزندان هستند از قدیمی ترین و موثرترین نهادهای بشری است که مهمترین هدف و کار کردش تربیت فرزندان است . و امروز دنیا به خانواده بمثابه ، « مرکز تربیت» می نگرد.

امروزه با توجه به شتاب تحولات در عصر جدید، کارکردهای خانواده که همان تربیت است . عوض نشده ولی روشهای آن تغییر یافته است خانواده هایی که از روشهای تربیتی جدید استفاده کرده اند ، به گفته خودشان با معجزه روبرو شده اند

 اولین و مهمترین محیطی که شخصیت و شکل گیری رفتارهای فرزندان را پایه ریزی می نماید خانواده است و اساسی ترین دوران رشد شخصیتی و روانی هر انسان دوره کودکی اوست که گذر مناسب از این دوره تضمین کننده رشد تکاملی وی در مراحل بعدی است هدف  از پرورش فرزند آماده سازی او برای ورود به جامعه است که با توجه به تنوع ارزشها و آرمانهای  فرهنگی جامعه ، خانواده سعی می کند الگوهای پرورشی فرزند خود را منطبق با آرمانهای خویش انتخاب کند . همسویی و هم عقیده بودن والدین در انتخاب الگوی تربیتی و پرورشی فرزندان ، تعارض در انتخاب رفتار فرزند را به حداقل  می رساند .

 الگوهای تربیت فرزندان :

خانواده ها را از منظر برخورد والدین با فرزندان می توان به سه گروه کلی تقسیم نمود.

  1. خانواده مستبد ( خودکامه )

  2. خانواده مدارا گر

  3. خانواده آزادمنش

    1- خانواده  مستبد ( خودکامه ) دارای ویژگیهای خاصی هستند از جمله :

      O بر رعایت انضباط سخت و مقررات تاکید دارند.

    O  تنبیه بدنی را مجاز می دانند.

    O  فرزندان را در تصمیم گیری های مسائل جاری خانواده مشارکت نمی دهند.

    O  اجرای دستورات را بدون در نظر گرفتن شرایط ، از فرزندان انتظار دارند.

     O احترام به شخصیت فرزندان را موجب کاهش سلطه والدین می پندارند.

     O به احساسات و عواطف فرزندان توجه نمی نمایند.

     O اجازه اظهار نظر به فرزندان نمی دهند.

     این گروه خانواده ها فرزندانی که پرورش می دهند عموماّ دارای ویژگی های زیر هستند.

     -  احساس حقارت و کوچک بودن می نمایند.

     -  شخصیت مستقل ندارند

     -  از خود باوری و اعتماد به نفس کمتری برخوردارند.

    - به توانمندیهای خود واقف نیستند.

    - افکار منفی نسبت به دیگران دارند.

  •  دارای روحیه حساس و دوجانبه (پرخاشگری یا مطیع بی چون چرا )

    می باشند.

     کمتر به خود متکی هستند.

  • نمی توانند تصمیم بگیرند.

  • استعداد و خلاقیت کمتری از خود نشان می دهند.

  • از نظر اخلاقی رشد کمتری دارند.

  • از انجام یک وظیفه به خوبی بر نمی آیند.

  •  دارای اختلالات روانی خواهند شد.

    2- خانواده های مداراگر نیز ویژگی های خاصی دارند از جمله :

  •  فرزندان آزادی عمل دارند به طوری که به هر چه اراده کنند دست می یابند.

  • والدین همواره تسلیم خواسته های فرزندان هستند.

  •  والدین سعی در برآوردن کامل نیازها و خواهشهای فرزندان دارند.

  •   تصمیم ها بر اساس تمایلات فرزندان گرفته می شود.

  •  ناکامی و محرومیت برای فرزندان وجود ندارد.

     این گروه خانواده ها فرزندانی که پرورش می دهند عموماّ دارای ویژگی های زیر هستند:

  • احترام گذاری به والدین ندارند.

  • مسوولیت پذیر نیستند.

  •   وابستگی شدید به والدین دارند.

  • از رشد عاطفی و اجتماعی بسیار پایین برخوردارند.

  •  هنگام ورود به جامعه پرخاشگرند.

  •  لوس و ننر پرورش می یابند.

  •  اگر در گروه پرخاشگر قرار گیرند احتمال بزهکاری آنها زیاد است.

  •  رفتارهای دیگران را مورد پذیرش قرار نمی دهند.

  • خود را مهمتر از دیگران پنداشته و دچار خود بزرگ بینی هستند.

    3- خانواده های آزادمنش نیز دارای ویژگی های خاصی هستند از جمله :

     -  نظارت و کنترل دقیق بر رفتارهای فرزندان دارند.

    -  در تکریم به فرزندان دریغ ندارند.

    -  اجازه اظهار نظر و تصمیم گیری به فرزندان می دهند اما به او فهمانده می شود که تصمیم گیری نهایی به عهده خانواده است.

     -  در امور خانه با فرزندان مشورت می کنند.

     -   با فرزندان برخورد منطقی و مستدل دارند.

    -  از تنبیه بدنی پرهیز می کنند.

    -  فرزندان را با همه نقاط ضعف و قوت آنها مورد پذیرش قرار می دهند.

  •  همیشه گوش شنوایی برای حرفهای فرزندان دارند.

  •  زمان مناسب برای هر یک از فرزندان در برنامه های والدین وجود دارد.

  • به توانمندی فرزندان احترام می گذارند.

  •  ابراز توجه و محبت به فرزندان دارند.

     * این گروه از خانواده ها فرزندانی که پرورش می دهند عموماّ دارای ویژگی های زیر هستند:

     -  دارای اعتماد به نفس لازم می باشند.

    -  برای کسب استقلال خود تلاش می کنند.

    -  دارای خلاقیت و ابتکار و سازندگی هستند.

     - برای ارضاء حس کنجکاوی خود انگیزه لازم را دارند.

  •  می توانند مسئولیت پذیر باشند.

  •  معمولاّ تضادی با والدین ندارند.

  •  نگران و مضطرب نیستند.

  •  از والدین حرف شنوی لازم را دارند.

  •  پذیرش احساسات و عواطف دیگران را دارند.

  •  فردی آرام با خلق و خوی معتدل هستند.

     با اندکی تعمق در شیوه  تربیتی خود در خانواده ، در خواهیم یافت :

  1. جزء کدامین گروه از خانواده های ( مستبد ، مداراگر ، آزادمنش) هستیم؟

  2. کدام شیوه را برگزینیم تا فرزندانمان از سلامت روانی و شخصیت مطلوبی برخوردار شوند؟


     

  •  

  •  

     

[ ۱۳٩۳/۱/۱٦ ] [ ٦:۳۳ ‎ب.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

مجتمع آموزشی  مدارس دانشگاه صنعتی اصفهان

برای سال تحصیلی 94-93 در کلیه دوره های تحصیلی

پیش دبستانی وپایه اول ابتدایی ،پایه اول دوره اول دبیرستان وپایه اول دوره دوم دبیرستان )

پسرانه ودخترانه ازطریق آزمون ورودی ومصاحبه دانش آموز می پذیرد.

متقاضیان می توانند برای کسب اطلاعات بیشتر به سایت مدارس مراجعه ویا با شماره تلفن های ذیل تماس حاصل  نمایند.

دبستان دخترانه:

3912992-- 3912933

دبستان پسرانه:

3912994-- 3912854

دبیرستان دوره اول دخترانه:

3912996 -- 3912923

دبیرستان دوره اول پسرانه :

3912990 -- 3912991

دبیرستان دوره دوم دخترانه :

3912993 -- 3912935

دبیرستان دوره دوم پسرانه :

3912939 -- 3912938

 

[ ۱۳٩۳/۱/۱٤ ] [ ٦:٤٧ ‎ب.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

جملاتــی بـــــــــــرای زنـــــــدگــــی

 

 
  • عمر شما از زمانی شروع می شود که اختیار سرنوشت خویش را در دست می گیرید.
  • آفتاب به گیاهی حرارت می دهد که سر از خاک بیرون آورده باشد.
  • تنها راهی که به شکست می انجامد، تلاش نکردن است.
  • دشوارترین قدم، همان قدم اول است.
  • آنچه شما درباره خود فکر می کنید، بسیار مهمتر از اندیشه هایی است که دیگران درباره شما دارند.
  • همواره بیاد داشته باشید آخرین کلید باقیمانده، شاید بازگشاینده قفل در باشد.
  • در اندیشه آنچه کرده ای مباش، در اندیشه آنچه نکرده ای باش.
  • امروز، اولین روز از بقیه عمر شماست.
  • ما زمان را تلف نمی کنیم، زمان است که ما را تلف می کند.
  • افراد موفق کارهای متفاوت انجام نمی دهند، بلکه کارها را بگونه ای متفاوت انجام می دهند.
  • پیش از آنکه پاسخی بدهی با 1 نفر مشورت کن ولی پیش از آنکه تصمیم بگیری با چند نفر مشاوره داشته باش.
  • کار بزرگ وجود ندارد، به شرطی که آن را به کارهای کوچکتر تقسیم کنیم.
  • کارتان را آغاز کنید، توانایی انجامش بدنبال می آید.
  • انسان همان می شود که اغلب به آن فکر می کند.
  • هر کس، آنچه را که دلش خواست بگوید، آنچه را که دلش نمی خواهد می شنود.
  • کسانی که نمی توانند فرصت کافی برای تفریح بیابند، دیر یا زود وقت خود را صرف معالجه می کنند.
  • کسانی که در انتظار زمان نشسته اند، آنرا از دست خواهند داد.
  • کسی که در آفتاب زحمت کشیده، حق دارد در سایه استراحت کند.
  • بهتر است دوباره سوال کنی، تا اینکه یکبار راه را اشتباه بروی.
  • هرگاه مشکلی را مطرح می کنید، برای رفع آن هم راه حلی پیشنهاد کنید.
  • آنقدر شکست خوردن را تجربه کنید تا راه شکست دادن را بیاموزید.
  • اگر خود را برای آینده آماده نسازید، بزودی متوجه خواهید شد که متعلق به گذشته هستید.
  • خانه ات را برای ترساندن موش، آتش مزن.
  • تنها راهی که به شکست می انجامد، تلاش نکردن است.
  • درباره درخت، براساس میوه اش قضاوت کنید، نه براساس برگهایش.
  • انسان هیچ وقت بیشتر از آن موقع خود را گول نمی زند که خیال می کند دیگران را فریب داده است.
  • کسی که به امید شانس نشسته باشد، سالها قبل مرده است.
  • اگر جلوی اشتباهات خود را نگیرید، آنها جلوی شما را خواهند گرفت.
  • اینکه ما گمان می کنیم بعضی چیزها محال است، بیشتر برای آن است که برای خود عذری آورده باشیم...
[ ۱۳٩۳/۱/٩ ] [ ٤:۱۳ ‎ب.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

 

به نام هستی آفرین

.pic48_www.jahaniha.com_1

یا مقلب القلوب و الابصار. یا مدبر الیل و النهار. یا محول الحول و الاحوال. حول حالنا الی احسن الحال

مدیر ان محترم مدارس ،همکاران گرامی ،دانش آموزان عزیز ،والدین ارجمند

با سلام واحترام وآرزوی توفیق جنابعالی

نوروز سبز راهه ای با صفاست که به روی وادی روشنایی و زیبایی گشوده می شود تا شکفتن همچنان نشان از بیداری و رستگاری باشد، نوروز فرصتی دوباره برای دل های خفته ای است تا با تحول به احسن حال برسد، در واپسین روز های این سال، آسایش توام با آرامش را از خداوند متعال برایتان آرزومندم و پیشاپیش فرارسیدن عید نوروز، این سنت نیکوی نیاکان را خدمت همه عزیزان محترم تبریک و تهنیت عرض می نمایم و سالی پرخیر و برکت  همرا ه با هفت سین سلامت ،سرور ،سعادت، سرافرازی، سیاحت ، سپید بختی  و سیادت را برای شماخواستارم.

روز های خوشی را برای همگی آرزومندم                                

 

 

 

[ ۱۳٩٢/۱٢/٢٦ ] [ ٧:۳۸ ‎ق.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]

به نام خدا

پیام موفقیّت (بهار طلایی در خرداد 93 وتیر طلایی در کنکور94)

 (تیر تا تیرفرایندی برای موفقیت در سال تحصیلی 94-93و کسب رتبه مناسب کنکور)

دانش آموز عزیز: پس از حمد خداوند متعال وبا درود بر پیامبر اعظم (ص) وخاندان مطهر او و با سلام وآرزوی توفیق برای شما که در سال سوم مشغول تحصیل هستید وبه فضل خداوند متعال اولین پرواز را برای ورود به دانشگاه با کسب معدل مناسب در خرداد ماه 93آغاز می کنید توصیه هایی به  شما ارائه می گردد تا با کاربست آن سکوی پرش را با موفقیت از هم اکنون آغاز کنید ، خرداد طلایی93 وتیر طلایی94 وسال طلایی عنوان مبارکی است که زیبنده شمااست، زیرا خرداد  طلایی از آن جهت که تاثیر گذارترین اثر دوران تحصیلات وزندگی شما قبل از ورود به سال چهارم می باشد وبا توجه به تاثیر مستقیم معدل کتبی سال سوم در کنکور سراسری، می تواند زمینه ساز سال طلایی برای کسب نتیجه موفق وتحسین برانگیز در کنکور 94 نیز باشد ، این موفقیت حاصل نمی شود مگربا برنامه ریزی مناسب آموزشی ودرسی در سال سوم وکسب آگاهی کامل از فرایند آزمون سراسری وبرنامه ریزی مفید ،موثر و پایدار، هرچند در چند سال اخیر پذیرش دانشجو بارشد کمی فزاینده ای مواجه بوده است واکثر داوطلبان متقاضی ورود به دانشگاه حتی با رتبه متوسط وپایین نیز توانسته اند به دانشگاه راه یابند اماکدام دانشگاه ؟ چه رشته ای؟با کدام شرایطی؟ آیارفتن به هردانشگاه  ورشته ای نیاز وعلاقه شمارا مرتفع می کند ، گاهی نه تنهانیاز را مرتفع نمی کند بلکه ممکن است با عث هدر رفتن وقت ،منابع مادی ،سردرگمی و..... برای شما  ووالدین باشد،لذا انتخاب دانشگاه و رشته مورد علاقه(متناسب با توانمندی و...) مستلزم آگاهی وکسب اطلاعات موثق است در این راستا مصمم هستیم تاشرایطی را فراهم کنیم که با کمک یکدیگر در سال طلایی 93به عنوان فصل کاشت ومتعاقب آن درتیر سال 94فصل درو وبرداشت شما شریک باشیم .

1- عنوان بهار طلایی موفقّیت شما در خرداد ماه 93 در سال سوم وکسب معدل بالا در دروس کتبی وامتحانات نهایی است چرا که صدم ها نیز نقش تعیین کننده دارد، با قابلیت ها وتوانمندی های خود می توانید با برنامه ریزی برای ایام تعطیلات نوروزگام های موثری برای آمادگی امتحانات نوبت دوم بر دارید ، پس با توکل به خداوند منَان به قابلیت ها ومحدودیت های خود واقف  و آگاهی کامل داشته با شید ومتناسب با آن برنامه ریزی دقیق ،اجرایی و عملیاتی را پیش روی خود قرار دهید. 2- از هم اکنون اگر نسبت به موضوع درسی مشکلی دارید در فرصت های باقیمانده در کلاس درس و.... نسبت به رفع اشکال اقدام وبا تمرین وممارست نسبت به درک مطلب و تسلط برمفهوم مورد نظر اقدام نمایید. 3- با اخذ نمونه سوالات نهایی  در سال های متعدد ودروس مختلف و پاسخ گویی به آن  در هر درس مهارت و اگاهی خود را افزایش دهید.4- بعد از عید امتحانات هماهنگ استانی به عنوان آماده سازی برای امتحانات نهایی ونوبت دوم( در قالب معرفی به امتحانات نهایی )از سوی اداره کل آموزش وپرورش استان برگزار می شود ، بنابراین برنامه ریزی وکسب نمرات عالی می تواند زمینه ساز درخشش در امتحانات نهایی خرداد ماه درسال سوم  باشد(بر اساس اطلاعات کسب شده احتمال شروع امتحانات نوبت دوم در اواخر اردیبهشت ماه 93زیاد است)

5- فضای ذهنی خود را از هرگونه حاشیه ای که شمارا از مسیر اصلی ( یادگیری عمیق درمدرسه ،منزل و...)خارج می کند خالی و از رفتار هایی که منجر به آشفتگی ذهنی می شود پرهیز نمایید وبا امید به آینده افق روشنی را برای خود ترسیم کنید. 6-  به یاد داشته باشید مردان موفق با برنامه ریزی ومقیّد بودن به اجرای آگاهانه ومفید آن از سویی وتلاش وپشتکار از سوی دیگر پله های ترقی را طی کرده اند وبا این باور که تفاوت انسان ها در یادگیری10% استعداد و90 % پشتکار است به قلل رفیع دانایی وتوانایی  واهداف متعالی خودرسیده اند.

* پس از برگزاری امتحانات  خرداد ماه درسال سوم چه باید کرد؟1- دبیرستان پسرانه کمال دانشگاه صنعتی اصفهان از هم اکنون برای ورودی های پایه چهارم با تمهیدات لازم از 7 تیرماه 93 پیش بینی وبرنامه ریزی در جهت اقدام به برگزاری کلاس های پایه  (فیزیک ، دین وزندگی ، عربی ، ادبیات ، هندسه ، حسابان ، شیمی ) وسال چهارم شیمی ، فیزیک ، گسسته ، حساب دیفرانسیل ، هندسه تحلیلی نموده است که تا 23 شهریور ماه ادامه دارد ودر این مدت تا پایان شهریور ماه 2 هفته (مرداد ماه و هفته پایانی شهریورماه دانش آموزان تعطیلی خواهند داشت )

2- از دانش آموزان در پایان دوره تابستان از کلیه دروس امتحان به عمل خواهد آمد و به عنوان ارزشیابی مستمر تلقی خواهد شد و کارنامه آن نیز برای والدین از طریق سایت اعلام خواهد شد.3-  به منظور ارزیابی درست از نتایج آزمون های آزمایشی و مقایسه پیشرفت تحصیلی دانش آموزان  وهماهنگ بودن با بودجه بندی سوالات آزمون های موسسات آموزشی(گزینه2 ،قلم چی ،سنجش و..........  تدریس دروس سال چهارم در مهر ماه با ادامه فصول وبخش های بعدی پیگیری خواهد شد، بنابراین دانش آموزان باید توجه به این نکته داشته باشند تا دچار عقب ماندگی درسی نشوند.4- به یاد داشته باشید برنامه ریزی سنگین نمی تواند ضمانت اجرایی داشته باشد بلکه برای شروع گام به گام حرکت کنید و در فاصله بین 2 تا سه هفته به حد مطلوب برسید.

5- بعد از امتحانات نهایی سال سوم ،باز آموزی دروس پایه شامل دروس عمومی واختصاصی سر فصل کنکور مربوط به سال اول ،دوم ،سوم ،چهارم را پس از تسلط کامل همراه با تست های آن در دستور کار قرار دهید.

6-سعی کنید دروس عمومی واختصاصی را درکنار هم مطالعه کنید چون در کنکور های آزمایشی وآزمون سراسری باید آمادگی ذهنی وعاطفی داشته باشید تا در زمان کوتاهی از پاسخگویی به سوالات یک درس به درس دیگری بروید.   7- از مطالعه دروس اختصاصی در یک روز خودداری کنید چون خستگی جسمی وفرسودگی ذهنی را به دنبال دارد،تنوع دروس در یک روز بیش از 3تا 5عنوان نباشد.(ارزشمندی هر درس با توجه به ضریب آن فراموش نشود) 8- تاکید می شود براساس توانمندی های خوددر موضوع های درسی ، برنامه هفتگی خود را تنظیم کنید ودر آن، دروس عمومی واختصاصی راقراردهید.

9- کیفیت یادگیری را بر کمیت آن مقدم بدانید ویادگیری را از سطح به عمق(مفهومی وکاربردی) توسعه دهید،باتوجه به اینکه در سال های اخیرسوالات کنکور مسیر مفهومی واستدلالی را طی می کند بنابراین می طلبد که برای تعمیق یادگیری وتسلط بر مطالب،کتب درسی را به عنوان منبع اصلی مورد توجه قراردهید وبرای تمرین وکسب مهارت از کتاب های کار، مکمل استفاده کنید وبعد به سراغ تست بروید( به اشکالات درسی خود حساس باشید ودر جهت رفع آن بنیادی عمل کنید.)

*نکته) بررسی سوالات  کنکوردر طی 10 سال اخیر بیانگر این است که کلیه سوالات از کتاب های درسی طرح شده است وطی این سال ها هیچ سوالی خارج از کتاب درسی وجود نداشته ، واین موضوع اهمیت کتب درسی را به خوبی آشکار می کند. بدیهی است آنچه دانش آموزان را به مهارت های لازم می رساند مطالعه عمیق وکشف نکات پنهان مطالب درسی ،حل وتمرین پرسش های مختلف می تواند به یادگیری عمیق وپایدار منجر شود.

10- مطمئن باشید به پیش نیاز های موضوع درس مورد نظر مسلط هستید.

11- توجه داشته باشید پس از تسلط برمفهوم حل تمرین مهم تر از خواندن است پس بیشتر تمرین کنید.

12- هرموقع مطمئن شدید که درس را خوب یادگرفته اید اقدام به تست زدن کنید،اگر اولین سری تست که حل می کنید زیر 50% است وقت خود را تلف نکنید مجددا درس مربوط را بخوانید.

13- در آغاز یادگیری بهتر است تنوع تست ها کم باشد تا ذهن شما بتواند مطالب را زود جمع کند زیرا تست های متنوع یادگیری وطبقه بندی مطالب راکُند می کند ، پس از تسلط کامل بر موضوع وهنگام دوره کردن از تست های متنوع تر استفاده کنید.

14- ضروری نیست در شروع یاد گیری بر زمان بندی وسرعت عمل خود سخت گیری کنید اما هرچه مطالب را بیشتر تمرین می کنید به همان نسبت به زمان بندی ها اهمیت بیشتری بدهید.

15- بهتر است تست هارا در دسته های 20تا30 تایی حل کنید ودر انتها به بررسی آن بپردازید، تست های کنکورسراسری سال های قبل وتالیفی را فراموش نکنید.

16- وقتی با حجم زیاد تست ها مواجه هستید ،مناسب است با زوج وفرد کردن آن ها اقدام به تست زدن کنید و سپس در مرور های بعدی به سراغ بقیه تست ها بروید.

17- ضمن مطالعه دروس از منابع متعدد ومتنوع ومورد اعتماد که می تواند شما را در کسب آگاهی های لازم از اطلاعاتی که یک داوطلب کنکور در خصوص فرایند انتخاب برتر(دانشگاه محل تحصیل،کیفیت دانشگاه ،رشته موردعلاقه ، قابلیت ها ، محدودیت ها ،بازارکار و..... داشته باشد استفاده نمایید.

 * سوالاتی که ممکن است در ذهن شما باشد.1-  چگونه برنامه ریزی درسی داشته باشیم ؟ 2-  چگونه دروس را مطالعه کنیم ؟3- چرا میانگین عملکرد پذیرفته شدگان درکنکور سراسری درپاسخ دهی به سوالات آزمون با افت مواجه شده است ؟ 4- سهم کدام یک از پایه ها در سوالات کنکور سراسری بیشتر است(دروس پایه یا سال چهارم) 5- طراحی سوالات در چه سطحی از یادگیری می باشد؟ (تعریض کنکور وتعمیق کنکور چیست) 6- منابع سوالات کنکور چیست؟ 7- چه عواملی بر انتخاب رشته موثر است ؟8- کدام رشته ها ودانشگاه ها مورد اقبال پذیرفته شدگان کنکوربوده است؟ 9- پذیرفته شدگان با چه رتبه ودر کدام دانشگاه پذیرفته شده اند؟ در پیام های بعدی به هریک از سوالات پاسخ داده خواهد شد.

*علل افت عملکرد پذیرفته شدگان کنکور در سال های اخیر رامی توان در چند محور مورد بررسی قرارداد که در این نوشتار به یک مورد آن اشاره می گردد.

یکی ازعلل این افت را با ید در سیاست گذاری سازمان سنجش در تعریض کنکور(افزایش تعداد سوالات از دروس پایه) وتعمیق کنکور وکیفیت سوالات(طراحی سوالات از سطوح بالای حیطه شناختی) مورد جستجو قرارداد.

در بررسی سوالات کنکور می توان به دومعیار درجه دشواری و حیطه شناختی سوالات اشاره داشت ، باید گفت ضریب دشواری سوالات به عملکرد شرکت کنندگان در آزمون سراسری بستگی دارد و یک معیار آماری است وپس از تحلیل نتایج سوالات بدست می آید که نتایج تحلیل 4سال( 82،83 و92تا91) در رشته های ریاضی وتجربی  به شرح جداول 3و4 آورده شده است.

با بررسی جدول توزیع درجه دشواری سوالات در هر گروه آزمایشی (ریاضی وتجربی) مشاهده می شود که توزیع درجه دشواری سوالات کنکور دراین 4 سال تغییر محسوسی نداشته وتقریبا از یک توزیع همگن برخوردار بوده است،البته باید توجه داشت که بالا بودن حیطه شناختی یک سوال لزوما به معنای دشوار بودن آن سوال نیست .جدول شماره3(توزیع درجه دشواری سوالات در رشته ریاضی)

رشته ریاضی

سال

ساده

متوسط

سخت

82

39%

48.5%

13%

83

38%

50%

12%

91

35%

50%

15%

92

30%

55%

15%

جدول شماره4 (توزیع درجه دشواری سوالات در رشته تجربی)

رشته  تجربی

سال

ساده

متوسط

سخت

82

19%

51%

30%

83

17%

56%

27%

91

18%

52%

30%

92

19%

48%

33%

* سهم سوالات دروس پایه وچهارم در کنکور سراسری

هر ساله در کنکور سراسری تعدادی از سوالات از کتاب های درسی پایه های اول تا سوم در هر گروه آزمایشی(به صورت مستقیم ویا ترکیبی)و تعدادی نیز ازدروس پایه چهارم طرح می شود، با بررسی وتحلیل جداول شماره 5و 6 (گروه های آزمایشی ریاضی وعلوم تجربی) مشاهده می شود که از سال 82 نسبت سهم سوالات کنکور سراسری از سال چهارم کاسته وبه سوالات دروس پایه افزوده شده است بنحوی که در سال های اخیر دروس پایه حدود بخش زیادی ازسوالات کنکور را به خود اختصاص داده است، این روند را تعریض کنکور می گویند.   

              جدول شماره5(سهم سوالات دروس پایه وسال چهارم درگروه ریاضی طی یک دهه)

پایه

سال

سهم دروس پایه (اول تا سوم

سهم دروس سال چهارم

جمع

82

36.96%

63.04%

100%

83

38/72%

61.28%

100%

91

64.68%

35.32%

100%

92

68.94%

31.06%

100%

جدول شماره 6  (سهم دروس پایه وچهارم در سوالات کنکورسراسری رشته علوم تجربی طی یک دهه)

پایه

سال

سهم دروس پایه (اول تا سوم

سهم دروس سال چهارم

جمع

82

46.68%

53.2%

100%

83

46.27%

53.73%

100%

91

67.04%

32.96%

100%

92

65.56%

34.44%

100%

اندیشمندان در حوزه علوم تربیتی تلاش داشته اند که مراحل یادگیری انسان را طبقه بندی نمایند، یکی از معروف ترین آن ها طبقه بندی بلوم است ،این طبقه بندی بیشترین مقبولیت را دربین اندیشمندان حوزه علوم تربیتی دارد واز آن به عنوان بهترین طبقه بندی یادگیری انسان یاد می کنند. بلوم براین باوراست که یادگیری انسان دارای مراحلی است.وی معتقد است یادگیری دارای 6 مرحله است که به ترتیب رخ می دهد و هر مرحله پیش نیاز مرحله بعدی محسوب می شود.

 × مراحل یادگیری

1- آموختن وبه یاد آوردن

2- فهمیدن ودرک کردن

3- به کاربستن

4- تحلیل کردن

5- ارزیابی کردن

6- ترکیب وخلق کردن

  (به یاد آوردن ،فهمیدن ودرک کردن ، به کاربستن ،تحلیل کردن ،ارزیابی کردن ، ترکیب وخلق کردن) یک فرد پس از فراگیری یک حیطه به حیطه بعدی دست می یابد ،بنابر این تا  موضوعی را به یاد نیاورد نمی تواند بفهمد ودرک کند وتا زمانی که درک نکند نمی تواند به درستی به کارببرد وبه همین طریق تا تحلیل وترکیب وخلق کردن ادامه دارد .

سه حیطه اول یادگیری را (به یادآوردن، فهمیدن و کاربست ) سطح پایین یادگیری وسه حیطه بعدی(تحلیل ،ارزیابی وخلق کردن )ر ا حیطه شناختی سطح بالا می نامند.باتوجه به توضیحات اندک دررابطه با حیطه های شناختی ضروری است به تحلیل تغییرات سوالات کنکور در این زمینه در 10 سال اخیر بپردازیم. همانطور که درجداول 3و4 مشاهده می شود در سال های اخیر سهم سوالات با حیطه های شناختی بالا تقریباً دوبرابر شده است ،یعنی طراحان سوالات کنکور به لایه های عمیق تر کتاب های درسی توجه داشته اند وسوالات را در سطوح بالا طرح کرده اند،  یعنی حیطه شناختی سوالات کنکوراز به یاد آوردن به سوی ارزیابی کردن سوق داده شده لذا ضروری است دانش آموزان برای پاسخ گویی به این قبیل سوالات یادگیری خودرا در حد تسلط بر مفهوم تجربه کنند .این مهم به  تعمیق کنکور ، تعمیق یادگیری ویا مفهومی شدن سوالات کنکور معروف شده است.   

جدول شماره7(سوالات ریاضی کنکور گروه ریاضی سال 82)

حیطه شناختی ودرجه دشواری

به یاد آوردن

فهمیدن

به کاربستن

تحلیل کردن

ارزیابی کردن

مجموع

درصد

ساده

6

1

9

1

0

17

30.91

متوسط

0

0

20

8

0

28

50.91

سخت

0

0

9

1

0

10

18.18

مجموع

6

1

38

10

0

55

100

درصد

10.91

1.82

69.09

18.18

0

100

 

جدول شماره8(سوالات ریاضی کنکور گروه آزمایشی ریاضی سال 92)

حیطه شناختی ودرجه دشواری

به یاد آوردن

فهمیدن

به کاربستن

تحلیل کردن

ارزیابی کردن

مجموع

درصد

ساده

0

1

7

1

0

9

16.36

متوسط

0

1

16

12

1

30

54.55

سخت

0

0

4

8

4

16

29.09

مجموع

0

2

27

21

5

55

100

درصد

0

3.64

49.09

38.18

9.09

100

 

جدول شماره9(سوالات ریاضی کنکور گروه تجربی سال 82)

حیطه شناختی ودرجه دشواری

به یاد آوردن

فهمیدن

به کاربستن

تحلیل کردن

ارزیابی کردن

مجموع

درصد

ساده

0

1

3

0

0

4

13.33

متوسط

0

2

7

6

0

15

50

سخت

0

0

2

8

1

11

36.67

مجموع

0

3

12

14

1

30

100

درصد

0

10

40

46.67

3.33

100

 

جدول شماره 10(سوالات ریاضی کنکور گروه تجربی سال 92)

حیطه شناختی ودرجه دشواری

به یاد آوردن

فهمیدن

به کاربستن

تحلیل کردن

ارزیابی کردن

مجموع

درصد

ساده

0

3

2

1

0

6

20

متوسط

0

2

8

5

0

15

50

سخت

0

0

2

6

1

9

30

مجموع

0

5

12

12

1

30

100

درصد

0

16.67

40

40

3.33

100

 

مجتمع آموزشی دانشگاه صنعتی اصفهان

[ ۱۳٩٢/۱٢/٢۳ ] [ ۱:٤٥ ‎ب.ظ ] [ مدیر مجتمع آموزشی ] [ نظرات () ]
.: Weblog Themes By Iran Skin :.

درباره وبلاگ

لینک های مفید
امکانات وب

اللّهُمَّ كُنْ لِوَلِيِّكَ الْحُجَّةِ بْنِ الْحَسَنِ صَلَواتُكَ عَلَيْهِ وَعَلى آبائِهِ في هذِهِ السّاعَةِ وَفي كُلِّ ساعَةٍ وَلِيّاً وَحافِظاً وَقائِدا ‏وَناصِراً وَدَليلاً وَعَيْناً حَتّى تُسْكِنَهُ أَرْضَك َطَوْعاً وَتُمَتِّعَهُ فيها طَويلاً

خدمات وبلاگ نویسان جوان

Check Google Page Rank Online User
Google

در اين وبلاگ
در كل اينترنت
Online User

نیت کنید و اشاره فرمایید